Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Tài sản không chia trong hợp tác xã
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là thành viên của một hợp tác xã nông nghiệp ở huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương. Hiện tôi muốn rút khỏi hợp tác xã để chuyển sang làm ăn riêng. Khi tôi hỏi về việc chia tài sản, ban lãnh đạo hợp tác xã nói có một phần là 'tài sản không chia' nên tôi sẽ không được nhận. Tôi không hiểu rõ 'tài sản không chia' là gì và tại sao tôi lại không được nhận phần tài sản đó khi tôi đã đóng góp nhiều năm qua?”
Phân loại đất trồng cây hàng năm và chuyển đổi mục đích sử dụng đất nông nghiệp
“Chào luật sư, tôi là bác Hùng ở Cần Thơ. Gia đình tôi có mấy công đất trồng lúa đã lâu. Giờ tôi muốn chuyển sang trồng rau màu ngắn ngày như dưa hấu, cà chua để tăng thu nhập. Tôi nghe nói có khái niệm 'cây hàng năm' nhưng không rõ liệu dưa hấu, cà chua có phải là cây hàng năm không, và đất trồng lúa của tôi có được coi là 'đất trồng cây hàng năm khác' để tôi dễ dàng chuyển đổi mục đích sử dụng không?”
Khái niệm và ý nghĩa của Vùng giá trị trong định giá đất
“Tôi là Anh N.V.H, 48 tuổi, làm nông nghiệp ở huyện Đông Anh, Hà Nội. Mảnh đất nông nghiệp của tôi nằm cạnh khu vực đang quy hoạch đô thị mới. Vừa rồi, hàng xóm của tôi, có mảnh đất tương tự về diện tích và vị trí, lại được đền bù với giá cao hơn đáng kể khi nhà nước thu hồi. Tôi thắc mắc liệu đất của tôi và đất của hàng xóm có thuộc cùng một 'vùng giá trị' hay không, và tại sao lại có sự chênh lệch lớn như vậy?”
Khái niệm Khoa học
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là giám đốc một startup công nghệ nông nghiệp ở TP. Hồ Chí Minh. Hiện tại, chúng tôi đang phát triển một hệ thống canh tác thông minh mới. Tôi muốn biết liệu hoạt động nghiên cứu và phát triển của công ty tôi có được coi là 'khoa học' theo quy định pháp luật Việt Nam không, để chúng tôi có thể xin các ưu đãi về thuế hoặc các chương trình hỗ trợ của nhà nước. Cụ thể, 'khoa học' được định nghĩa như thế nào ạ?”
Công trình khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là giám đốc một startup công nghệ ở TP.HCM, chuyên về nông nghiệp thông minh. Hiện tại, chúng tôi đang phát triển một hệ thống giám sát cây trồng bằng AI. Tôi muốn hỏi liệu dự án này của chúng tôi có được xem là 'Công trình khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo' theo quy định mới để có thể tiếp cận các chính sách hỗ trợ từ nhà nước không?”
Nghị định thư Nagoya và quy định về tiếp cận, chia sẻ lợi ích nguồn gen
“Chào chuyên gia, tôi là chủ một doanh nghiệp khởi nghiệp nông nghiệp công nghệ cao ở Đà Lạt, Lâm Đồng, chuyên nghiên cứu và phát triển các giống hoa lan quý hiếm bản địa. Tôi nghe nói có 'Nghị định thư Nagoya' gì đó liên quan đến việc khai thác nguồn gen. Tôi muốn biết nó là gì và liệu tôi có cần phải tuân thủ quy định nào khi sử dụng các giống lan rừng để lai tạo không, đặc biệt là về việc chia sẻ lợi ích nếu sản phẩm của tôi thành công?”
Xác định giá đất bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất
“Tôi là nông dân ở huyện Củ Chi, TP.HCM. Gần đây, Nhà nước có thông báo thu hồi một phần đất nông nghiệp của gia đình tôi để làm dự án đường cao tốc. Tôi rất lo lắng về việc **giá đất** bồi thường sẽ được tính như thế nào, liệu có công bằng không? Tôi muốn biết cách xác định giá đất bồi thường để tôi có thể hiểu rõ quyền lợi của mình.”
Đối tượng kiểm dịch thực vật và quy định liên quan
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là nông dân ở Huyện Củ Chi, TP.HCM. Gần đây, vườn cây ăn trái của tôi xuất hiện một loại sâu lạ, ăn lá rất nhanh và gây hại nghiêm trọng. Tôi nghe nói có 'đối tượng kiểm dịch thực vật' gì đó. Không biết loại sâu này có phải là 'đối tượng kiểm dịch thực vật' không và tôi cần phải làm gì để bảo vệ vườn cây của mình?”
