Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Xét tặng danh hiệu Nghệ nhân trong lĩnh vực thủ công mỹ nghệ
“Chào Tuvannhanh, tôi là Chị Hằng, một nghệ nhân làm gốm lâu năm ở làng nghề Bát Tràng, Hà Nội. Nghề gốm truyền thống của gia đình tôi đang đứng trước nguy cơ mai một vì ít người trẻ theo học và việc truyền dạy rất khó khăn, mất nhiều thời gian. Tôi nghe nói có Nghị định mới về việc xét tặng danh hiệu cho nghệ nhân. Vậy nghề của tôi có được xem là 'nghề thủ công mỹ nghệ đặc thù' để được ưu tiên xét tặng danh hiệu 'Nghệ nhân nhân dân' hay 'Nghệ nhân ưu tú' không và tôi sẽ có những quyền lợi gì?”
Nhà máy điện hạt nhân và các quy định liên quan
“Chào luật sư, tôi là Chú Tám, một nông dân 65 tuổi ở Ninh Thuận. Hiện tại, tôi đang rất lo lắng vì mảnh đất của gia đình nằm gần khu vực dự kiến xây dựng nhà máy điện hạt nhân. Tôi muốn hỏi rõ định nghĩa chính xác của 'nhà máy điện hạt nhân' theo pháp luật Việt Nam có bao gồm cả khu vực lưu trữ, xử lý chất thải phóng xạ không? Và những quy định chung về an toàn, môi trường sẽ được áp dụng như thế nào để bảo vệ cuộc sống và sức khỏe của người dân địa phương như chúng tôi?”
Cảnh báo khí tượng thủy văn
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là nông dân ở huyện Đầm Dơi, Cà Mau. Mấy năm nay thời tiết thất thường quá, bão lũ cứ liên miên làm ảnh hưởng nặng nề đến mấy ao tôm của gia đình tôi. Tôi muốn hỏi là làm sao để tôi có thể nhận được những thông tin cảnh báo khí tượng thủy văn sớm nhất để kịp thời ứng phó, tránh thiệt hại ạ?”
Chi phí dịch vụ thoát nước và xử lý nước thải
“Gia đình tôi ở Quận 1, TP.HCM, gần đây nhận được hóa đơn tiền nước có thêm khoản 'chi phí dịch vụ thoát nước'. Tôi làm nghề kinh doanh online tại nhà, không rõ khoản này là gì và tại sao lại phải đóng. Liệu khoản chi phí này có áp dụng cho tất cả mọi người không và có liên quan gì đến hoạt động kinh doanh của tôi không?”
Vùng biển 06 hải lý và quyền khai thác tài nguyên biển
“Tôi là Anh N.V.H, một ngư dân ở Phú Quốc, Kiên Giang. Gia đình tôi đã làm nghề nuôi trồng hải sản gần bờ nhiều năm nay. Gần đây, tôi muốn mở rộng thêm diện tích nuôi trồng nhưng nghe nói có quy định về 'vùng biển 06 hải lý' và không rõ ranh giới này được xác định chính xác như thế nào. Tôi muốn biết liệu tôi có được phép nuôi trồng trong khu vực đó không, hay cần phải xin phép gì để tránh vi phạm pháp luật?”
Khái niệm dân số và quyền công dân trong công tác dân số
“Chào luật sư, tôi là Chị T.T.M, một ngư dân ở huyện đảo Lý Sơn, Quảng Ngãi. Gần đây, xã tôi đang triển khai nhiều chương trình về dân số, như khám sức khỏe sinh sản miễn phí, tư vấn kế hoạch hóa gia đình. Tôi nghe nói Nhà nước đang muốn điều chỉnh 'quy mô dân số' và 'cơ cấu dân số' ở các vùng đặc thù như đảo chúng tôi. Tôi không hiểu rõ lắm 'dân số' trong pháp luật được hiểu như thế nào và những chương trình này có ảnh hưởng gì đến quyền của tôi không?”
Quy định pháp luật về Lưu trữ tư
“Gia đình tôi ở thành phố Huế có giữ nhiều tài liệu cổ của ông bà để lại, như gia phả, thư từ, ảnh cũ và một số giấy tờ đất đai từ thời Pháp thuộc. Chúng tôi nghe nói có khái niệm "lưu trữ tư" và không biết liệu những tài liệu này có được coi là "lưu trữ tư" theo luật không, và nếu có thì gia đình tôi cần phải làm gì để bảo quản chúng đúng quy định pháp luật?”
Quyền và trách nhiệm trong Kế hoạch hóa gia đình
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là H.T.M ở Hà Tĩnh. Tôi vừa sinh con đầu lòng được mấy tháng, giờ đang băn khoăn về việc có nên sinh thêm con hay không và khi nào thì phù hợp. Ở quê tôi nhiều người cứ giục sinh thêm con trai, nhưng vợ chồng tôi muốn tự quyết định. Tôi muốn hỏi pháp luật có quy định gì về quyền tự chủ trong việc sinh con và liệu có hỗ trợ gì cho việc kế hoạch hóa gia đình không ạ?”
