Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Cơ sở dữ liệu quốc gia về đầu tư
“Chào chuyên gia, tôi là quản lý dự án ở Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Đồng Nai. Sắp tới, phòng tôi phải hoàn thành việc phân bổ kế hoạch đầu tư công trung hạn cho các chương trình mục tiêu quốc gia. Tôi nghe nói phải báo cáo kết quả phân bổ lên 'Cơ sở dữ liệu quốc gia về đầu tư' nhưng không rõ đây là hệ thống gì, có khác gì với 'Hệ thống thông tin và cơ sở dữ liệu quốc gia về đầu tư công' mà Nghị định 358 có nhắc đến không, và cách thức hoạt động ra sao. Chuyên gia có thể giải thích rõ hơn giúp tôi được không ạ?”
Doanh nghiệp Viễn thông và thủ tục đăng ký dịch vụ
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Anh N.M.T, chủ một tiệm photocopy nhỏ ở Quận 3, TP.HCM. Gần đây, tôi muốn đăng ký thêm một đường truyền internet cáp quang mới cho cửa hàng để phục vụ khách hàng tốt hơn, nhưng không rõ các thủ tục cần thiết và liệu mình có phải cung cấp những thông tin gì cho bên nhà mạng không. Tôi nghe nói có nhiều quy định mới về thông tin thuê bao, nên hơi lo lắng.”
Chính sách duy trì mức sinh thay thế tại Việt Nam
“Vợ chồng tôi ở TP.HCM đang dự định sinh con thứ hai, nhưng nghe nói nhiều về "mức sinh thay thế" và chính sách khuyến khích sinh đẻ của nhà nước. Tôi không rõ liệu có quy định pháp luật nào cụ thể về số con hay các chính sách hỗ trợ để duy trì mức sinh này không, và liệu việc sinh thêm con có được ưu đãi gì về thuế hay phúc lợi không.”
Hành vi hủy hoại đất và các quy định liên quan
“Tôi là anh N.V.H, một nông dân ở huyện Củ Chi, TP.HCM. Mấy hôm nay, ông hàng xóm cạnh đất nhà tôi cứ đổ xà bần, rác thải xây dựng xuống phần đất trống của ổng, mà nó lại giáp ranh với ruộng lúa nhà tôi. Đất nhà ổng giờ biến dạng hết, có mùi hôi thối và tôi lo nó sẽ làm ảnh hưởng đến chất lượng đất ruộng nhà tôi. Liệu hành vi này có phải là hủy hoại đất không và tôi có thể làm gì?”
Chủ thể dữ liệu và quyền bảo vệ thông tin cá nhân
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chị An, chủ một tiệm cà phê nhỏ ở quận Đống Đa, Hà Nội. Gần đây, tôi thấy nhiều nơi thu thập thông tin khách hàng mà không giải thích rõ ràng. Tôi cũng lo lắng về dữ liệu cá nhân của mình khi đăng ký các dịch vụ online. Vậy 'chủ thể dữ liệu' là gì và tôi có quyền gì để bảo vệ thông tin của mình không?”
Sự cố kỹ thuật gây mất an toàn, vệ sinh lao động và trách nhiệm liên quan
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là công nhân vận hành máy tại một nhà máy ở Bình Dương. Mấy hôm trước, máy tôi đang vận hành tự nhiên phát ra tiếng kêu lạ rồi dừng đột ngột, suýt nữa thì gây tai nạn cho một đồng nghiệp đứng gần. May mà không ai bị thương, nhưng tôi lo lắng không biết đây có phải là 'sự cố kỹ thuật gây mất an toàn lao động' không và trách nhiệm của công ty, cũng như của tôi, sẽ như thế nào nếu có chuyện xảy ra?”
Xác định diện tích liền vùng của rừng
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở Lâm Đồng, có vài mảnh đất trồng cà phê xen kẽ với những khoảnh rừng tự nhiên nhỏ và cả rừng trồng keo. Tôi nghe nói có chương trình hỗ trợ bảo vệ rừng nhưng phải đáp ứng tiêu chí về 'diện tích liền vùng'. Mấy khoảnh rừng nhà tôi thường bị chia cắt bởi đường đi hoặc nương rẫy, không biết có được tính là 'diện tích liền vùng' để tham gia chương trình không ạ?”
Kiểm soát yêu cầu, điều kiện thủ tục hành chính
“Chào chuyên gia, tôi là chủ một cửa hàng tạp hóa nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây tôi muốn mở rộng kinh doanh thêm mảng online nhưng thủ tục đăng ký kinh doanh trực tuyến phức tạp quá, có quá nhiều giấy tờ và điều kiện rắc rối. Tôi thấy mấy 'yêu cầu, điều kiện' này sao mà khó đáp ứng vậy, có cách nào để nó đơn giản hơn không ạ?”
