Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Phân biệt trợ cấp có tính riêng biệt và tác động đến hàng nhập khẩu
“Chào Tuvannhanh.com, công ty tôi ở Hải Phòng chuyên nhập khẩu thép từ một nước châu Á. Gần đây, tôi nghe nói nước đó có chính sách hỗ trợ đặc biệt cho các nhà sản xuất thép của họ, ví dụ như ưu đãi thuế hoặc cho vay lãi suất thấp chỉ dành riêng cho ngành thép. Tôi lo lắng không biết liệu những khoản hỗ trợ này có bị coi là 'trợ cấp có tính riêng biệt' khi hàng hóa nhập khẩu vào Việt Nam hay không, và liệu công ty tôi có thể bị áp thuế chống trợ cấp không? Nếu có thì làm sao để biết được?”
Hoạt động cho vay và các quy định pháp lý cơ bản
“Chị Hạnh ở Quận 1, TP.HCM đang muốn mở rộng tiệm bánh của mình nhưng thiếu vốn. Chị nghe nói có nhiều hình thức cho vay khác nhau, từ ngân hàng đến vay cá nhân. Chị không rõ "cho vay" được hiểu thế nào về mặt pháp lý và liệu có các quy định nào của nhà nước hỗ trợ cho vay cho doanh nghiệp nhỏ như chị không. Chị muốn tìm hiểu để vay vốn an toàn và hiệu quả.”
Quy định về Tổ chức tín dụng và hoạt động ngân hàng
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng tạp hóa nhỏ ở quận Bình Thạnh. Gần đây, nhiều khách quen hỏi vay tiền lẻ để xoay sở, tôi thấy nhu cầu này khá lớn nên định mở thêm dịch vụ cho vay nhỏ, đặt tên là "Quỹ hỗ trợ tài chính cộng đồng". Tôi muốn hỏi liệu tôi có cần phải đăng ký gì đặc biệt không, hay cứ thế hoạt động được? Tôi sợ mình làm sai luật.”
Hoạt động của Tổ chức tín dụng
“Chị Hương ở Quận 1, TP.HCM, là chủ một doanh nghiệp nhỏ chuyên kinh doanh vật liệu xây dựng. Chị đang muốn vay vốn ngân hàng để mở rộng quy mô nhưng không rõ các ngân hàng (tổ chức tín dụng) sẽ xem xét những yếu tố nào khi cho vay và liệu có cần tài sản đảm bảo hay không. Chị nghe nói có trường hợp được vay không cần tài sản, không biết có đúng không?”
Hoạt động cho vay và thu hồi nợ nước ngoài
“Công ty tôi ở TP.HCM chuyên về xuất nhập khẩu. Vừa rồi chúng tôi có cho một đối tác nước ngoài vay một khoản tiền bằng USD để thực hiện dự án chung. Giờ đến hạn thu hồi nợ nhưng chúng tôi không rõ các quy định pháp luật về việc này có phức tạp không, đặc biệt là khi liên quan đến ngoại tệ?”
Quy định về cho vay và thu hồi nợ nước ngoài
“Chào luật sư, công ty tôi ở TP. Hồ Chí Minh có cho một đối tác nước ngoài vay một khoản tiền bằng USD để thực hiện dự án chung. Hợp đồng vay đã ký kết rõ ràng nhưng giờ đến hạn thu hồi nợ thì họ cứ trì hoãn, không chịu thanh toán. Tôi muốn hỏi là trong trường hợp này, công ty tôi cần làm những thủ tục gì để có thể thu hồi được khoản nợ này theo đúng quy định pháp luật Việt Nam và quốc tế?”
Phân loại và hoạt động của Tổ chức tín dụng
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng nhỏ ở quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. Tôi đang muốn vay vốn để mở rộng kinh doanh nhưng không biết nên tìm đến đâu. Có nhiều công ty tài chính quảng cáo cho vay, nhưng tôi nghe nói chỉ ngân hàng mới là tổ chức tín dụng. Vậy làm sao để tôi phân biệt được đâu là tổ chức tín dụng hợp pháp và có thể thực hiện các hoạt động ngân hàng như cho vay, huy động vốn?”
Quản lý nợ nước ngoài tự vay, tự trả của doanh nghiệp
“Chào luật sư, tôi là Giám đốc một công ty công nghệ ở Quận 1, TP.HCM. Công ty tôi đang có kế hoạch mở rộng thị trường và có đối tác nước ngoài muốn cho vay một khoản lớn. Tôi nghe nói đến khái niệm 'nợ nước ngoài tự vay, tự trả' và không rõ công ty tôi có thuộc đối tượng này không, và nếu có thì phải tuân thủ những quy định gì. Mong luật sư tư vấn giúp.”
