Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Vai trò của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trong vụ án hành chính
“Tôi là chủ một cửa hàng tạp hóa nhỏ ở Quận 5, TP. Hồ Chí Minh. Gần đây, Ủy ban nhân dân quận ra quyết định thu hồi một phần đất của hàng xóm để mở rộng đường, nhưng việc mở rộng này lại ảnh hưởng trực tiếp đến mặt tiền và lối đi vào cửa hàng của tôi, gây thiệt hại lớn cho việc kinh doanh. Tôi không phải là người bị thu hồi đất trực tiếp, vậy tôi có thể tham gia vào vụ kiện hành chính của hàng xóm với UBND quận không, và vai trò của tôi là gì?”
Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trong thi hành án hành chính
“Chị Hạnh ở Huế có một mảnh đất bị chính quyền địa phương thu hồi không đúng quy định. Sau khi kiện ra tòa, chị thắng kiện và tòa yêu cầu chính quyền phải trả lại đất và bồi thường. Tuy nhiên, đã mấy tháng rồi mà chính quyền vẫn chưa thực hiện. Chị nghe nói có khái niệm 'người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan' trong thi hành án hành chính. Chị muốn biết liệu hàng xóm của chị, những người cũng bị ảnh hưởng bởi quyết định thu hồi đất đó nhưng không trực tiếp kiện, có thể được xem là người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trong quá trình thi hành án của chị không, và họ có vai trò gì để thúc đẩy việc thi hành án?”
Quy trình giải quyết khiếu nại quyết định hành chính
“Anh N.V.H, chủ doanh nghiệp nhập khẩu tại Hà Nội, đang rất băn khoăn về một quyết định xử lý thuế của cơ quan hải quan đối với lô hàng của mình. Anh cảm thấy quyết định này chưa hợp lý và muốn khiếu nại. Anh muốn tìm hiểu rõ về quy trình từ lúc nộp đơn khiếu nại đến khi nhận được kết quả cuối cùng sẽ diễn ra như thế nào.”
Quyền và trách nhiệm trong Kế hoạch hóa gia đình
“Vợ chồng tôi ở TP.HCM, cả hai đều là nhân viên văn phòng. Chúng tôi đang muốn chủ động kế hoạch hóa gia đình để đảm bảo tài chính và sức khỏe, nhưng bố mẹ hai bên lại muốn chúng tôi sinh con sớm. Tôi muốn biết pháp luật có quy định cụ thể nào về quyền tự quyết của vợ chồng trong việc sinh con không, và làm sao để chúng tôi có thể tự tin thực hiện quyết định của mình?”
Thời hạn thanh tra
“Chào luật sư, công ty tôi ở Hà Nội đang bị Thanh tra Sở Xây dựng thanh tra một công trình. Quyết định thanh tra ghi thời hạn là 30 ngày, nhưng đến nay đã gần 2 tháng rồi mà họ vẫn chưa xong. Tôi nghe nói có quy định về thời hạn thanh tra, không biết có đúng không và công ty tôi có thể làm gì để họ đẩy nhanh tiến độ được không ạ? Việc kéo dài này ảnh hưởng đến hoạt động của công ty tôi quá.”
Tài sản bị tịch thu và quyền sở hữu
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng kinh doanh nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Vừa rồi, do vi phạm trong kinh doanh, một số tài sản của cửa hàng tôi đã bị cơ quan chức năng ra quyết định tịch thu. Tôi muốn hỏi liệu tài sản bị tịch thu có còn thuộc quyền sở hữu của tôi nữa không và tôi có thể làm gì để lấy lại chúng?”
Hội đồng tư vấn đặc xá
“Chào luật sư, tôi có người thân đang chấp hành án phạt tù ở Trại giam Xuân Lộc, Đồng Nai. Anh ấy có đủ điều kiện để được xét đặc xá đợt tới. Tôi nghe nói có một cái Hội đồng gì đó sẽ xem xét các trường hợp này. Luật sư cho tôi hỏi, cái Hội đồng tư vấn đặc xá này là ai, gồm những ai và họ có vai trò gì trong việc quyết định đặc xá cho người thân của tôi ạ? Liệu có cách nào để gia đình tôi có thể gửi đơn hay thông tin gì đến Hội đồng này không?”
Quyền sử dụng đất thuê của Nhà nước
“Tôi là anh Hùng, một nông dân ở huyện Củ Chi, TP.HCM. Tôi muốn thuê đất của Nhà nước để mở rộng trang trại nhưng không biết thủ tục thế nào, đặc biệt là ai có thẩm quyền quyết định việc này và các văn bản pháp lý liên quan. Tôi thấy nhiều văn bản của Nhà nước được ban hành, vậy các quyết định về đất đai có tuân theo quy trình tương tự không?”
