Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Đăng ký chứng khoán và quyền sở hữu
“Chào chuyên gia, tôi là H.T.L, nhân viên văn phòng ở TP. Hồ Chí Minh. Tôi mới tập tành đầu tư chứng khoán được vài tháng. Gần đây, tôi có mua cổ phiếu của một công ty niêm yết trên sàn. Tôi thắc mắc không biết làm sao để biết mình thực sự là chủ sở hữu số cổ phiếu đó, và quyền lợi của tôi được ghi nhận như thế nào? Liệu có ai đó đang giữ sổ sách ghi nhận quyền sở hữu của tôi không?”
Hợp đồng cung ứng lao động đi làm việc ở nước ngoài
“Chào chuyên gia, tôi là L.T.M, 32 tuổi, công nhân may ở TP.HCM. Tôi vừa ký một "Hợp đồng cung ứng lao động" với một công ty để đi làm việc ở Nhật Bản. Công ty yêu cầu tôi nộp một khoản tiền lớn và các điều khoản trong hợp đồng khá mập mờ, không rõ ràng về quyền lợi và nghĩa vụ của tôi khi sang đó. Tôi lo lắng không biết hợp đồng này có hợp pháp không và liệu công ty có đang làm đúng quy định pháp luật hay không?”
Bảo hiểm thất nghiệp và quyền lợi người lao động
“Chào chuyên gia, tôi là Chị N.T.H, một nhân viên văn phòng ở Quận 1, TP.HCM. Tôi vừa bị công ty cho nghỉ việc do tái cấu trúc. Tôi nghe nói có bảo hiểm thất nghiệp nhưng không rõ lắm về quyền lợi và thủ tục. Tôi đóng bảo hiểm xã hội cũng được 5 năm rồi. Giờ tôi phải làm gì để được hưởng chế độ này ạ? Liệu có phải luật nào cũng áp dụng cho bảo hiểm thất nghiệp không?”
Phân cấp quản lý nhà nước về đầu tư công
“Chị H.T.L, cán bộ quản lý dự án tại Huyện Cần Giờ, TP. Hồ Chí Minh, đang phụ trách một dự án hạ tầng giao thông trọng điểm. Chị đang rất băn khoăn không biết ở cấp huyện thì ai có thẩm quyền quyết định phê duyệt các giai đoạn của dự án, đặc biệt là việc phân bổ vốn và điều chỉnh dự án. Chị muốn biết làm sao để xác định rõ ràng quyền hạn và trách nhiệm của từng cấp để tránh sai sót và chậm trễ.”
Quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách: Cơ sở pháp lý và quản lý tài sản
“Chào chuyên gia, tôi là cán bộ tại Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Đồng Nai. Hiện tại, chúng tôi đang xem xét đề xuất thành lập một quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách để hỗ trợ các dự án khởi nghiệp công nghệ cao. Tôi đang khá băn khoăn về việc xác định **cơ quan có thẩm quyền** nào sẽ quyết định thành lập và giám sát quỹ này, cũng như liệu các **tài sản** mà quỹ quản lý có được xem là tài sản công và phải tuân thủ quy định hiện hành không. Liệu các văn bản pháp luật từ năm 1992 có còn giá trị tham khảo cho vấn đề này không?”
Xác định "Người vận chuyển" trong hoạt động vận tải hàng hóa
“Chị L.T.M ở Hải Phòng có một cửa hàng online bán đồ thủ công mỹ nghệ xuất khẩu. Chị thường xuyên gửi hàng đi nước ngoài qua các công ty giao nhận vận tải. Chị băn khoăn không biết trong trường hợp hàng hóa bị thất lạc hoặc hư hỏng, ai sẽ là Người vận chuyển chịu trách nhiệm chính, công ty giao nhận hay hãng tàu/hãng hàng không thực tế? Chị muốn biết rõ để đảm bảo quyền lợi của mình.”
Thương nhân nhận quyền bán lẻ xăng dầu
“Chào luật sư, tôi là chị M. ở Cần Thơ. Tôi đang có ý định mở một cây xăng ở khu vực ngoại ô nhưng còn băn khoăn về các thủ tục pháp lý. Tôi nghe nói có hình thức nhượng quyền bán lẻ xăng dầu từ các công ty lớn để mình đỡ phải lo nhiều thứ ban đầu. Luật sư cho tôi hỏi, một thương nhân nhận quyền bán lẻ xăng dầu như tôi thì cần những điều kiện gì và có rủi ro pháp lý nào cần lưu ý không, đặc biệt là về việc sở hữu cửa hàng ạ?”