Công ty tài chính tổng hợp và các hoạt động kinh doanh
“Chào luật sư, tôi đang có một xưởng sản xuất nhỏ ở Quận 10, TP.HCM. Gần đây tôi muốn mở rộng kinh doanh nhưng thấy có nhiều loại hình công ty tài chính quá, nào là công ty tài chính, công ty cho thuê tài chính, rồi lại nghe nói đến 'công ty tài chính tổng hợp'. Luật sư có thể giải thích giúp tôi công ty tài chính tổng hợp là gì và họ có thể làm được những việc gì không? Tôi đang cần vay vốn hoặc thuê thiết bị nên muốn tìm hiểu kỹ để chọn đúng đối tác.”
Hợp đồng ủy quyền cho vay lại
“Chào Tuvannhanh.com, chúng tôi là Quỹ Đầu tư phát triển tỉnh X. Sắp tới, Bộ Tài chính sẽ ký với chúng tôi một hợp đồng ủy quyền cho vay lại để triển khai một dự án hạ tầng trọng điểm của tỉnh. Tôi không rõ bản chất của hợp đồng này là gì, liệu Quỹ có phải chịu rủi ro tín dụng cho các khoản vay lại không, và trách nhiệm quản lý của chúng tôi đến đâu khi thực hiện hợp đồng này?”
Chính sách cho vay đầu tư phát triển của Nhà nước
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một hợp tác xã nông nghiệp ở huyện Châu Thành, tỉnh Đồng Tháp. Chúng tôi đang muốn đầu tư mở rộng mô hình trồng sen kết hợp du lịch sinh thái. Tôi nghe nói có hình thức 'cho vay đầu tư' từ Nhà nước. Không biết dự án của chúng tôi có đủ điều kiện để được vay vốn theo hình thức này không và cần chuẩn bị những gì?”
Quy định về Cho vay và Thu hồi nợ nước ngoài
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản ở Cần Thơ. Hiện tại, tôi có một đối tác nhập khẩu ở Mỹ đang nợ tiền hàng khá lớn, khoảng 500.000 USD. Tôi muốn biết quy trình thu hồi khoản nợ này từ nước ngoài và liệu tôi có thể cho vay thêm cho một đối tác khác ở Campuchia để họ mua nguyên liệu hay không, và cần tuân thủ những quy định pháp luật nào?”
Thử nghiệm cho vay ngang hàng (P2P Lending) trong lĩnh vực ngân hàng
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là founder của một startup Fintech ở Quận 1, TP.HCM, chuyên về giải pháp cho vay ngang hàng. Chúng tôi đang muốn đưa sản phẩm ra thị trường nhưng nghe nói có cơ chế thử nghiệm gì đó của Ngân hàng Nhà nước. Không biết công ty chúng tôi có được tham gia không và cơ chế này có lợi ích gì cho một công ty cho vay ngang hàng như chúng tôi không?”
Quản lý và trích lập dự phòng cho tài sản có là nợ của tổ chức tín dụng
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Anh T.V.K, cán bộ tín dụng tại một chi nhánh ngân hàng ở TP. Hồ Chí Minh. Tôi đang băn khoăn về cách xác định các khoản cho vay nào của ngân hàng mình thuộc diện "tài sản có (nợ)" theo quy định mới. Tôi muốn biết cụ thể cách tính toán mức dự phòng rủi ro cho các khoản này, đặc biệt là sau khi Nghị định 86/2024 có hiệu lực.”
Khái niệm và hoạt động của Tổ chức tín dụng phi ngân hàng
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Hùng, đang kinh doanh ở quận 1, TP.HCM. Tôi muốn mở một công ty chuyên cho vay tiêu dùng nhỏ lẻ nhưng không nhận tiền gửi từ dân. Tôi băn khoăn không biết loại hình này có phải là ngân hàng không, hay thuộc diện nào để tôi chuẩn bị hồ sơ pháp lý cho đúng. Mong được tư vấn ạ.”
Cho vay và thu hồi nợ nước ngoài
“Chào luật sư, tôi là Chị P.T.L, kinh doanh xuất nhập khẩu ở Hà Nội. Gần đây, tôi có cho một đối tác bên Lào vay một khoản tiền để họ nhập khẩu hàng hóa từ Việt Nam. Giờ đến hạn thu hồi nợ nhưng bên đó đang gặp khó khăn. Tôi muốn hỏi về các quy định pháp luật liên quan đến việc cho vay và thu hồi nợ xuyên biên giới này, đặc biệt là các thủ tục để tôi có thể thu hồi được khoản nợ an toàn và đúng pháp luật.”
Ngân hàng thương mại cổ phần
“Chào chuyên gia, tôi là Lan, chủ một cửa hàng tạp hóa ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, tôi muốn mở rộng kinh doanh sang mảng cho vay tiêu dùng nhỏ lẻ và đang có ý định thành lập một công ty mới. Tôi nghe nói về 'ngân hàng thương mại cổ phần' và thấy tên này nghe rất uy tín, chuyên nghiệp. Tôi muốn hỏi liệu tôi có thể đặt tên công ty mới của mình là 'Ngân hàng tiêu dùng Lan Anh' được không và 'ngân hàng thương mại cổ phần' thực chất là gì?”
