Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Quyền khiếu nại quyết định hành chính của cơ quan nhà nước
“Tôi là anh Hùng, làm nghề kinh doanh vận tải biển ở TP. Hải Phòng. Vừa rồi, công ty tôi có nhập khẩu một lô hàng hóa tại Cảng Hải Phòng nhưng lại bị Chi cục Hải quan cửa khẩu yêu cầu kiểm tra chuyên ngành và bổ sung giấy phép nhập khẩu tự động, một loại giấy tờ mà trước đây không hề có cho mặt hàng này. Tôi thấy quyết định này rất vô lý, làm chậm trễ công việc và gây thiệt hại lớn cho doanh nghiệp. Tôi có thể khiếu nại về việc này ở đâu và thủ tục thế nào?”
Tố cáo hành vi vi phạm của cựu cán bộ, công chức
“Chị N.T.H ở Hải Phòng muốn tố cáo một cựu Trưởng phòng Tài nguyên Môi trường huyện đã nhận hối lộ khi còn đương chức, gây thiệt hại cho gia đình chị trong việc cấp sổ đỏ. Hiện người này đã nghỉ hưu. Chị H. không biết liệu hành vi vi phạm của người đã nghỉ hưu có còn được xem xét giải quyết theo Luật Tố cáo hay không.”
Hoạt động phòng, chống thiên tai
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở xã Điện Thọ, thị xã Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam. Mấy năm nay vùng tôi thường xuyên bị lũ lụt, thiệt hại rất lớn. Tôi nghe nói có luật về 'phòng, chống thiên tai' nhưng không rõ cụ thể là gì và người dân như chúng tôi cần làm gì, hay nhà nước sẽ hỗ trợ ra sao. Mùa mưa bão sắp đến rồi, tôi lo quá.”
Vai trò của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trong vụ án hành chính
“Tôi là chủ một cửa hàng tạp hóa nhỏ ở Quận 5, TP. Hồ Chí Minh. Gần đây, Ủy ban nhân dân quận ra quyết định thu hồi một phần đất của hàng xóm để mở rộng đường, nhưng việc mở rộng này lại ảnh hưởng trực tiếp đến mặt tiền và lối đi vào cửa hàng của tôi, gây thiệt hại lớn cho việc kinh doanh. Tôi không phải là người bị thu hồi đất trực tiếp, vậy tôi có thể tham gia vào vụ kiện hành chính của hàng xóm với UBND quận không, và vai trò của tôi là gì?”
Văn bản làm căn cứ yêu cầu bồi thường của Nhà nước
“Chị N.T.H ở Quận 1, TP.HCM, là chủ tiệm tạp hóa. Chị vừa nhận được một quyết định của Tòa án xác định việc cơ quan công an đã tạm giữ hàng hóa của chị trong 6 tháng là không đúng quy định pháp luật. Chị muốn biết liệu quyết định này có phải là 'văn bản làm căn cứ yêu cầu bồi thường' để chị đòi bồi thường thiệt hại cho tiệm tạp hóa của mình không và chị cần làm gì tiếp theo?”
Xử lý vi phạm gây hậu quả nghiêm trọng trong thi hành án hành chính
“Chào luật sư, tôi là một cán bộ công chức ở huyện Phú Vang, tỉnh Thừa Thiên Huế. Gần đây, do sơ suất trong quá trình thi hành một quyết định hành chính của Tòa án, tôi đã để xảy ra một số sai sót nhỏ, làm ảnh hưởng đến uy tín của cơ quan và gây thiệt hại tài sản cho người dân khoảng 15 triệu đồng. Tôi nghe nói có quy định về 'vi phạm gây hậu quả nghiêm trọng trong thi hành án hành chính' và rất lo lắng không biết mình có bị xếp vào trường hợp này không và sẽ bị xử lý như thế nào.”
Xử lý vi phạm hợp đồng thương mại
“Chị là chủ tiệm may ở Quận Hai Bà Trưng, Hà Nội. Tháng trước chị có đặt một lô vải cao cấp từ một nhà cung cấp ở Sài Gòn để kịp may áo dài cho mùa cưới. Hợp đồng ghi rõ ngày giao hàng là 15/11, nhưng đến giờ vẫn chưa thấy đâu, gọi điện thì họ cứ hẹn. Khách hàng của chị thì đang giục, chị lo quá không biết phải làm sao để đòi quyền lợi và bồi thường thiệt hại bây giờ?”
Trách nhiệm bồi thường thiệt hại đối với hàng hóa có khuyết tật
“Chị L.T.N, chủ một cửa hàng bán đồ gia dụng ở Quận 1, TP.HCM, đang rất lo lắng. Mới đây, một khách hàng khiếu nại rằng chiếc nồi chiên không dầu chị bán bị lỗi kỹ thuật, gây chập điện làm hỏng một số thiết bị khác trong nhà. Khách hàng yêu cầu chị bồi thường toàn bộ thiệt hại. Chị L.T.N không rõ mình có phải chịu trách nhiệm bồi thường trong trường hợp này không, nhất là khi chị chỉ là người bán hàng, không phải nhà sản xuất.”
