Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Quản lý chất thải phóng xạ
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng sản xuất thiết bị y tế nhỏ ở quận Bình Thạnh. Gần đây tôi đang tính mở rộng sang sản xuất một số linh kiện có sử dụng đồng vị phóng xạ liều thấp. Tôi nghe nói về 'chất thải phóng xạ' nhưng không rõ định nghĩa chính xác và liệu xưởng của tôi có bị ràng buộc bởi các quy định này không. Nếu có, tôi cần lưu ý gì để không vi phạm pháp luật?”
Quy định về Cổ đông lớn và ảnh hưởng trên thị trường chứng khoán
“Chào luật sư, tôi là một nhà đầu tư nhỏ lẻ ở Quận 1, TP.HCM, làm việc trong ngành tài chính. Gần đây tôi thấy có một tổ chức liên tục mua vào cổ phiếu của công ty X mà tôi cũng đang nắm giữ, đến mức họ đã sở hữu một lượng rất lớn. Tôi không rõ khi nào thì một nhà đầu tư được coi là cổ đông lớn và việc này có ý nghĩa gì đối với công ty và các cổ đông nhỏ như tôi không? Liệu có quy định nào về việc công bố thông tin hay nghĩa vụ gì đặc biệt khi họ đạt đến ngưỡng đó không?”
Nguồn tiếp nhận nước thải và quy định pháp luật
“Chị là chủ một xưởng sản xuất nước đá ở quận Bình Thủy, Cần Thơ. Hiện tại, nước thải từ xưởng của chị đang được xả trực tiếp vào một con rạch nhỏ gần đó. Chị nghe nói sắp tới có đợt kiểm tra môi trường và chị đang lo lắng không biết việc xả thải như vậy có đúng quy định không, và con rạch đó có được coi là nguồn tiếp nhận nước thải hợp pháp không. Chị cần biết mình phải làm gì để đảm bảo tuân thủ pháp luật.”
Dữ liệu cá nhân theo quy định pháp luật
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một cửa hàng online nhỏ ở quận Đống Đa, Hà Nội. Gần đây tôi thấy nhiều thông tin về việc bảo vệ dữ liệu cá nhân, nhưng không rõ những thông tin nào của khách hàng mà tôi thu thập (như tên, địa chỉ, số điện thoại) thì có được coi là dữ liệu cá nhân không? Và tôi cần lưu ý gì khi xử lý chúng để không vi phạm pháp luật?”
Bên cho vay trong dự án PPP
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Giám đốc một quỹ tín dụng nhỏ ở Huyện Cần Giờ, TP.HCM. Chúng tôi đang được mời tham gia tài trợ cho một dự án cầu đường theo hình thức PPP tại địa phương. Tôi muốn hỏi, theo quy định pháp luật thì **bên cho vay** trong dự án PPP được hiểu như thế nào và có những điểm gì cần lưu ý để đảm bảo quyền lợi khi tham gia?”
Xác định và xử phạt các loại xe tương tự ô tô
“Tôi là anh Hùng, ở huyện Củ Chi, TP.HCM. Tôi có một chiếc xe ba gác máy tự chế, dùng để chở hàng nông sản nhỏ lẻ từ rẫy ra chợ. Gần đây tôi nghe nói có quy định mới về xử phạt các loại xe tương tự ô tô. Không biết xe của tôi có bị coi là 'xe tương tự ô tô' không và nếu bị phạt thì sẽ như thế nào?”
Hiệu lực của Nghị định mới về Bảo hiểm thất nghiệp
“Chị là công nhân may ở Hà Nội, vừa bị công ty cho thôi việc do cắt giảm sản xuất. Chị có nghe nói sắp có Nghị định mới về bảo hiểm thất nghiệp có hiệu lực vào đầu năm sau. Chị không biết là trường hợp của chị bây giờ thì sẽ áp dụng theo quy định cũ hay quy định mới, và liệu có ảnh hưởng gì đến quyền lợi của chị không?”
Hoạt động xúc tiến thương mại và tuân thủ pháp luật
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng bán đồ thủ công mỹ nghệ ở quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. Gần đây, tôi muốn mở rộng thị trường nên có ý định tham gia các hội chợ, triển lãm và chạy quảng cáo trên mạng xã hội. Tôi nghe nói có thuật ngữ 'xúc tiến thương mại' nhưng không rõ nó bao gồm những hoạt động gì và liệu cửa hàng nhỏ như tôi có cần tuân thủ quy định pháp luật đặc biệt nào không? Tôi lo lắng về các thủ tục pháp lý.”