Quyết định hành chính bị kiện và quyền khởi kiện
“Chào luật sư, tôi là chủ quán cà phê nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Mấy hôm trước, tôi nhận được quyết định từ Phòng Kinh tế quận về việc thu hồi giấy phép kinh doanh của quán tôi, với lý do không rõ ràng. Quyết định này khiến quán tôi phải đóng cửa, ảnh hưởng nghiêm trọng đến thu nhập và cuộc sống gia đình. Tôi muốn hỏi, liệu quyết định này có phải là 'quyết định hành chính bị kiện' mà tôi có thể khởi kiện ra tòa không?”
Xác định giá đất bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất
“Tôi là nông dân ở huyện Củ Chi, TP.HCM. Gần đây, Nhà nước có thông báo thu hồi một phần đất nông nghiệp của gia đình tôi để làm dự án đường cao tốc. Tôi rất lo lắng về việc **giá đất** bồi thường sẽ được tính như thế nào, liệu có công bằng không? Tôi muốn biết cách xác định giá đất bồi thường để tôi có thể hiểu rõ quyền lợi của mình.”
Dịch vụ dân số
“Tôi là cô Lan, một y tá về hưu ở quận Hai Bà Trưng, Hà Nội. Tôi muốn mở một trung tâm cộng đồng nhỏ để tư vấn sức khỏe sinh sản, kế hoạch hóa gia đình và chăm sóc sức khỏe ban đầu cho người cao tuổi trong khu phố. Tôi nghe nói có 'dịch vụ dân số' được nhà nước hỗ trợ, vậy không biết mô hình của tôi có thuộc diện này không và cần làm những thủ tục gì để được công nhận hoặc nhận hỗ trợ?”
Quy định pháp luật về xây dựng và quản lý cầu cảng
“Chào chuyên gia, tôi là Anh N.V.T, chủ vựa nông sản ở Cái Răng, Cần Thơ. Gia đình tôi đang có ý định xây một cái cầu cảng nhỏ ngay tại bến sông trước nhà để thuận tiện cho việc bốc dỡ và vận chuyển nông sản. Tôi nghe nói việc này có nhiều quy định lắm, không biết tôi cần xin phép ở đâu và có những điều gì cần lưu ý để làm đúng luật và đảm bảo an toàn?”
Hoạt động tư vấn sức khỏe sinh sản và dịch vụ dân số
“Chào luật sư, tôi là chị Lan ở huyện Bình Chánh, TP.HCM. Tôi làm nghề may, thấy ở xóm mình nhiều chị em còn ngại đi khám sức khỏe sinh sản, chưa hiểu rõ kế hoạch hóa gia đình. Tôi muốn tổ chức mấy buổi nói chuyện, tư vấn tại nhà văn hóa thôn nhưng không biết có được không, có cần xin phép gì không, và có bị cấm cản gì không? Liệu mấy hoạt động này có được gọi là 'dịch vụ dân số' không?”
Vành đai an toàn kho đạn dược
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở huyện Củ Chi, TP.HCM. Gia đình tôi có mảnh đất cạnh một khu đất ngày xưa là kho đạn cũ của quân đội. Giờ khu đó bỏ hoang lâu rồi, cỏ mọc um tùm. Tôi muốn mở rộng chuồng trại chăn nuôi sang phần đất trống đó nhưng nghe nói vẫn còn quy định về **vành đai an toàn kho đạn dược**. Không biết cái **giới hạn ngoài của vành đai an toàn** này được tính thế nào và liệu tôi có được phép canh tác, chăn nuôi ở đó không? Tôi lo lắm vì không biết có nguy hiểm gì không.”
Quyền sử dụng đất của người gốc Việt Nam định cư ở nước ngoài
“Chào chuyên gia, tôi là anh Hùng, 45 tuổi, hiện đang sống ở California, Mỹ. Tôi sinh ra ở Việt Nam và đã từng có quốc tịch Việt Nam, gia đình tôi đã định cư ở Mỹ hơn 20 năm. Sắp tới tôi muốn về Việt Nam mua một mảnh đất ở Đà Nẵng để xây nhà cho bố mẹ và có thể đầu tư lâu dài. Tôi không rõ là với tư cách là người gốc Việt Nam định cư ở nước ngoài thì tôi có những quyền gì về đất đai ở Việt Nam không, và thủ tục có phức tạp không ạ?”