Hỗ trợ phát triển sản xuất theo nhiệm vụ trong Chương trình mục tiêu quốc gia
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở huyện X, tỉnh Y. Vừa rồi gia đình tôi bị thiệt hại nặng do hạn mặn kéo dài, giờ muốn chuyển đổi sang mô hình nuôi trồng mới thích ứng biến đổi khí hậu. Tôi nghe nói có chính sách hỗ trợ phát triển sản xuất từ nhà nước nhưng không rõ mình có thuộc diện được hỗ trợ theo nhiệm vụ không và cần làm gì để tiếp cận?”
Định nghĩa và tác động của Thiên tai theo quy định pháp luật
“Chị L.T.M ở Hà Nội, chủ một tiệm tạp hóa nhỏ, vừa qua bị thiệt hại nặng nề do trận mưa lớn kéo dài gây ngập lụt cục bộ. Chị đang rất hoang mang không biết trường hợp của mình có được coi là **thiên tai** theo luật không, và có cơ chế hỗ trợ nào cho những người như chị để khắc phục hậu quả không.”
Tình thế cấp thiết trong phòng cháy chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ
“Chào chuyên gia, nhà tôi ở Quận Bình Thạnh vừa rồi có vụ cháy lớn ở nhà hàng xóm. Lính cứu hỏa đến nhưng đường vào hơi khó, họ định phá một phần tường rào nhà tôi để tiện tiếp cận dập lửa. Tôi lo lắng về việc bồi thường sau này. Liệu họ có quyền làm vậy không, và tôi có được bồi thường thiệt hại không, hay đây là 'tình thế cấp thiết' gì đó?”
Văn bản làm căn cứ yêu cầu bồi thường của Nhà nước
“Chào luật sư, tôi là chủ cửa hàng kinh doanh ở Quận 1, TP.HCM. Vừa rồi hàng hóa của tôi bị đội quản lý thị trường thu giữ, gây thiệt hại lớn. Sau đó, Tòa án đã có phán quyết xác định việc thu giữ là trái pháp luật. Giờ tôi muốn yêu cầu Nhà nước bồi thường thì cần những giấy tờ gì để làm căn cứ ạ?”
Tai nạn giao thông đường sắt nghiêm trọng
“Tôi là nhân viên đường sắt ở Ga Hà Nội. Tuần trước có vụ tàu trật bánh nhẹ, 5 người bị thương và thiệt hại tài sản khoảng 120 triệu đồng. Tôi nghe nói có thể bị xếp vào **tai nạn nghiêm trọng**, không biết có đúng không và điều này ảnh hưởng gì đến trách nhiệm của tôi?”
Trách nhiệm Hoàn trả trong pháp luật
“Tôi là cán bộ công chức ở huyện X, tỉnh Y. Gần đây tôi có nghe về trách nhiệm **hoàn trả** khi cán bộ công chức gây thiệt hại cho ngân sách nhà nước. Tôi muốn hỏi là nếu trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, tôi có sơ suất gây ra thiệt hại thì liệu tôi có phải **hoàn trả** khoản tiền đó không và quy định pháp luật hiện hành về việc **hoàn trả** này như thế nào, đặc biệt là về trình tự và thời hạn?”
Bồi thường nhà nước do hành vi trái pháp luật của người thi hành công vụ
“Tôi là chủ một cửa hàng bán đồ lưu niệm ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, cán bộ phường đã ra quyết định thu hồi giấy phép kinh doanh của tôi mà không có lý do chính đáng, khiến cửa hàng phải đóng cửa hơn 2 tháng, thiệt hại rất lớn. Tôi muốn biết liệu tôi có thể yêu cầu Nhà nước bồi thường cho hành vi trái pháp luật của người thi hành công vụ này không và phải làm thế nào?”
Bảo vệ quyền lợi người dân vùng hạ du đập
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở huyện X, tỉnh Y. Đất canh tác của gia đình tôi nằm ngay dưới chân một con đập thủy điện. Mấy hôm nay nghe tin đồn đập sắp xả lũ khẩn cấp do mưa lớn, tôi lo lắng không biết liệu tài sản, hoa màu của chúng tôi có được bảo vệ không, và nếu bị thiệt hại thì ai sẽ chịu trách nhiệm bồi thường? Chúng tôi có quyền lợi gì khi sống ở **vùng hạ du đập** như thế này không?”
