Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Quy hoạch và quản lý nguồn nước liên tỉnh
“Chào luật sư, tôi là cán bộ phòng Tài nguyên Môi trường ở huyện X, tỉnh Đắk Lắk. Tỉnh chúng tôi đang có kế hoạch xây dựng một hồ chứa nước mới để phục vụ tưới tiêu cho bà con nông dân, nhưng nguồn nước chính lại chảy qua cả tỉnh Lâm Đồng bên cạnh. Tôi đang băn khoăn về quy trình lập và phê duyệt quy hoạch cho nguồn nước liên tỉnh này, không biết trách nhiệm chính thuộc về cấp nào và có cần phối hợp đặc biệt gì không?”
Quy định về khai thác và sử dụng tài nguyên nước
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở An Giang, có một mảnh ruộng nhỏ và dùng nước giếng khoan để tưới tiêu. Gần đây, tôi nghe nói việc khai thác nước ngầm phải có giấy phép và có thể phải nộp tiền. Tôi không rõ trường hợp của tôi có phải làm các thủ tục này không, và nếu có thì phải nộp những loại phí gì, quy trình ra sao?”
Kiểm kê khí thải công nghiệp
“Chào luật sư, tôi là chủ một nhà máy sản xuất gạch men ở Khu công nghiệp Biên Hòa, Đồng Nai. Gần đây, phòng tài nguyên môi trường có yêu cầu nhà máy phải thực hiện 'kiểm kê khí thải công nghiệp'. Tôi không rõ đây là gì và nhà máy của tôi có cần phải làm không, cũng như quy trình thực hiện như thế nào. Mong luật sư tư vấn giúp.”
Pháp luật về nước dưới đất
“Chào chuyên gia, tôi là nông dân ở huyện Cẩm Mỹ, Đồng Nai. Gia đình tôi đang tính khoan giếng để lấy nước tưới tiêu cho vườn cây ăn trái. Tôi có nghe nói Luật Tài nguyên nước có quy định về việc khai thác nước dưới đất, nhưng lại nghe loáng thoáng là nước dưới đất không thuộc phạm vi điều chỉnh của luật này. Vậy rốt cuộc là có được tự ý khoan giếng không, hay phải xin phép gì không? Tôi đang rất băn khoăn.”
Quyết định kỷ luật buộc thôi việc công chức
“Tôi là công chức đang làm việc tại Sở Tài nguyên và Môi trường TP.HCM. Gần đây tôi có nhận được thông báo về việc xem xét kỷ luật và có thể sẽ bị buộc thôi việc. Tôi rất hoang mang không biết **quyết định kỷ luật buộc thôi việc** này là gì, quy trình ra sao và liệu có cơ hội kháng cáo không?”
Điều tra cơ bản địa chất và ứng dụng trong quy hoạch dự án
“Tôi là chủ đầu tư một dự án du lịch sinh thái ở huyện Đơn Dương, Lâm Đồng. Hiện tôi đang có khu đất rộng và muốn xây dựng các công trình nghỉ dưỡng, nhưng tôi khá lo lắng về tình hình địa chất khu vực, sợ có thể không ổn định hoặc tiềm ẩn rủi ro sạt lở. Không biết có cơ quan nào thực hiện các khảo sát địa chất tổng thể không và tôi có thể tìm kiếm thông tin này ở đâu để đánh giá rủi ro cho dự án của mình?”
Quan trắc và giám sát tổng hợp tài nguyên, môi trường biển và hải đảo
“Chào luật sư, tôi là một ngư dân ở huyện đảo Phú Quý, Bình Thuận. Mấy năm gần đây, tôi thấy môi trường biển quanh đảo có nhiều thay đổi bất thường, cá chết nhiều hơn, san hô cũng bị ảnh hưởng. Tôi nghe nói có việc 'quan trắc, giám sát tổng hợp tài nguyên, môi trường biển và hải đảo' nhưng không biết hoạt động này có đang được thực hiện hiệu quả không, hay chỉ là trên giấy tờ? Liệu có cơ quan nào chịu trách nhiệm giám sát để đảm bảo môi trường biển của chúng tôi được bảo vệ tốt hơn không?”
Khái niệm và hành vi vụ lợi trong phòng, chống tham nhũng
“Tôi là một công chức đang làm việc tại Sở Tài nguyên và Môi trường TP. Hồ Chí Minh. Gần đây, tôi thấy một đồng nghiệp của mình đã ưu tiên giải quyết hồ sơ đất đai cho một người thân quen, thậm chí còn có vẻ như đã nhận được một khoản 'cảm ơn' nhỏ từ người đó. Tôi rất băn khoăn không biết hành vi này có được coi là 'vụ lợi' và có vi phạm pháp luật về phòng, chống tham nhũng hay không? Nếu có thì mức độ nghiêm trọng như thế nào?”