Động viên cục bộ trong tình trạng khẩn cấp về quốc phòng
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng may nhỏ ở Lạng Sơn. Gần đây tôi nghe loáng thoáng về việc có thể áp dụng 'động viên cục bộ' nếu tình hình biên giới căng thẳng. Tôi rất lo lắng không biết điều này có ảnh hưởng gì đến công việc kinh doanh, các công nhân của tôi và cả gia đình tôi không? Liệu tôi có phải đóng góp gì không?”
Thuyên chuyển nhà giáo công lập
“Tôi là cô giáo Lan, đang dạy tại một trường tiểu học ở Quận 1, TP.HCM. Chồng tôi vừa được điều chuyển công tác ra Hà Nội. Tôi muốn xin thuyên chuyển ra đó để tiện chăm sóc gia đình nhưng nghe nói có nhiều quy định phức tạp. Tôi muốn hỏi liệu trường hợp của tôi có được thuyên chuyển không và cần làm những thủ tục gì?”
Đặc xá: Khoan hồng đặc biệt của Nhà nước
“Chào luật sư, tôi là chị H. ở Quận 12, TP.HCM. Chồng tôi đang thụ án tù và gia đình tôi nghe nói về chính sách đặc xá. Tôi muốn hỏi, chồng tôi có cơ hội được đặc xá không và điều kiện để được đặc xá là gì ạ? Gia đình tôi rất mong chồng tôi sớm được về.”
Công ty liên kết của tổ chức tín dụng
“Chào chuyên gia, tôi là giám đốc một chi nhánh ngân hàng ở Hà Nội. Tôi đang băn khoăn về việc xác định 'công ty liên kết' của ngân hàng mình. Cụ thể, gia đình tôi (vợ và anh trai) có sở hữu tổng cộng 15% vốn điều lệ của một công ty xây dựng. Ngân hàng của tôi không trực tiếp sở hữu cổ phần nào của công ty này. Vậy công ty xây dựng đó có được coi là công ty liên kết của ngân hàng tôi không, và điều này có ảnh hưởng gì đến các giao dịch vay vốn, hợp tác giữa ngân hàng và công ty đó không?”
Quy định về phân lũ trong phòng, chống lũ
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở huyện Thanh Oai, Hà Nội. Năm ngoái, mấy xã lân cận bị ngập nặng, nghe nói có phương án phân lũ để giảm áp lực cho sông. Tôi lo không biết đất canh tác của gia đình tôi có bị ảnh hưởng gì không nếu nhà nước thực hiện phân lũ? Việc này có quy định cụ thể nào không ạ?”
Phân loại và tiêu chí rừng thứ sinh
“Chào luật sư, tôi là Hùng, một nông dân ở huyện Bảo Lâm, tỉnh Lâm Đồng. Gia đình tôi có một khoảnh đất rộng khoảng 2 hecta, trước đây là rừng nhưng đã bị khai thác để làm nương rẫy từ lâu. Hiện tại, cây cối ở đó đã mọc lại khá rậm rạp. Tôi muốn hỏi liệu khoảnh đất này có được coi là **rừng thứ sinh** theo quy định pháp luật không, và nếu là rừng thứ sinh thì tôi có thể xin chuyển đổi mục đích sử dụng để trồng cà phê lâu năm được không?”
Quyền và chính sách hỗ trợ kế hoạch hóa gia đình
“Chào chuyên gia, vợ chồng em mới cưới nhau được 1 năm, hiện tại cả hai đều là công nhân ở khu công nghiệp Bình Dương. Chúng em muốn có con nhưng muốn kế hoạch để đảm bảo tài chính ổn định trước. Em nghe nói có chính sách hỗ trợ kế hoạch hóa gia đình nhưng không rõ có áp dụng cho trường hợp của vợ chồng em không, và cần làm những thủ tục gì để được hỗ trợ ạ?”
Xác định giới hạn vành đai an toàn kho đạn dược
“Tôi là anh Hùng, sống ở huyện Vĩnh Thạnh, thành phố Cần Thơ, gần một kho đạn quân sự. Gần đây có thông tin về việc kho đạn có thể được mở rộng, và tôi nghe nói đến 'giới hạn ngoài của vành đai an toàn kho đạn dược'. Tôi muốn biết chính xác khái niệm này là gì và nó ảnh hưởng đến cuộc sống của gia đình tôi như thế nào, đặc biệt là việc xây dựng nhà cửa trên đất của mình.”
Trích xuất phạm nhân
“Chào luật sư, tôi là chị N.T.H ở Hà Nội. Chú tôi đang chấp hành án tại một trại giam ở Hà Nội. Sắp tới, chú tôi cần được đưa về quê ở Thanh Hóa để tham gia một phiên tòa dân sự liên quan đến tranh chấp đất đai trước khi bị bắt. Gia đình tôi không rõ thủ tục để chú tôi được **trích xuất** về Thanh Hóa như thế nào và ai sẽ là người quyết định việc này. Luật sư có thể giải thích giúp tôi không?”