Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Quy định pháp luật về hoạt động điện ảnh và phim
“Chào luật sư, tôi là đạo diễn phim độc lập ở Hà Nội. Sắp tới tôi có dự án làm một bộ phim hoạt hình ngắn dành cho trẻ em. Tôi đang băn khoăn không biết pháp luật Việt Nam có những quy định gì đặc biệt liên quan đến việc sản xuất và chiếu phim cho đối tượng này không? Mong luật sư tư vấn giúp.”
Tranh chấp lao động
“Tôi là chị M.T.H, công nhân may ở khu công nghiệp Sóng Thần, Bình Dương. Mới đây, tôi bị công ty chấm dứt hợp đồng lao động đột ngột sau khi tôi phản ánh về việc công ty yêu cầu tăng ca quá giờ quy định và không thanh toán đầy đủ. Tôi muốn biết mình có thể kiện công ty ra tòa để đòi lại quyền lợi không, và tôi cần phải làm những thủ tục gì, có cần phải hòa giải trước không?”
Chính sách và nguyên tắc về việc làm
“Chị Hương ở huyện An Dương, Hải Phòng, vừa tốt nghiệp cao đẳng nghề và đang tìm việc làm tại các khu công nghiệp. Chị thắc mắc liệu có chính sách gì hỗ trợ người lao động mới như chị để dễ dàng tìm được việc làm ổn định không, đặc biệt là trong bối cảnh thị trường đang khó khăn như hiện nay. Chị cũng lo lắng về quyền lợi của mình khi làm việc.”
Quyền và Trách nhiệm trong Hoạt động Việc làm Hợp pháp
“Em là Nguyễn Văn An, ở Quận Thanh Xuân, Hà Nội. Em vừa hoàn thành thời gian giáo dục tại xã theo Nghị định 10/2012/NĐ-CP. Giờ em muốn tìm một công việc ổn định để làm lại cuộc đời, nhưng em không biết bắt đầu từ đâu, liệu có rào cản pháp lý nào cho em không và làm sao để tìm được việc làm hợp pháp, có thu nhập mà không lo vi phạm pháp luật nữa ạ?”
Quyền và Hỗ trợ về Kế hoạch hóa gia đình
“Chị N.T.H ở Quảng Nam vừa về nước sau thời gian đi lao động ở nước ngoài. Vợ chồng chị đang muốn kế hoạch hóa gia đình nhưng điều kiện kinh tế còn khó khăn, không biết có được hỗ trợ chi phí tránh thai hay không, và cần liên hệ ở đâu để được tư vấn thêm về quyền lợi của mình.”
Trách nhiệm của Người Sử Dụng Lao Động với Cán Bộ Công Đoàn Chuyên Trách
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Giám đốc nhân sự tại một công ty sản xuất ở Huyện Bình Chánh, TP.HCM. Hiện tại, công đoàn cơ sở của chúng tôi vừa bầu ra một cán bộ công đoàn chuyên trách mới. Tôi đang không rõ lắm về những trách nhiệm pháp lý mà công ty phải thực hiện để tạo điều kiện cho cán bộ này hoạt động, đặc biệt là các quy định về việc sắp xếp công việc và những hỗ trợ khác. Rất mong được tư vấn chi tiết ạ.”
Hoạt động sản xuất phim theo quy định pháp luật
“Chào chuyên gia, tôi đang có dự định mở một xưởng sản xuất phim nhỏ ở Quận 1, TP.HCM, chuyên làm phim ngắn và phim quảng cáo. Tôi thắc mắc là pháp luật Việt Nam có những quy định gì đặc biệt cho ngành này không, nhất là về các hoạt động cụ thể như sản xuất, đầu tư công nghệ? Với lại, khi thuê nhân sự thì có cần lưu ý gì khác so với thuê lao động thông thường không ạ?”
Người huấn luyện an toàn, vệ sinh lao động cơ hữu
“Chào luật sư, tôi có một công ty sản xuất nhỏ ở Hà Nội. Hiện tại công ty tôi đang muốn mở rộng quy mô nên cần thuê thêm người huấn luyện an toàn, vệ sinh lao động. Tôi thấy trong các quy định có nhắc đến 'người huấn luyện cơ hữu' nhưng không rõ chính xác họ là ai và công ty tôi có bắt buộc phải có loại hình huấn luyện viên này không? Tôi đang phân vân không biết nên ký hợp đồng như thế nào cho đúng.”