Mức giảm giá trong đấu giá tài sản theo phương thức đặt giá xuống
“Chào chuyên gia, tôi là anh Hùng, chủ một xưởng gỗ ở Biên Hòa. Vừa rồi tôi có tham gia một phiên đấu giá tài sản thanh lý của một công ty phá sản, theo phương thức đặt giá xuống. Tôi thấy có cái gọi là **mức giảm giá** nhưng không rõ ai quyết định, và nó ảnh hưởng thế nào đến giá cuối cùng. Tôi muốn hiểu rõ hơn về cái này để lần sau tham gia đấu giá không bị bỡ ngỡ nữa.”
Giá khởi điểm trong hoạt động đấu giá tài sản
“Tôi là chủ xưởng cơ khí ở Bình Dương. Gần đây, tôi đang tìm mua một số máy móc cũ để mở rộng sản xuất và có thấy thông báo đấu giá tài sản. Tôi nghe nói về 'giá khởi điểm' nhưng không hiểu rõ nó là gì và có ý nghĩa thế nào, đặc biệt là khi có hai kiểu đấu giá 'trả giá lên' và 'đặt giá xuống'. Tôi muốn biết làm sao để xác định được giá này và nó ảnh hưởng thế nào đến quyết định của tôi khi tham gia đấu giá?”
Quyết định về đặc xá và quy trình công bố thông tin
“Chào chuyên gia, chồng tôi đang thụ án tại một trại giam ở Đà Nẵng. Gần đây, tôi nghe phong thanh rằng sắp có đợt đặc xá lớn nhân dịp kỷ niệm ngày lễ của đất nước. Tôi rất băn khoăn không biết thông tin này có chính xác không và làm thế nào để tôi có thể biết được chồng mình có thuộc diện được xem xét đặc xá hay không. Mong chuyên gia tư vấn giúp tôi cách tìm hiểu thông tin chính thống ạ.”
Quy định về Người đứng đầu trong cơ quan, tổ chức của Nhà nước
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là công chức ở một phòng ban thuộc UBND huyện Thanh Trì, Hà Nội. Cuối năm là đến kỳ đánh giá công chức, viên chức. Tôi đang băn khoăn không biết chính xác ai là **người đứng đầu** có thẩm quyền đánh giá mình. Phòng tôi có Trưởng phòng, Phó Trưởng phòng, rồi còn có Chủ tịch, Phó Chủ tịch UBND huyện nữa. Vậy ai mới là người có quyền quyết định kết quả đánh giá của tôi?”
Quy định về chấm dứt biện pháp tư pháp bắt buộc chữa bệnh
“Chào luật sư, tôi là anh N.V.T, ở TP. Hồ Chí Minh. Em trai tôi trước đây là công nhân, không may mắc bệnh tâm thần và đã có hành vi gây nguy hiểm cho xã hội. Tòa án đã ra quyết định buộc em tôi phải đi chữa bệnh bắt buộc. Gia đình chúng tôi rất lo lắng và muốn biết, khi nào thì em tôi có thể được về nhà và thủ tục để chấm dứt việc chữa bệnh bắt buộc này là như thế nào ạ?”
Quyết định kỷ luật buộc thôi việc công chức
“Tôi là công chức đang làm việc tại Sở Tài nguyên và Môi trường TP.HCM. Gần đây tôi có nhận được thông báo về việc xem xét kỷ luật và có thể sẽ bị buộc thôi việc. Tôi rất hoang mang không biết **quyết định kỷ luật buộc thôi việc** này là gì, quy trình ra sao và liệu có cơ hội kháng cáo không?”
Bồi thường nhà nước do hành vi trái pháp luật của người thi hành công vụ
“Tôi là chủ một cửa hàng bán đồ lưu niệm ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, cán bộ phường đã ra quyết định thu hồi giấy phép kinh doanh của tôi mà không có lý do chính đáng, khiến cửa hàng phải đóng cửa hơn 2 tháng, thiệt hại rất lớn. Tôi muốn biết liệu tôi có thể yêu cầu Nhà nước bồi thường cho hành vi trái pháp luật của người thi hành công vụ này không và phải làm thế nào?”
Xác định phạm vi thanh tra
“Chào luật sư, tôi có một cửa hàng kinh doanh online nhỏ ở TP.HCM. Mới đây, tôi nhận được quyết định thanh tra từ cơ quan thuế về việc chấp hành nghĩa vụ thuế. Trong quyết định có ghi 'thanh tra việc kê khai và nộp thuế thu nhập doanh nghiệp năm 2023'. Tôi muốn hỏi là họ có được kiểm tra luôn sổ sách kế toán của năm 2022 hay các hợp đồng mua bán không liên quan đến thuế TNDN không? Hay họ chỉ được xem đúng cái họ ghi trong quyết định thôi ạ?”