Hoạt động và Quy định vay vốn từ Tổ chức tín dụng phi ngân hàng
“Chào luật sư, tôi là chủ một tiệm tạp hóa nhỏ ở Quận 7, TP.HCM. Tôi đang muốn vay một khoản tiền nhỏ để nhập thêm hàng hóa nhưng ngân hàng yêu cầu nhiều giấy tờ quá. Tôi thấy có mấy công ty tài chính quảng cáo cho vay nhanh, không biết họ có phải là 'tổ chức tín dụng phi ngân hàng' không và việc vay tiền từ họ có những quy định gì khác so với ngân hàng không? Tôi nghe nói họ xét duyệt dễ hơn, nhưng cũng lo lắng về tính pháp lý.”
Cơ chế thử nghiệm có kiểm soát trong lĩnh vực ngân hàng
“Chị Lan, chủ một công ty Fintech nhỏ ở Quận 1, TP.HCM, đang ấp ủ dự án cho vay ngang hàng sử dụng AI để chấm điểm tín dụng. Chị nghe nói về "Cơ chế thử nghiệm" của Ngân hàng Nhà nước nhưng không rõ công ty mình có đủ điều kiện tham gia không và tham gia thì sẽ được lợi gì. Chị lo lắng về rủi ro pháp lý nếu triển khai mà không đúng quy định.”
Hợp đồng ủy quyền cho vay lại
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là đại diện một hợp tác xã nông nghiệp ở huyện X, tỉnh Y. Chúng tôi đang muốn mở rộng sản xuất nhưng gặp khó khăn về vốn. Tôi nghe nói có các chương trình cho vay lại từ Bộ Tài chính qua các cơ quan khác. Vậy 'Hợp đồng ủy quyền cho vay lại' này là gì, và nó có ý nghĩa gì đối với một hợp tác xã như chúng tôi khi muốn tiếp cận nguồn vốn này? Liệu chúng tôi có thể trực tiếp làm việc với Bộ Tài chính không hay phải qua đơn vị nào khác?”
Quỹ ngân sách nhà nước và xử lý thiếu hụt tạm thời
“Chào luật sư, tôi là cán bộ tài chính ở huyện X, tỉnh Y. Hiện tại, huyện chúng tôi đang gặp khó khăn về nguồn vốn để triển khai một dự án cơ sở hạ tầng quan trọng vì ngân sách địa phương đang bị thiếu hụt tạm thời. Tôi nghe nói có cơ chế tạm ứng từ ngân sách nhà nước để xử lý những trường hợp này. Luật sư có thể giải thích rõ hơn về 'quỹ ngân sách nhà nước' là gì và làm thế nào để xử lý tình trạng thiếu hụt tạm thời này được không ạ? Liệu có phải Ngân hàng Nhà nước sẽ đứng ra cho vay không?”
Cho vay lại theo hồ sơ tín dụng của Ngân hàng Nhà nước
“Chào luật sư, tôi là quản lý tín dụng tại một ngân hàng thương mại nhỏ ở Hà Nội. Gần đây, ngân hàng chúng tôi đang gặp khó khăn về thanh khoản do nhu cầu vay vốn tăng cao nhưng nguồn huy động lại hạn chế. Tôi nghe nói Ngân hàng Nhà nước có hình thức 'cho vay lại theo hồ sơ tín dụng' để hỗ trợ các ngân hàng như chúng tôi. Xin hỏi, hình thức này hoạt động như thế nào và liệu ngân hàng của tôi có thể tiếp cận được không?”
Tìm hiểu về cấp tín dụng và các hoạt động liên quan
“Tôi là chủ một cửa hàng bán đồ thủ công mỹ nghệ ở quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. Gần đây tôi có làm hồ sơ vay vốn ngân hàng để mở rộng kinh doanh. Trong hợp đồng có nhắc đến thuật ngữ **cấp tín dụng** mà tôi chưa hiểu rõ lắm. Ngân hàng giải thích đó là bao gồm cho vay, chiết khấu, bảo lãnh... nhưng tôi vẫn muốn biết chính xác nó là gì và có liên quan gì đến việc kinh doanh của tôi không.”
Cơ chế thử nghiệm có kiểm soát cho giải pháp công nghệ tài chính
“Chị Mai, giám đốc một công ty khởi nghiệp công nghệ ở Quận 1, TP.HCM, đang phát triển một nền tảng cho vay ngang hàng. Chị muốn biết làm thế nào để được cấp Giấy chứng nhận tham gia Cơ chế thử nghiệm của Ngân hàng Nhà nước để hợp pháp hóa hoạt động và thu hút đầu tư. Chị nghe nói có cơ chế này nhưng không rõ quy trình và điều kiện.”