Chuyển nhượng có thời hạn quyền khai thác tài sản kết cấu hạ tầng thủy lợi
“Chào luật sư, công ty tôi đang muốn đầu tư vào một dự án nâng cấp hệ thống kênh mương thủy lợi ở huyện Thủy Nguyên, Hải Phòng. Chúng tôi nghe nói Nhà nước có chính sách cho phép doanh nghiệp nhận chuyển nhượng quyền khai thác các tài sản này trong một thời hạn nhất định để đầu tư. Không biết quy định cụ thể về việc này thế nào, công ty tôi có đủ điều kiện để tham gia không ạ?”
Doanh nghiệp dự án PPP và trách nhiệm bảo đảm hợp đồng
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp xây dựng ở TP.HCM, đang chuẩn bị ký hợp đồng thầu phụ cho một dự án PPP lớn. Tôi nghe nói về việc **doanh nghiệp dự án PPP** phải có bảo đảm thực hiện hợp đồng. Luật sư cho tôi hỏi, nếu doanh nghiệp dự án PPP không thực hiện đúng cam kết thì có bị mất khoản bảo đảm này không và tôi cần lưu ý gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Quyền và nghĩa vụ của Nhà đầu tư theo Luật Đầu tư
“Tôi là chủ một cửa hàng kinh doanh đồ thủ công mỹ nghệ ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, tôi muốn mở rộng quy mô sản xuất và tìm kiếm đối tác để đầu tư thêm vốn. Tôi nghe nói về khái niệm 'nhà đầu tư' trong Luật Đầu tư nhưng không rõ liệu mình có thuộc đối tượng này không và nếu có thì tôi có những quyền lợi hay nghĩa vụ gì đặc biệt khi thực hiện hoạt động đầu tư kinh doanh?”
Bảo hộ quyền sở hữu công nghiệp
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một xưởng sản xuất đồ thủ công mỹ nghệ nhỏ ở Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. Gần đây, tôi có sáng tạo ra một mẫu sản phẩm mới với kiểu dáng rất độc đáo và đang muốn đăng ký nhãn hiệu cho thương hiệu của mình. Tôi nghe nói về 'Quyền sở hữu công nghiệp' nhưng không rõ nó bao gồm những gì và làm thế nào để bảo vệ những sáng tạo của mình khỏi bị sao chép. Mong được tư vấn ạ.”
Thẩm quyền của Cơ quan đăng ký đầu tư
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở TP. Hồ Chí Minh, đang có ý định mở rộng kinh doanh bằng cách đầu tư vào một dự án sản xuất mới. Tôi nghe nói phải làm thủ tục đăng ký đầu tư nhưng không biết chính xác "Cơ quan đăng ký đầu tư" là ai và tôi cần liên hệ ở đâu để nộp hồ sơ. Liệu Sở Kế hoạch và Đầu tư có phải là nơi duy nhất không?”
Dự án đầu tư công khẩn cấp và miễn trừ đánh giá tác động môi trường
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một trang trại nuôi tôm ở Cần Giờ, TP.HCM. Gần đây, có thông tin về việc chính quyền sắp triển khai một dự án xây dựng đê kè khẩn cấp để chống sạt lở ven biển, do tình hình sạt lở đang rất nghiêm trọng. Tôi nghe nói đây là 'dự án đầu tư công khẩn cấp' và có thể sẽ được làm nhanh chóng, không cần nhiều thủ tục như các dự án khác, đặc biệt là không cần đánh giá tác động môi trường. Điều này có đúng không ạ? Tôi lo lắng về ảnh hưởng đến môi trường nuôi tôm của gia đình.”
Doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản trong quá trình phá sản
“Chào luật sư, công ty tôi ở Quận 1, TP.HCM đang là chủ nợ của một công ty xây dựng đã bị Tòa án mở thủ tục phá sản. Gần đây, tôi thấy có một đơn vị tự xưng là 'doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản' đến làm việc với ngân hàng của công ty con nợ để yêu cầu ngừng các giao dịch thanh toán. Tôi không rõ đơn vị này có thẩm quyền gì và liệu họ có thể phong tỏa tài khoản của con nợ như vậy không? Tôi lo lắng về khả năng thu hồi nợ của mình.”
Khái niệm và quyền lợi của Nhà đầu tư trên thị trường chứng khoán
“Chào luật sư, tôi là một người làm văn phòng ở Quận 1, TP.HCM. Tôi có một khoản tiền nhàn rỗi và đã bắt đầu tham gia đầu tư chứng khoán được khoảng 6 tháng nay. Tôi nghe nhiều về các tranh chấp trên thị trường này và không biết liệu mình có được pháp luật công nhận là một **nhà đầu tư** hay không? Nếu có vấn đề gì xảy ra, tôi có thể dựa vào luật nào để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Hiểu về Bên nhượng quyền thứ cấp trong nhượng quyền thương mại
“Chào chuyên gia, tôi đang tính mở một quán cà phê nhượng quyền của thương hiệu 'Cà phê X' ở quận 1, TP.HCM. Bên đối tác tôi làm việc lại là một công ty Y, họ nói họ được nhượng quyền từ thương hiệu 'Cà phê X' rồi và giờ họ nhượng quyền lại cho tôi. Tôi không rõ liệu việc này có hợp pháp không, và liệu công ty Y có đủ tư cách để làm vậy không? Tôi lo lắng về rủi ro pháp lý.”