Khái niệm và trách nhiệm pháp lý liên quan đến cháy
“Chào luật sư, tôi là chủ một quán ăn nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Tuần trước, quán tôi không may bị chập điện gây cháy nhỏ, may mà dập tắt kịp nhưng cũng thiệt hại ít đồ đạc. Tôi đang lo lắng không biết trường hợp này có được xem là 'cháy' theo quy định của pháp luật không và tôi có phải chịu trách nhiệm gì không? Mong luật sư tư vấn giúp.”
Phạm vi và tác động pháp lý của Thảm họa
“Chị L.T.H, chủ một cửa hàng tạp hóa ở Quảng Bình, vừa trải qua đợt bão lũ lịch sử khiến cửa hàng bị ngập nặng, thiệt hại tài sản lớn. Chị nghe nói có chính sách hỗ trợ cho các trường hợp gặp 'thảm họa' nhưng không rõ liệu tình trạng của mình có được xếp vào 'thảm họa' theo quy định pháp luật không và ai sẽ là người đứng ra giải quyết các vấn đề liên quan.”
Thiệt hại đáng kể trong chống trợ cấp và chống bán phá giá
“Chào luật sư, tôi là Anh N.V.A, chủ một xưởng dệt ở Hưng Yên. Gần đây, hàng hóa nhập khẩu từ nước ngoài, đặc biệt là vải vóc, tràn vào thị trường với giá rất rẻ, khiến sản phẩm của chúng tôi khó cạnh tranh. Doanh thu giảm sút nghiêm trọng, nhiều công nhân phải nghỉ việc. Tôi nghe nói có thể kiện về việc hàng hóa nhập khẩu gây 'thiệt hại đáng kể', nhưng tôi không rõ định nghĩa và làm sao để chứng minh được điều này để bảo vệ ngành sản xuất trong nước ạ?”
Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trong tố tụng môi trường
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chị Lan, chủ một xưởng may nhỏ ở Quận 12, TP.HCM. Gần đây, một công ty lớn gần xưởng tôi xả thải gây ô nhiễm nghiêm trọng, làm ảnh hưởng đến sức khỏe công nhân và chất lượng sản phẩm của tôi. Tôi muốn kiện công ty đó nhưng không biết mình có được Tòa án chấp nhận tham gia tố tụng với tư cách 'người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan' hay không, vì tôi không phải là người trực tiếp bị xả thải vào đất mà là bị ảnh hưởng gián tiếp qua môi trường chung.”
Quy định pháp luật về an toàn vùng hạ du đập
“Gia đình tôi sống ở huyện A, tỉnh B, ngay sát con sông chảy từ đập thủy điện X. Mấy năm nay, mỗi khi mùa mưa bão đến, chúng tôi lại nơm nớp lo sợ đập xả lũ. Năm ngoái, nước về nhanh quá, ngập hết cả hoa màu và chuồng trại, thiệt hại nặng nề. Tôi muốn hỏi liệu có quy định nào bảo vệ người dân ở **vùng hạ du đập** như chúng tôi không, và trách nhiệm của đơn vị quản lý đập là gì để đảm bảo an toàn?”
Sự cố công trình xây dựng
“Tôi là anh Hùng, quản lý dự án cho một công ty xây dựng ở Quận 7, TP.HCM. Hôm trước công trình bên tôi xảy ra sự cố sụt lún một phần móng, may mà chưa có thiệt hại về người. Tôi không rõ liệu đây có được coi là 'sự cố công trình xây dựng' theo quy định pháp luật không và chúng tôi cần báo cáo những gì?”
Xác định thiệt hại đáng kể trong chống bán phá giá
“Chào luật sư, xưởng gốm sứ của tôi ở Bát Tràng, Hà Nội đang gặp khó khăn lớn. Gần đây, hàng gốm sứ nhập khẩu từ Trung Quốc tràn vào thị trường với giá rất rẻ, khiến sản phẩm của chúng tôi khó cạnh tranh. Sản lượng bán ra giảm mạnh, lợi nhuận sụt giảm và chúng tôi đang phải cân nhắc cắt giảm nhân công. Tình trạng này có được coi là 'thiệt hại đáng kể' để nhà nước có thể áp dụng các biện pháp chống bán phá giá không?”
Khống chế dịch bệnh động vật
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, chủ một trang trại chăn nuôi heo ở huyện Củ Chi, TP.HCM. Gần đây, trang trại của tôi bị dịch tả heo châu Phi hoành hành dữ dội, gây thiệt hại lớn. Tôi đã áp dụng nhiều biện pháp nhưng vẫn chưa kiểm soát được. Tôi muốn hỏi, theo quy định pháp luật, 'khống chế dịch bệnh' trong trường hợp của tôi nghĩa là gì và tôi cần làm những gì để được coi là đã 'khống chế' dịch bệnh thành công?”