Khởi kiện quyết định hành chính
“Gia đình tôi ở Quận 10, TP.HCM có một cửa hàng kinh doanh nhỏ. Mới đây, UBND Quận 10 ra quyết định thu hồi giấy phép kinh doanh của tôi mà không có lý do rõ ràng, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến thu nhập của gia đình. Tôi muốn hỏi liệu tôi có thể **khởi kiện quyết định hành chính** này không và cần làm gì?”
Quyền tự quyết trong Kế hoạch hóa gia đình
“Chào luật sư, em là công nhân ở Hà Nam. Vợ chồng em mới cưới được 2 năm và có một bé gái. Vừa rồi, cán bộ y tế xã có đến vận động vợ chồng em nên sinh thêm con trai để 'có nếp có tẻ', còn dọa nếu không sinh thì sẽ khó khăn trong việc làm giấy tờ sau này. Em thấy lo lắng quá, không biết vợ chồng em có quyền tự quyết định số con không ạ, hay phải nghe theo xã?”
Kế hoạch hóa gia đình và quyền tự quyết
“Chào luật sư, vợ chồng tôi mới cưới được 2 năm, đang ở Huyện Bình Chánh, TP.HCM. Cả hai đều làm công nhân. Bố mẹ chồng tôi cứ giục mãi chuyện sinh con, muốn có cháu bế sớm. Chúng tôi thì muốn đợi thêm 2-3 năm nữa để ổn định tài chính hơn, nhưng không biết có được quyền tự quyết định không hay phải nghe lời gia đình. Luật pháp có quy định gì về chuyện này không ạ?”
Hoạt động và quản lý Khu chế xuất tại Việt Nam
“Chào chuyên gia, tôi đang có ý định mở rộng xưởng sản xuất giày da tại Bình Dương. Có một khu đất trống trong **Khu chế xuất** Sóng Thần mà tôi thấy rất phù hợp. Tuy nhiên, tôi không rõ khu chế xuất này khác gì so với khu công nghiệp thông thường, liệu có những quy định đặc biệt nào về hoạt động sản xuất, xuất nhập khẩu hay quyền lợi của người lao động (như vấn đề công đoàn) khi hoạt động trong đó không? Tôi muốn hiểu rõ hơn để đưa ra quyết định đầu tư.”
Quyết định đặc xá của Chủ tịch nước
“Chào luật sư, tôi là chị L.T.M ở Hà Nội. Con trai tôi đang chấp hành án phạt tù. Tôi nghe nói sắp tới có sự kiện lớn của đất nước và có thể có **Quyết định về đặc xá**. Tôi không rõ quyết định này do ai ban hành và con tôi có thuộc đối tượng được xem xét hay không? Gia đình tôi cần làm gì để con tôi có cơ hội được đặc xá ạ?”
Kế hoạch hóa gia đình và quyền tự quyết về sinh sản
“Chị em ở quê em (huyện Bình Chánh, TP.HCM) hay bàn tán về việc sinh con, có người bảo phải đẻ nhiều con trai để nối dõi, có người lại bảo đẻ ít thôi cho dễ nuôi. Em là công nhân may, mới cưới chồng, cũng đang băn khoăn không biết Nhà nước có quy định gì về số con hay không, hay vợ chồng em được tự quyết định ạ? Em nghe nói có cái "kế hoạch hóa gia đình" mà không rõ cụ thể là gì.”
Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trong vụ án hành chính
“Chào luật sư, tôi là Anh N.V.K, chủ quán cà phê ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, UBND phường ra quyết định về việc quy hoạch lại vỉa hè khu vực tôi kinh doanh, khiến lượng khách của tôi giảm sút nghiêm trọng. Quyết định này không trực tiếp nhắm vào quán tôi mà là quy hoạch chung. Tôi có thể làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình trong vụ việc này không, liệu tôi có được coi là người có liên quan không?”
Kế hoạch hóa gia đình và quyền tự quyết định sinh con
“Chào Tuvannhanh.com, vợ chồng em ở huyện Cần Giờ, TP.HCM, cả hai đều làm nông nên thu nhập không ổn định. Chúng em mới có một bé, nhưng ông bà nội ngoại thì cứ giục đẻ thêm con trai. Em muốn hỏi là việc sinh bao nhiêu con, khoảng cách thế nào thì vợ chồng em có quyền tự quyết định không, hay phải theo ý gia đình và các quy định của nhà nước ạ? Với lại, nếu vợ chồng em muốn kế hoạch hóa gia đình thì có được hỗ trợ gì không?”