Quy định về Hệ thống điện quốc gia và mua bán điện
“Tôi là anh Hùng, chủ một xưởng sản xuất nhỏ ở Lạng Sơn, gần biên giới. Gần đây, tôi thấy có một số xưởng bên kia biên giới muốn mua điện trực tiếp từ mình để phục vụ sản xuất. Tôi không rõ việc mua bán điện qua biên giới như vậy có được phép không, và nếu có thì có liên quan gì đến Hệ thống điện quốc gia của mình không?”
Quy định pháp luật về sản phẩm thực vật trong kiểm dịch
“Chào chuyên gia, tôi là chủ một cơ sở chế biến nông sản ở Đồng Tháp, chuyên xuất khẩu các loại trái cây sấy khô như mít sấy, chuối sấy sang thị trường nước ngoài. Gần đây, đối tác yêu cầu phải có giấy tờ kiểm dịch thực vật cho lô hàng. Tôi không rõ liệu các sản phẩm đã qua chế biến như **trái cây sấy khô** có còn được coi là **sản phẩm thực vật** cần kiểm dịch hay không? Quy trình này có áp dụng cho hàng của tôi không?”
Sản phẩm động vật thủy sản và quy định kiểm dịch xuất khẩu
“Chị là chủ một cơ sở chế biến hải sản nhỏ ở Cát Bà, Hải Phòng. Gần đây, chị muốn mở rộng thị trường, xuất khẩu một số mặt hàng như cá khô, tôm đông lạnh và cả trứng cá muối sang thị trường Nhật Bản. Chị nghe nói các sản phẩm này phải kiểm dịch rất gắt gao, nhưng không rõ **sản phẩm động vật thủy sản** thực sự bao gồm những gì và thủ tục kiểm dịch có áp dụng cho tất cả các loại hàng chị muốn xuất không. Chị lo lắng nếu không nắm rõ sẽ bị vướng mắc ở khâu hải quan.”
Công bố công trình khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo
“Chào luật sư, tôi là một nghiên cứu sinh tại Viện Khoa học và Công nghệ ở Hà Nội. Tôi vừa hoàn thành một công trình nghiên cứu rất tâm huyết và muốn công bố nó một cách chính thức để được công nhận và có thể đăng ký sở hữu trí tuệ sau này. Tôi không rõ liệu việc đăng bài trên một tạp chí khoa học quốc tế có được xem là 'công bố' theo quy định pháp luật Việt Nam hay không, hay tôi cần làm thêm những thủ tục gì khác. Mong luật sư tư vấn giúp tôi ạ.”
Quy định về Tên miền dùng chung cấp cao nhất mới (New gTLD)
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, chủ một cửa hàng bán đồ thủ công mỹ nghệ ở Quận 1, TP.HCM. Tôi đang muốn mở rộng kinh doanh online và nghe nói có mấy cái tên miền mới lạ như .shop, .art, không chỉ mỗi .com hay .vn. Tôi muốn đăng ký một tên miền như vậy cho cửa hàng của mình thì có cần chú ý gì về mặt pháp lý ở Việt Nam không, đặc biệt là với mấy cái 'tên miền dùng chung cấp cao nhất mới' này?”
Xông hơi khử trùng trong hoạt động kiểm dịch thực vật
“Tôi là anh Hùng, chủ một doanh nghiệp xuất khẩu nông sản ở Đồng Tháp. Sắp tới, tôi có lô hàng xoài lớn muốn xuất sang Nhật Bản, nhưng đối tác yêu cầu phải xông hơi khử trùng để đảm bảo không có sâu bệnh. Tôi không rõ quy định pháp luật về việc này như thế nào, ai được phép thực hiện và tôi cần chuẩn bị những gì để lô hàng được thông quan?”
Tỷ lệ sở hữu nước ngoài trong công ty đại chúng
“Chị Mai, một nhà đầu tư cá nhân người Singapore, đang muốn thành lập một công ty tại TP.HCM để đầu tư vào các cổ phiếu của công ty đại chúng niêm yết trên sàn chứng khoán Việt Nam. Chị nghe nói có quy định về **tỷ lệ sở hữu nước ngoài** và không rõ công ty của chị, dù đăng ký tại Việt Nam nhưng do chị sở hữu 100%, sẽ được tính vào tỷ lệ này như thế nào. Chị lo lắng việc này có thể ảnh hưởng đến khả năng đầu tư của công ty mình.”
Xác định Cơ quan mua sắm trong mua sắm công theo Nghị định 146/2017/NĐ-CP
“Tôi là chủ một công ty cung cấp thiết bị văn phòng ở Hà Nội. Gần đây, tôi thấy một thông báo mời thầu từ một đơn vị sự nghiệp công lập nhưng không rõ liệu họ có được xem là 'Cơ quan mua sắm' theo quy định pháp luật để tôi làm hồ sơ dự thầu cho đúng hay không. Tôi cần biết rõ để chuẩn bị hồ sơ cho chính xác.”