Giải quyết tranh chấp lao động
“Tôi là công nhân ở Bình Dương. Gần đây, công ty tôi không chịu trả tiền làm thêm giờ theo đúng thỏa thuận ban đầu, dù tôi có đầy đủ bằng chứng. Tôi phải làm gì để đòi lại quyền lợi chính đáng của mình?”
Quan trắc môi trường lao động
“Tôi là anh Hùng, chủ một xưởng gỗ nhỏ ở quận Hà Đông, Hà Nội. Gần đây, vài công nhân có than phiền về bụi và tiếng ồn trong xưởng, họ lo ảnh hưởng đến sức khỏe. Tôi không biết mình có phải thực hiện việc 'quan trắc môi trường lao động' hay không, và nếu có thì phải làm như thế nào?”
Khái niệm và vai trò của cơ cấu dân số
“Tôi là chủ một xưởng may nhỏ ở huyện Cẩm Giàng, Hải Dương. Gần đây tôi muốn mở rộng sản xuất nhưng không biết tìm hiểu thông tin về lao động địa phương ở đâu, đặc biệt là về độ tuổi, giới tính, trình độ học vấn của người dân trong vùng. Nghe nói có khái niệm 'cơ cấu dân số' nhưng không rõ nó bao gồm những gì và có giúp ích gì cho tôi trong việc lập kế hoạch tuyển dụng không?”
Xác định tư cách người lao động và quyền lợi liên quan
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là M. ở quận Tân Bình, TP.HCM. Tôi mới 16 tuổi và đang làm việc bán thời gian cho một cửa hàng tiện lợi. Tôi làm theo ca, được trả lương theo giờ, nhưng không có hợp đồng lao động chính thức. Chủ cửa hàng bảo tôi còn nhỏ nên không cần hợp đồng hay bảo hiểm gì cả. Tôi băn khoăn không biết mình có được coi là người lao động hợp pháp để hưởng các quyền lợi như bảo hiểm không ạ?”
Khái niệm và vai trò của bên nước ngoài tiếp nhận lao động
“Chào luật sư, tôi là Trần Văn Hùng, công nhân ở Đồng Nai. Tôi đang tìm hiểu đi làm việc ở Nhật Bản qua một công ty môi giới. Công ty này nói sẽ giới thiệu tôi cho 'bên nước ngoài tiếp nhận lao động'. Tôi không hiểu rõ 'bên nước ngoài tiếp nhận lao động' này là ai, có phải là công ty môi giới bên Nhật không, hay là công ty trực tiếp tôi sẽ làm việc? Tôi muốn biết để tránh bị lừa đảo.”
Quan trắc môi trường lao động và trách nhiệm của doanh nghiệp
“Chị Hạnh, chủ một xưởng may nhỏ ở Quận 12, TP.HCM, đang lo lắng về sức khỏe của công nhân do tiếng ồn và bụi vải. Chị nghe nói phải "quan trắc môi trường lao động" nhưng không rõ là gì, có bắt buộc không và cần làm những gì để đảm bảo an toàn cho người lao động.”
Quy định pháp luật về Dịch vụ việc làm
“Tôi tên là M.T.H, ở Quận 1, TP.HCM. Tôi đang muốn mở một trung tâm giới thiệu việc làm cho người lao động phổ thông, nhưng không rõ cần những điều kiện gì và liệu có phải xin giấy phép gì không. Tôi lo lắng nếu làm sai thì có bị phạt không.”
Tiêu chuẩn Chuyên gia nước ngoài làm việc tại Việt Nam
“Anh T.V.K, giám đốc nhân sự tại một công ty sản xuất linh kiện điện tử ở KCN Biên Hòa 2, Đồng Nai, đang muốn tuyển một kỹ sư nước ngoài từ Hàn Quốc để phụ trách dây chuyền sản xuất mới. Anh ấy băn khoăn không biết liệu kỹ sư này có đủ điều kiện để được xem là "chuyên gia" theo quy định của pháp luật Việt Nam hay không, đặc biệt là về bằng cấp và kinh nghiệm làm việc để thuận lợi cho việc xin giấy phép lao động.”
Vị trí và vai trò của Nghiệp đoàn cơ sở
“Tôi là một người bán hàng rong ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, nhiều anh chị em bán hàng rong như tôi gặp khó khăn trong việc kinh doanh, bị dẹp vỉa hè mà không có tiếng nói. Chúng tôi muốn thành lập một tổ chức để bảo vệ quyền lợi nhưng không biết có được không vì chúng tôi không có hợp đồng lao động. Liệu có hình thức công đoàn nào phù hợp với chúng tôi không?”