Đạo đức nghề nghiệp trong hoạt động chuyên môn
“Chào luật sư, em là một nghiên cứu sinh ở Hà Nội. Gần đây, em thấy một số đồng nghiệp trong phòng thí nghiệm có vẻ như đang sử dụng tài nguyên nghiên cứu cho mục đích cá nhân, hoặc có những hành vi không minh bạch trong công bố kết quả. Em rất lo lắng về đạo đức nghề nghiệp trong khoa học. Xin hỏi luật pháp quy định về vấn đề này như thế nào để em biết cách ứng xử ạ?”
Quản lý và Khai thác Nước Dưới Đất
“Chào luật sư, tôi là Anh T.V.K, chủ một xưởng sản xuất gạch ở Hưng Yên. Hiện tại, tôi đang muốn khoan giếng để lấy nước ngầm phục vụ sản xuất vì nước máy đắt quá. Tôi nghe nói nước ngầm là tài nguyên quốc gia, không biết tôi có phải xin phép hay đóng thuế gì không? Quy định pháp luật về nước dưới đất này như thế nào ạ?”
Thông tin, dữ liệu quan trắc tài nguyên và môi trường
“Chào luật sư, công ty tôi ở khu công nghiệp Bình Dương chuyên sản xuất linh kiện điện tử. Gần đây, Sở Tài nguyên và Môi trường yêu cầu chúng tôi phải cung cấp các báo cáo về dữ liệu quan trắc môi trường định kỳ. Tôi không rõ lắm về loại dữ liệu này bao gồm những gì và liệu các thông tin chúng tôi cung cấp có được sử dụng công khai hay không. Mong luật sư tư vấn giúp tôi hiểu rõ hơn về nghĩa vụ này.”
Điều tra cơ bản tài nguyên, môi trường biển và hải đảo
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là anh Hùng, làm quản lý dự án cho một công ty xây dựng cảng biển ở Vũng Tàu. Sắp tới, công ty tôi có kế hoạch mở rộng dự án ra một số đảo nhỏ. Tôi nghe nói phải làm cái gọi là 'Điều tra cơ bản tài nguyên, môi trường biển và hải đảo' trước khi triển khai. Cái này nghĩa là gì vậy? Có phải là chỉ cần khảo sát sơ qua là được không, hay phải làm kỹ lưỡng theo quy định nào đó? Tôi cần biết để chuẩn bị hồ sơ và kinh phí cho đúng.”
Quản lý lưu vực sông nội tỉnh
“Chào luật sư, tôi là chủ một trang trại nuôi tôm ở huyện Ba Tri, tỉnh Bến Tre. Gần đây, tôi nghe nói về việc tỉnh đang lên kế hoạch quản lý tài nguyên nước chặt chẽ hơn, đặc biệt là các con sông nhỏ chảy trong tỉnh. Tôi không rõ con sông Ba Tri chảy qua trang trại tôi có được coi là **lưu vực sông nội tỉnh** không? Và nếu đúng như vậy thì việc quản lý nước sông này sẽ khác gì so với các con sông lớn khác?”
Người bị kiện trong tố tụng hành chính
“Tôi là cán bộ phòng Tài nguyên và Môi trường huyện X, thành phố Đà Nẵng. Gần đây, một hộ dân đã nộp đơn khởi kiện quyết định thu hồi đất mà phòng tôi ban hành. Tôi nghe nói mình là 'người bị kiện' nhưng không rõ vai trò và trách nhiệm của mình là gì trong vụ việc này. Liệu tôi có phải tự mình ra tòa không?”
Quy định pháp luật về khai thác nước dưới đất
“Chào chuyên gia, tôi là Anh T.V.K, chủ một xưởng sản xuất nước đá nhỏ ở TP. Thủ Đức, TP.HCM. Tôi đang có ý định khoan thêm một giếng để lấy nước phục vụ sản xuất. Tôi có nghe nói rằng nước dưới đất không thuộc phạm vi điều chỉnh của Luật Tài nguyên nước 2012. Vậy có phải tôi không cần phải xin phép hay tuân thủ quy định gì khi khai thác nước dưới đất không? Tôi hơi băn khoăn vì thấy có chỗ lại nói phải quản lý tổng hợp cả nước mặt và nước dưới đất.”
Quy định về Dòng chảy tối thiểu trong quản lý tài nguyên nước
“Chào chuyên gia, tôi là nông dân trồng thanh long ở huyện Hàm Thuận Bắc, Bình Thuận. Gần đây có thông tin về dự án thủy điện nhỏ sắp xây dựng trên con suối chảy qua vườn nhà tôi. Tôi rất lo lắng không biết liệu dự án này có làm cạn kiệt nguồn nước tưới tiêu cho vườn thanh long của gia đình tôi không, và pháp luật có quy định gì để bảo vệ quyền lợi của những người dân sống dựa vào nguồn nước như chúng tôi không?”