Định nghĩa 'Môi trường' trong pháp luật Việt Nam
“Chào luật sư, tôi là chủ một quán ăn nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây tôi thấy nhiều quy định mới về quản lý chất thải, tiếng ồn, rồi cả an toàn thực phẩm. Tôi có nghe nói đến khái niệm 'môi trường' trong luật và tìm được định nghĩa này từ 'Luật Bảo hiểm xã hội sửa đổi 2025'. Tôi hơi băn khoăn là 'môi trường' nó rộng như thế thì có bao gồm cả những thứ như rác thải của quán tôi hay tiếng ồn không? Liệu có phải chỉ liên quan đến thiên nhiên thôi không?”
Luồng vào khu tránh trú bão trong hoạt động thủy sản
“Tôi là anh Hùng, ngư dân ở Quảng Ngãi. Mấy hôm nay bão lớn, tôi muốn đưa tàu vào khu tránh trú bão nhưng không biết luồng vào có được quy định rõ ràng không. Liệu có phải chỉ đi theo một đường nhất định hay có thể linh hoạt? Tôi sợ đi sai luồng sẽ gặp rủi ro hoặc vi phạm quy định.”
Kết nối Hệ thống điện quốc gia
“Tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở Hà Nội, đang muốn lắp đặt hệ thống điện mặt trời trên mái nhà xưởng. Tôi nghe nói phải kết nối vào 'Hệ thống điện quốc gia' nhưng không rõ hệ thống này là gì và có những quy định pháp lý nào liên quan để tôi có thể hòa lưới một cách hợp pháp. Liệu có rủi ro gì nếu tôi không tuân thủ không?”
Động viên công nghiệp và các quy định pháp luật
“Chào luật sư, tôi là giám đốc một công ty cơ khí ở Hải Phòng chuyên sản xuất phụ tùng máy móc. Gần đây, tôi có nghe nói về 'động viên công nghiệp' và thấy lo lắng không biết liệu công ty của mình có thuộc diện phải tham gia không, và nếu có thì sẽ phải làm gì. Công ty tôi có cần chuẩn bị gì từ bây giờ không?”
Quy định về hành lang an toàn đường bộ và xử phạt vi phạm
“Gia đình tôi ở huyện Bình Chánh, TP.HCM, có mảnh đất sát đường tỉnh lộ. Mấy năm nay, tôi vẫn thường xuyên trồng rau màu và để vật liệu xây dựng tạm thời trên phần đất trống bên cạnh đường, nghĩ là đất hoang. Gần đây, cán bộ xã xuống kiểm tra và bảo đó là **hành lang an toàn đường bộ** và chúng tôi đang vi phạm. Họ nói sẽ bị phạt rất nặng. Tôi là nông dân, không hiểu rõ luật, xin hỏi Tuvannhanh.com về quy định này và liệu gia đình tôi có bị phạt không, mức phạt thế nào?”
Xác nhận Chỗ ở hợp pháp qua VNeID
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chị Mai, đang sống ở Quận 3, TP.HCM. Tôi làm nhân viên văn phòng. Gần đây tôi muốn làm thủ tục hành chính qua VNeID nhưng gặp vướng mắc ở phần xác nhận chỗ ở hợp pháp. Tôi đang thuê nhà và không biết liệu chỗ tôi đang ở có được coi là 'chỗ ở hợp pháp' theo quy định pháp luật để tôi hoàn thành thủ tục không? Cán bộ yêu cầu tôi phải có xác nhận của chủ nhà nhưng chủ nhà lại đang đi công tác.”
Ô nhiễm nguồn nước theo Luật Tài nguyên nước
“Tôi là nông dân ở Huyện Cần Giờ, TP.HCM. Gần đây, nước kênh mương dẫn vào ruộng lúa của tôi có màu lạ, bốc mùi hôi khó chịu và tôi thấy cá chết nổi rất nhiều. Tôi rất lo lắng không biết tình trạng này có phải là ô nhiễm nguồn nước theo quy định của pháp luật không và tôi cần phải làm gì để bảo vệ nguồn nước cho ruộng lúa của mình?”
Hỗ trợ năng lực xã hội của người cao tuổi
“Chào luật sư, tôi là cô Hạnh, năm nay 70 tuổi, sống ở quận Đống Đa, Hà Nội. Tôi về hưu đã lâu, con cái bận rộn nên nhiều khi thấy mình ít được tham gia các hoạt động xã hội như trước. Tôi nghe nói có khái niệm 'năng lực xã hội của người cao tuổi' mà nhà nước quan tâm. Không biết pháp luật có quy định gì để hỗ trợ người cao tuổi như tôi duy trì các mối quan hệ và tiếp tục đóng góp không ạ?”