Góp vốn, mua cổ phần của tổ chức tín dụng và công ty liên quan
“Tôi là Giám đốc một công ty tài chính ở TP.HCM, là công ty con của Ngân hàng X. Hiện tại, công ty chúng tôi có một khoản tiền nhàn rỗi và đang xem xét mua lại một phần cổ phiếu của chính Ngân hàng X để tăng cường mối quan hệ và hưởng lợi từ sự phát triển của ngân hàng mẹ. Tuy nhiên, tôi không chắc liệu việc này có được pháp luật cho phép hay không.”
Phân loại Tổ chức kinh tế và các quyền lợi liên quan
“Anh Hùng, chủ nhiệm Hợp tác xã nông nghiệp An Phát ở huyện Đan Phượng, Hà Nội, đang muốn mở rộng diện tích trồng trọt. Anh nghe nói có chính sách giao đất cho các tổ chức kinh tế nhưng không rõ hợp tác xã của mình có được coi là tổ chức kinh tế theo quy định pháp luật để được hưởng chính sách này hay không. Đặc biệt, anh cũng băn khoăn về các ưu đãi thuế liên quan đến đất nông nghiệp.”
Tìm hiểu về các quy định pháp luật liên quan đến hoạt động đặc biệt của xã hội
“Chào chuyên gia, tôi là chủ một doanh nghiệp sản xuất linh kiện điện tử ở Hà Nội. Gần đây, tôi đang tìm hiểu để mở rộng đầu tư vào một lĩnh vực mới có thể liên quan đến công nghệ lưỡng dụng. Tôi có nghe loáng thoáng về khái niệm 'Quân sự' và không biết liệu các hoạt động này có ảnh hưởng gì đến doanh nghiệp dân sự của tôi không, và tôi cần tìm hiểu các loại văn bản pháp luật nào để đảm bảo tuân thủ? Tôi thấy có quá nhiều loại văn bản như nghị quyết, luật, v.v., rất khó để phân biệt.”
Phân loại và sử dụng dữ liệu dùng riêng trong cơ quan nhà nước
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là anh Hùng, cán bộ văn phòng UBND phường An Bình, quận Ninh Kiều, Cần Thơ. Hiện tại, chúng tôi đang thu thập nhiều dữ liệu từ các hộ dân để lập báo cáo nội bộ về tình hình an sinh xã hội trên địa bàn. Tôi băn khoăn không biết loại dữ liệu này có phải là 'dữ liệu dùng riêng' theo Luật Dữ liệu mới không và liệu chúng tôi có cần phải tuân thủ quy định gì đặc biệt khi xử lý nó không? Nếu là dữ liệu dùng riêng thì có được chia sẻ ra ngoài không?”
Hạ tầng xanh tại đô thị
“Chào luật sư, tôi là một kiến trúc sư đang làm việc tại TP. Hồ Chí Minh. Gần đây, tôi thấy nhiều dự án đô thị mới mọc lên nhưng không gian xanh lại rất hạn chế, hoặc chỉ là những mảng xanh nhỏ lẻ. Tôi đang băn khoăn không biết liệu các dự án này có tuân thủ quy định về hạ tầng xanh tại đô thị không, và liệu có văn bản pháp luật nào quy định cụ thể về việc phát triển hạ tầng xanh để đảm bảo chất lượng sống cho người dân đô thị như chúng tôi không? Tôi muốn biết các dự án phải tuân thủ những nguyên tắc nào.”
Thời hạn quy hoạch đô thị
“Tôi là Anh N.V.H, chủ một cửa hàng tạp hóa nhỏ ở Quận 9, TP.HCM. Gần đây có thông tin về một dự án quy hoạch khu dân cư mới ngay cạnh cửa hàng của tôi. Tôi nghe nói quy hoạch này có thời hạn, nhưng không rõ là bao lâu và liệu nó có ảnh hưởng đến việc kinh doanh, xây sửa của tôi trong tương lai không. Tôi muốn biết thời hạn quy hoạch đô thị này là bao nhiêu năm và tôi cần làm gì để nắm rõ thông tin?”
Bảo đảm thực hiện hợp đồng trong đầu tư PPP
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở TP.HCM, đang muốn tham gia vào một dự án PPP về xử lý rác thải. Tôi thấy trong hồ sơ mời thầu có yêu cầu về 'bảo đảm thực hiện hợp đồng' mà tôi chưa hiểu rõ lắm. Liệu doanh nghiệp tôi cần phải chuẩn bị những gì và hình thức bảo đảm này có những loại nào để đáp ứng yêu cầu của dự án?”
Hạn ngạch phát thải khí nhà kính và Cơ chế giao dịch
“Chào luật sư, công ty tôi là một nhà máy sản xuất thép ở Đồng Nai. Chúng tôi đang lo lắng về quy định mới về hạn ngạch phát thải khí nhà kính. Nghe nói sắp tới sẽ có sàn giao dịch, vậy công ty tôi cần chuẩn bị những gì để tuân thủ và liệu có thể mua bán hạn ngạch này không? Chúng tôi có thể bị ảnh hưởng thế nào nếu vượt quá hạn ngạch?”