Phân Bón Giả Về Chất Lượng Và Rủi Ro Pháp Lý
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là anh Hùng, chủ một cửa hàng vật tư nông nghiệp ở huyện Châu Thành, Tiền Giang. Mấy hôm nay tôi lo quá, có mấy lô phân bón tôi nhập về từ một công ty mới, bà con dùng xong phản ánh cây còi cọc, năng suất kém hẳn. Tôi nghi ngờ phân bón không đạt chất lượng như quảng cáo. Nếu đúng là **phân bón giả về chất lượng** thì tôi có bị phạt gì không? Và làm sao để tôi biết chắc chắn nó có phải là phân bón giả?”
Quy định về Trung tâm dữ liệu quốc gia và dữ liệu chuyên ngành
“Chào luật sư, tôi là anh Trần Văn Hùng, chủ một startup công nghệ ở Quận 1, TP.HCM. Công ty tôi đang phát triển một nền tảng dữ liệu chuyên ngành về nông nghiệp. Gần đây tôi nghe nói về Trung tâm dữ liệu quốc gia và rất lo lắng liệu dữ liệu của chúng tôi có bị buộc phải chuyển vào đó không? Và nếu có, liệu dữ liệu của khách hàng và thông tin độc quyền của công ty có được bảo mật không?”
Chính sách tín dụng cho liên kết chuỗi giá trị nông nghiệp
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở Đồng Tháp, đang muốn tham gia vào mô hình liên kết theo chuỗi giá trị với một doanh nghiệp thu mua lúa gạo. Tôi nghe nói có chính sách hỗ trợ vay vốn không cần tài sản đảm bảo cho các mô hình này, nhưng tôi cũng lo lắng nếu chẳng may gặp thiên tai, dịch bệnh thì nợ nần sẽ ra sao. Luật sư cho tôi hỏi cụ thể về chính sách này được không ạ?”
Phục hồi nguồn nước theo quy định pháp luật
“Chào luật sư, tôi là ông Ba, một người dân sống ở huyện Châu Thành, tỉnh Hậu Giang. Con sông Xáng Bún chảy qua làng tôi trước đây rất trong lành, nhưng giờ đây bị ô nhiễm nặng do nước thải từ các nhà máy và hoạt động nông nghiệp. Nước sông đen ngòm, cá chết nổi lềnh bềnh, ảnh hưởng nghiêm trọng đến việc canh tác lúa và sinh hoạt của bà con. Tôi muốn hỏi, liệu có quy định pháp luật nào về việc **phục hồi nguồn nước** này không, và cộng đồng chúng tôi có thể làm gì để yêu cầu chính quyền vào cuộc?”
Cơ quan quản lý nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, CEO của một startup công nghệ ở TP.HCM. Công ty tôi đang phát triển một giải pháp nông nghiệp thông minh và muốn xin tài trợ từ nhà nước. Tôi không rõ mình cần liên hệ với cơ quan nào để nộp hồ sơ và làm việc về nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo này. Liệu có phải là Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh không, hay còn cơ quan nào khác?”
Chuyển mục đích sử dụng đất
“Gia đình tôi ở huyện Bình Chánh, TP.HCM có một mảnh đất nông nghiệp rộng 500m2. Hiện tại, chúng tôi muốn xây nhà ở và kinh doanh nhỏ trên mảnh đất này. Tôi nghe nói phải làm thủ tục chuyển đổi mục đích sử dụng đất, nhưng không biết bắt đầu từ đâu và có được phép hay không.”
Khái niệm và vai trò của Gia đình theo pháp luật
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là nông dân ở Lâm Đồng. Gia đình tôi có một mảnh đất nông nghiệp đang muốn làm thủ tục xin giao đất lâm nghiệp để trồng rừng, nhưng tôi đang băn khoăn không biết liệu gia đình tôi có được coi là 'hộ gia đình' theo luật để được giao đất không. Cụ thể, tôi có nuôi một đứa cháu mồ côi từ nhỏ, giờ cháu đã lớn và sống chung với vợ chồng tôi như con ruột. Liệu trường hợp của cháu có được tính vào 'hộ gia đình' khi làm thủ tục không?”
Tỷ lệ phần vốn góp trong hợp tác xã
“Tôi là chị Hạnh, đang sống ở huyện Bình Chánh, TP.HCM và làm nông nghiệp. Tôi tham gia vào một hợp tác xã trồng rau sạch. Gần đây, tôi có góp thêm vốn vào hợp tác xã và muốn biết chính xác **tỷ lệ phần vốn góp** của mình được tính như thế nào so với tổng vốn điều lệ của hợp tác xã. Liệu có quy định nào về việc giới hạn tỷ lệ này hay không, đặc biệt nếu hợp tác xã của chúng tôi có liên quan đến các dự án nông nghiệp trọng điểm của địa phương?”