Người lao động theo Bộ luật Lao động
“Chào luật sư, em là H.T.L, đang làm nhân viên bán hàng cho một cửa hàng thời trang nhỏ ở Quận 1, TP. Hồ Chí Minh. Em làm việc từ 8h sáng đến 6h tối mỗi ngày, được trả lương cố định 7 triệu đồng/tháng. Tuy nhiên, chủ cửa hàng nói em là 'cộng tác viên' nên không ký hợp đồng lao động, cũng không đóng bảo hiểm xã hội. Em muốn hỏi, với công việc và cách thức làm việc như vậy, em có được coi là **người lao động** theo quy định của pháp luật không ạ? Em có quyền lợi gì không?”
Xử phạt vi phạm cập nhật dữ liệu người lao động xuất khẩu
“Chào luật sư, công ty em chuyên đưa người lao động đi Hàn Quốc theo hợp đồng. Vừa rồi bên em có một số trường hợp quên không cập nhật thông tin của người lao động vào cái hệ thống cơ sở dữ liệu chung mà Bộ LĐTBXH yêu cầu. Giờ có đoàn kiểm tra xuống thì không biết công ty em có bị phạt gì không ạ? Mức phạt có cao không và có cách nào khắc phục không? Em ở Hà Nội.”
Sự cố kỹ thuật gây mất an toàn, vệ sinh lao động và trách nhiệm liên quan
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là công nhân vận hành máy tại một nhà máy ở Bình Dương. Mấy hôm trước, máy tôi đang vận hành tự nhiên phát ra tiếng kêu lạ rồi dừng đột ngột, suýt nữa thì gây tai nạn cho một đồng nghiệp đứng gần. May mà không ai bị thương, nhưng tôi lo lắng không biết đây có phải là 'sự cố kỹ thuật gây mất an toàn lao động' không và trách nhiệm của công ty, cũng như của tôi, sẽ như thế nào nếu có chuyện xảy ra?”
Quản lý cơ cấu dân số
“Chào luật sư, tôi là cán bộ phòng Lao động – Thương binh và Xã hội ở huyện Cần Giờ, TP.HCM. Gần đây, chúng tôi đang gặp khó khăn trong việc xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội của huyện vì thấy dân số trẻ cứ di cư lên thành phố làm việc, còn người già ở lại nhiều. Tình trạng này khiến chúng tôi băn khoăn không biết làm sao để duy trì một cơ cấu dân số hợp lý để huyện có thể phát triển bền vững.”
Người khiếu nại trong lĩnh vực lao động
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là công nhân ở một nhà máy tại Bình Dương. Gần đây công ty chúng tôi có thay đổi một số điều khoản hợp đồng khiến nhiều người lao động cảm thấy không công bằng. Chúng tôi muốn cùng nhau đứng ra khiếu nại nhưng không biết liệu một tập thể công nhân có được xem là 'Người khiếu nại' hợp pháp theo quy định của pháp luật không, hay chỉ cá nhân tôi mới có quyền đó?”
Thực hiện dân chủ ở cơ sở
“Chào luật sư, tôi là một công nhân tại khu công nghiệp ở Hà Nội. Gần đây, phường tôi đang có kế hoạch xây dựng một khu chợ mới ngay cạnh khu dân cư, nhưng chúng tôi chưa thấy ai lấy ý kiến của người dân. Tôi muốn hỏi, với tư cách là một công dân và người lao động, tôi có quyền được tham gia đóng góp ý kiến về những vấn đề như vậy ở phường và cả ở công ty tôi đang làm việc không? Tôi nên làm thế nào để thực hiện quyền này?”
Tiêu chuẩn kỹ năng nghề quốc gia và vai trò trong phát triển sự nghiệp
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là một thợ cơ khí lành nghề ở Quận 7, TP.HCM. Tôi đã có kinh nghiệm làm việc 5 năm nhưng chưa có bằng cấp chính quy. Gần đây, công ty tôi có nói về việc cần người lao động đạt tiêu chuẩn kỹ năng nghề quốc gia để có thể nhận các dự án lớn hơn. Tôi không rõ tiêu chuẩn này là gì và làm sao để tôi có thể đạt được để phát triển sự nghiệp của mình? Liệu có cần phải đi học lại từ đầu không?”