Quyền và trách nhiệm của Chủ sở hữu dữ liệu
“Chào chuyên gia, tôi là Mai, giám đốc một công ty công nghệ ở Quận 1, TP.HCM. Công ty tôi đang phát triển ứng dụng thu thập dữ liệu người dùng. Tôi muốn hỏi, với tư cách là chủ sở hữu dữ liệu, công ty tôi có những quyền gì đối với dữ liệu này và cần lưu ý gì khi muốn chuyển dữ liệu cho đối tác nước ngoài? Chúng tôi lo ngại về các quy định pháp lý phức tạp.”
Quy định pháp luật về ô nhiễm nguồn nước
“Tôi là nông dân ở huyện Thanh Oai, thành phố Hà Nội. Gần đây, nước sông chảy qua ruộng nhà tôi và giếng sinh hoạt của gia đình bỗng nhiên đổi màu, có mùi lạ, cá chết nổi trắng và cây trồng cũng bị ảnh hưởng. Tôi nghi ngờ là do nhà máy sản xuất gạch gần đó xả thải. Tôi muốn biết ô nhiễm nguồn nước được định nghĩa thế nào và tôi có thể làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Vùng kiểm dịch trong hoạt động hàng hải
“Anh T.V.K ở Hải Phòng, chủ doanh nghiệp vận tải biển nhỏ, đang gặp khó khăn khi một tàu của anh bị yêu cầu neo đậu tại một vùng nước lạ để kiểm dịch. Anh không rõ **vùng kiểm dịch** này là gì và liệu doanh nghiệp của anh có phải chịu trách nhiệm về chi phí hay các quy định đặc biệt nào không. Anh muốn biết liệu có văn bản pháp luật nào quy định cụ thể về việc này không.”
Đấu thầu quốc tế trong hoạt động kinh doanh
“Công ty tôi ở Quận 1, TP.HCM đang muốn tham gia vào một dự án lớn có vốn đầu tư nước ngoài. Tôi nghe nói có hình thức **đấu thầu quốc tế** nhưng không rõ công ty tôi có đủ điều kiện tham gia không, hay dự án của tôi có cần phải tổ chức đấu thầu quốc tế hay không? Liệu có những trường hợp nào mà dự án bắt buộc phải đấu thầu quốc tế không, thưa luật sư?”
Quy định về Giá dự thầu trong hoạt động đấu thầu
“Chào Tuvannhanh, tôi là anh Tùng, chủ một công ty xây dựng nhỏ ở Quận 7, TP.HCM. Công ty tôi đang làm hồ sơ dự thầu cho một dự án xây dựng trường học ở địa phương. Tôi đang băn khoăn không biết **giá dự thầu** của mình cần bao gồm những chi phí gì để vừa cạnh tranh mà vẫn đúng quy định của hồ sơ mời thầu. Liệu có những khoản mục nào bắt buộc phải có không?”
Khái niệm Nước thành viên trong pháp luật Việt Nam
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là anh Hùng, chủ một xưởng sản xuất đồ gỗ mỹ nghệ ở Bình Dương. Gần đây tôi có ý định xuất khẩu hàng sang thị trường châu Âu và Anh, nhưng khi tìm hiểu về các hiệp định thương mại như EVFTA hay UKVFTA, tôi thấy nhắc nhiều đến cụm từ "Nước thành viên". Vậy "Nước thành viên" ở đây có ý nghĩa gì đối với việc kinh doanh của tôi, đặc biệt là về thuế và các quy định khác?”
Trách nhiệm của doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trên mạng viễn thông
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Anh N.V.A, chủ một ứng dụng di động nhỏ ở Hà Nội, chuyên cung cấp dịch vụ kết nối cộng đồng. Ứng dụng của tôi hoạt động dựa trên mạng viễn thông. Gần đây, tôi nghe nói nhiều về các quy định an ninh mạng và trách nhiệm của các nhà cung cấp dịch vụ. Tôi muốn hỏi, 'dịch vụ trên mạng viễn thông' như ứng dụng của tôi thì có những nghĩa vụ gì đặc biệt theo pháp luật, đặc biệt là về việc kiểm soát nội dung người dùng đăng tải?”
Ưu đãi và quảng bá sản phẩm thân thiện với môi trường
“Chị là chủ một xưởng sản xuất đồ dùng gia đình tại Quận 7, TP.HCM. Gần đây chị muốn chuyển hướng sang sản xuất các sản phẩm thân thiện với môi trường để thu hút khách hàng và đóng góp vào bảo vệ môi trường. Chị nghe nói có những chính sách hỗ trợ và ưu đãi cho các sản phẩm này, đặc biệt là trong việc quảng bá. Chị muốn biết cụ thể "sản phẩm thân thiện với môi trường" được định nghĩa thế nào theo pháp luật và làm sao để sản phẩm của chị được công nhận và nhận được các hỗ trợ quảng bá đó ạ?”