Chính sách và ưu đãi cho sản phẩm công nghệ cao
“Chào chuyên gia, tôi là kỹ sư khởi nghiệp ở Quận 1, TP.HCM. Công ty tôi đang phát triển một loại drone nông nghiệp ứng dụng AI để tối ưu hóa việc bón phân, tưới tiêu. Sản phẩm của chúng tôi có tính năng vượt trội, giúp tăng năng suất và giảm thiểu tác động môi trường. Tôi muốn hỏi liệu sản phẩm này có được xem là **sản phẩm công nghệ cao** theo quy định pháp luật để được hưởng các chính sách ưu đãi không?”
Cơ quan quản lý nhà nước về thủy sản cấp tỉnh
“Tôi là chủ một trại nuôi tôm ở Bạc Liêu, đang muốn mở rộng quy mô nhưng không biết phải liên hệ với cơ quan nào để xin các giấy phép liên quan đến thủy sản. Nghe nói có 'Cơ quan quản lý nhà nước về thủy sản cấp tỉnh' nhưng không rõ đó là Chi cục hay Sở Nông nghiệp. Tôi cần biết chính xác để nộp hồ sơ cho đúng chỗ, không mất thời gian đi lại.”
Tài sản không chia của hợp tác xã
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là thành viên của một hợp tác xã nông nghiệp ở huyện Phụng Hiệp, Hậu Giang. Gần đây tôi có ý định rút khỏi hợp tác xã để chuyển sang làm ăn riêng. Tôi nghe nói hợp tác xã có 'tài sản không chia', vậy khi tôi rút thì phần tài sản này của tôi có được chia lại không? Tôi lo lắng sẽ mất đi phần đóng góp của mình.”
Sáng lập viên Quỹ hợp tác xã địa phương
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là quản lý một hợp tác xã nông nghiệp ở huyện Châu Thành, tỉnh Tiền Giang. Chúng tôi đang có ý định tham gia thành lập một Quỹ hợp tác xã địa phương để hỗ trợ các hợp tác xã khác trong vùng. Tôi nghe nói về khái niệm 'sáng lập viên' nhưng chưa rõ chính xác thì hợp tác xã của chúng tôi có thể trở thành 'sáng lập viên' được không và điều kiện là gì?”
Quản lý và Tác động của Thủy văn đến Nông nghiệp
“Chú Ba ở Cần Thơ đây. Mấy năm nay tình hình nước sông ở chỗ chú cứ thất thường quá, lúc thì cạn khô, lúc thì ngập lụt bất ngờ. Chú nghe nói có cái 'thủy văn' gì đó mà người ta hay nhắc đến. Chú muốn biết là cái này nó ảnh hưởng đến việc trồng lúa, nuôi cá của chú thế nào, và có quy định pháp luật nào nói về việc quản lý nước để dân như chú biết mà ứng phó không? Chú lo quá, không biết mùa vụ tới ra sao.”
Quy định về khai thác, sử dụng tài nguyên nước cho mục đích dân sinh và sản xuất nông nghiệp
“Chào luật sư, tôi là một nông dân ở huyện Ninh Phước, tỉnh Ninh Thuận. Vùng chúng tôi hay bị hạn hán, năm nay lại càng khó khăn. Tôi đang tính đào thêm một giếng khoan mới để lấy nước tưới cho vườn cây ăn trái và dùng sinh hoạt cho gia đình. Ngoài ra, có một con suối nhỏ chảy gần đất nhà tôi, tôi cũng muốn làm một cái mương nhỏ để dẫn nước vào ruộng. Tôi nghe nói giờ việc khai thác nước có nhiều quy định lắm, không biết trường hợp của tôi có phải xin phép gì không, hay có bị cấm đoán gì không?”
Cho thuê quyền khai thác tài sản kết cấu hạ tầng thủy lợi
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Giám đốc một công ty quản lý thủy lợi ở Bình Thuận. Công ty chúng tôi đang quản lý một số công trình thủy lợi. Hiện có một đối tác muốn thuê lại một phần quyền khai thác các công trình này để phục vụ dự án nông nghiệp công nghệ cao của họ. Tôi không rõ liệu công ty chúng tôi có được phép cho thuê quyền khai thác tài sản kết cấu hạ tầng thủy lợi hay không và cần tuân thủ những quy định nào? Mong được tư vấn ạ.”
Khu vực có chức năng chuyên biệt trong quy hoạch đô thị
“Chào luật sư, gia đình tôi có mảnh đất nông nghiệp ở ngoại ô thành phố Đà Lạt. Gần đây, tôi nghe nói chính quyền đang có kế hoạch quy hoạch khu vực này thành một khu du lịch - nghỉ dưỡng lớn. Tôi không rõ "khu vực có chức năng chuyên biệt" này là gì và việc quy hoạch như vậy có ảnh hưởng gì đến đất của gia đình tôi không, liệu có được đền bù thỏa đáng không?”