Hợp đồng bảo hiểm và Đơn bảo hiểm
“Chào luật sư, tôi là chủ một vựa hải sản nhỏ ở Quận Ngũ Hành Sơn, Đà Nẵng. Gần đây, tôi có ký một hợp đồng bảo hiểm cho lô hàng cá tươi vận chuyển bằng đường biển ra Hà Nội. Tôi nhận được một cái gọi là 'Đơn bảo hiểm' nhưng không biết nó có phải là hợp đồng không, và tôi cần chú ý những gì trên đó để đảm bảo quyền lợi của mình? Mong luật sư giải thích giúp.”
Bảo hiểm xã hội tự nguyện
“Tôi là một người bán hàng online ở quận 10, TP.HCM. Công việc của tôi không có hợp đồng lao động nên tôi không được đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc. Gần đây tôi nghe nói có bảo hiểm xã hội tự nguyện, tôi muốn biết nó là gì và tôi có thể tham gia được không, quyền lợi như thế nào?”
Hoạt động của cá nhân nước ngoài tại Việt Nam
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Peter, một người Mỹ gốc Việt đang sống ở TP.HCM. Tôi muốn mở một công ty phần mềm nhỏ tại đây nhưng không rõ với tư cách là **cá nhân nước ngoài** thì tôi có những quyền và nghĩa vụ gì, và luật pháp Việt Nam sẽ áp dụng cho tôi như thế nào? Liệu tôi có được đối xử như một công dân Việt Nam không?”
Chứng quyền và quyền lợi nhà đầu tư
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là một nhà đầu tư nhỏ ở Quận 3, TP.HCM. Gần đây tôi thấy nhiều người nói về việc mua **chứng quyền** để đầu tư chứng khoán. Tôi nghe nói nó cho phép mua cổ phiếu với giá cố định, nhưng tôi không hiểu rõ bản chất nó là gì, quyền lợi của tôi khi sở hữu chứng quyền ra sao và liệu có rủi ro gì không. Mong chuyên gia giải thích giúp tôi ạ.”
Chủ quản lý công trình thủy lợi và quyền thu phí
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở huyện Châu Thành, tỉnh Tiền Giang. Vừa rồi có một đơn vị đến thu tiền nước tưới tiêu cho ruộng lúa của gia đình tôi. Tôi không biết đơn vị này có phải là chủ quản lý công trình thủy lợi hợp pháp hay không, và liệu họ có quyền thu tiền đó không? Tôi muốn hỏi làm sao để xác định đúng người có quyền thu tiền nước.”
Khoán trắng đất nông, lâm nghiệp
“Anh N.V.T ở Di Linh, Lâm Đồng, có mảnh đất được công ty lâm nghiệp địa phương giao khoán từ nhiều năm nay. Ban đầu tưởng sẽ được hỗ trợ đầu tư nhưng thực tế anh phải tự bỏ vốn, tự lo sản xuất từ cây giống đến thu hoạch. Công ty thì không đầu tư gì nhưng vẫn yêu cầu anh phải nộp sản phẩm theo hợp đồng. Anh T. muốn biết liệu việc "khoán trắng" như vậy có đúng quy định pháp luật không và anh có thể làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình.”
Chống khóa công nghệ trong dự án đô thị thông minh
“Chào chuyên gia, tôi là giám đốc công nghệ của một công ty phần mềm ở TP.HCM. Công ty tôi đang tham gia một dự án xây dựng hệ thống quản lý giao thông thông minh cho Quận 1. Nhà thầu chính đang đề xuất một giải pháp độc quyền từ một hãng nước ngoài, mà theo tôi, sẽ khiến thành phố phụ thuộc hoàn toàn vào họ trong tương lai, rất khó thay đổi nếu có vấn đề. Liệu có quy định nào để **chống khóa công nghệ** trong các dự án đô thị thông minh như thế này không?”
Phạm vi người quản lý doanh nghiệp
“Tôi là anh Hùng, hiện đang làm Trưởng phòng Kinh doanh cho một công ty TNHH ở Quận 1, TP.HCM. Tôi có quyền ký một số hợp đồng nhỏ nhân danh công ty theo ủy quyền của Giám đốc. Gần đây, tôi nghe nói về khái niệm 'người quản lý doanh nghiệp' và không biết liệu mình có thuộc đối tượng này không, và nếu có thì có gì khác biệt so với các nhân viên khác?”