Lưu vực sông nội tỉnh và quy định quản lý tài nguyên nước
“Chị M.T.H ở huyện Cần Giờ, TP.HCM đang có dự án nuôi tôm công nghệ cao. Chị nghe nói khu vực này nằm trong "lưu vực sông nội tỉnh" nên việc xả thải và sử dụng nước sẽ có những quy định riêng. Chị muốn biết cụ thể "lưu vực sông nội tỉnh" là gì và những quy định nào chị cần chú ý để đảm bảo tuân thủ pháp luật, tránh bị phạt.”
Khai thác và sử dụng tài nguyên nước
“Chào luật sư, tôi là chủ một trang trại nuôi tôm ở Cà Mau. Gần đây, tôi muốn mở rộng quy mô, cần bơm nước từ kênh vào ao nuôi nhiều hơn. Tôi nghe nói có quy định về việc **khai thác, sử dụng tài nguyên nước** nhưng không rõ mình có cần xin phép gì không, hay chỉ cần bơm là được? Nếu cần thì thủ tục thế nào ạ?”
Kịch bản biến đổi khí hậu
“Tôi là cán bộ phòng Tài nguyên và Môi trường ở huyện Cần Giờ, TP.HCM. Chúng tôi đang lập kế hoạch phát triển nông nghiệp bền vững cho vùng ven biển, nhưng không biết dựa vào đâu để dự báo về mực nước biển dâng hay thay đổi thời tiết trong 5-10 năm tới. Có tài liệu hay kịch bản nào chính thức để chúng tôi tham khảo không?”
Trách nhiệm bảo vệ tài nguyên nước
“Chào chuyên gia, tôi là Anh N.V.A, một nông dân nuôi tôm ở Huyện Cần Giờ, TP.HCM. Gần đây, nguồn nước sông gần khu vực nuôi của tôi có dấu hiệu bị ô nhiễm, tôm thường xuyên bị bệnh và chết. Tôi rất lo lắng về việc này và không biết mình có trách nhiệm gì trong việc bảo vệ tài nguyên nước hay không, cũng như liệu có ai chịu trách nhiệm về tình trạng ô nhiễm này không?”
Định nghĩa và quản lý Tài nguyên khoáng sản
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở huyện Hoành Bồ, Quảng Ninh. Mấy hôm nay đào móng làm chuồng trại, tôi có phát hiện một loại đá lạ, óng ánh, khá nặng. Tôi nghe nói có thể đây là khoáng sản. Vậy luật sư cho tôi hỏi, cái "tài nguyên khoáng sản" theo luật định nghĩa là gì, và nếu tôi tìm thấy thì có được tự ý khai thác không?”
Ưu đãi cho hoạt động sử dụng nước tuần hoàn
“Chào luật sư, tôi là chủ một nhà máy sản xuất linh kiện điện tử ở Bình Dương. Nhà máy chúng tôi đang tìm cách tối ưu chi phí và muốn đầu tư hệ thống sử dụng nước tuần hoàn trong quy trình sản xuất. Tôi nghe nói có chính sách ưu đãi cho việc này, không biết có đúng không và cụ thể là những ưu đãi gì, đặc biệt là về thuế tài nguyên nước?”
Ưu đãi và Hỗ trợ cho Doanh nghiệp Phát triển Công nghệ cao
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Mai, đang là founder một startup ở Hà Nội chuyên phát triển các giải pháp trí tuệ nhân tạo (AI) ứng dụng trong nông nghiệp thông minh. Sản phẩm của chúng tôi giúp tối ưu hóa việc sử dụng tài nguyên và tăng năng suất cây trồng. Tôi muốn hỏi liệu dự án của mình có được coi là 'công nghệ cao' theo quy định pháp luật Việt Nam không và có cơ hội nhận được các chính sách hỗ trợ nào không? Tôi đang rất cần nguồn lực để phát triển.”
Quản lý tổng hợp tài nguyên và môi trường biển, hải đảo
“Tôi là chủ một cơ sở nuôi trồng hải sản nhỏ ở huyện Hòa Vang, Đà Nẵng. Gần đây, tôi nghe nói về các quy định mới về 'quản lý tổng hợp tài nguyên và môi trường biển, hải đảo' và không rõ nó ảnh hưởng thế nào đến hoạt động của tôi, đặc biệt là việc xả thải và mở rộng khu vực nuôi. Liệu cơ sở của tôi có phải tuân thủ những quy định này không và tôi cần liên hệ với cơ quan nào để tìm hiểu thêm?”