Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Thực hành tiết kiệm trong quản lý ngân sách nhà nước
“Chào luật sư, tôi là kế toán trưởng của một cơ quan hành chính ở quận Bình Thạnh, TP.HCM. Sếp tôi vừa yêu cầu rà soát lại các khoản chi tiêu để tìm cách 'tiết kiệm' theo chỉ đạo mới. Tôi đang không rõ định nghĩa 'tiết kiệm' trong bối cảnh quản lý ngân sách nhà nước cụ thể là gì để có thể tham mưu cho sếp một cách đúng đắn, tránh hiểu sai và thực hiện không hiệu quả. Liệu có văn bản pháp luật nào quy định rõ ràng về việc này không ạ?”
Quản lý yếu tố có hại trong môi trường lao động
“Chào luật sư, tôi là công nhân ở một nhà máy hóa chất tại Biên Hòa, Đồng Nai. Dạo gần đây tôi hay bị ho khan và da nổi mẩn đỏ, tôi nghi ngờ là do các hóa chất tôi tiếp xúc hàng ngày. Tôi muốn hỏi 'yếu tố có hại' trong môi trường lao động được hiểu thế nào theo pháp luật và công ty tôi có trách nhiệm gì trong việc này không?”
Giải quyết tranh chấp về quyền công đoàn
“Chào luật sư, tôi là công nhân tại một nhà máy giày ở Thuận An, Bình Dương. Tôi là thành viên ban chấp hành công đoàn cơ sở. Gần đây, công ty chúng tôi có một số chính sách mới mà theo tôi là vi phạm quyền lợi của người lao động và công đoàn, nhưng khi tôi đại diện công đoàn lên tiếng thì bị lãnh đạo gây khó dễ, thậm chí đe dọa cắt giảm phúc lợi cá nhân. Tôi muốn hỏi, nếu công ty tiếp tục gây khó khăn và không hợp tác, tranh chấp này sẽ được giải quyết như thế nào và tôi cần làm gì để bảo vệ quyền công đoàn của mình?”
Tranh chấp quyền công đoàn
“Chào luật sư, tôi là công nhân ở một nhà máy may mặc tại khu công nghiệp ở Bình Dương. Gần đây, công đoàn cơ sở của chúng tôi muốn tổ chức một số hoạt động để bảo vệ quyền lợi người lao động nhưng ban giám đốc lại gây khó dễ, thậm chí còn đe dọa những thành viên tích cực. Chúng tôi không biết phải làm sao để giải quyết những tranh chấp về quyền công đoàn này một cách hợp pháp.”
Cưỡng bức lao động và quyền lợi của người lao động
“Chào luật sư, tôi là công nhân tại một xưởng may ở TP. Thuận An, Bình Dương. Gần đây, do áp lực đơn hàng, chủ xưởng liên tục yêu cầu chúng tôi làm việc 14-16 tiếng mỗi ngày, không cho nghỉ phép, và dọa sẽ trừ lương nặng nếu không tuân thủ. Tôi cảm thấy mình đang bị ép buộc làm việc quá sức và muốn tìm cách chấm dứt hợp đồng. Liệu tôi có thể đơn phương nghỉ việc mà không cần báo trước không, và tôi có quyền lợi gì không ạ?”
Thi hành án cải tạo không giam giữ
“Chào luật sư, em là sinh viên năm cuối ở quận Bình Thạnh, TP.HCM. Vừa rồi em có gây ra một vụ việc và bị Tòa án tuyên phạt cải tạo không giam giữ. Em lo lắng không biết việc thi hành án này sẽ diễn ra như thế nào, có ảnh hưởng đến việc học và công việc sắp tới của em không ạ? Em có phải đi đâu chấp hành án không?”
Quyền và vai trò của Tập thể lao động trong doanh nghiệp nhà nước
“Chào luật sư, tôi là công nhân ở một nhà máy sản xuất linh kiện điện tử thuộc sở hữu nhà nước ở Quận Long Biên, Hà Nội. Gần đây, nhà máy có nhiều thay đổi về quy chế làm việc và sử dụng quỹ phúc lợi, nhưng chúng tôi không rõ mình có quyền tham gia ý kiến hay không. Tôi nghe nói về 'Đại hội công nhân viên chức' nhưng không hiểu rõ 'tập thể lao động' có vai trò gì trong việc này. Mong luật sư giải đáp giúp tôi.”
Chính sách hỗ trợ tạo việc làm
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng may nhỏ ở Quận 12, TP.HCM. Hiện tại, xưởng của tôi đang gặp khó khăn do đơn hàng giảm, tôi phải cho một số công nhân nghỉ việc. Tôi nghe nói có chính sách hỗ trợ tạo việc làm cho người thất nghiệp. Tôi muốn biết liệu xưởng của tôi có thể vay vốn để duy trì sản xuất và tuyển lại công nhân cũ không, hoặc có chính sách nào giúp tôi giải quyết việc làm cho họ không? Tôi cũng có một vài bạn trẻ mới ra trường đang cần việc làm.”
Giải thích thuật ngữ 'Tiết kiệm' trong pháp luật
“Chào luật sư, tôi là cán bộ ở Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Thanh Trì, Hà Nội. Sếp tôi hay nhắc nhở phải 'tiết kiệm' trong công việc, từ việc dùng giấy in đến điện nước. Tôi muốn hỏi, trong luật thì 'tiết kiệm' được hiểu thế nào cho đúng, và làm sao để biết mình đã tiết kiệm đúng mức mà vẫn hoàn thành nhiệm vụ ạ? Có phải cứ dùng ít là tiết kiệm không?”
Tiêu chuẩn kỹ năng nghề quốc gia
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng sản xuất đồ gỗ mỹ nghệ ở Hóc Môn, TP.HCM. Tôi đang muốn mở rộng thị trường, đặc biệt là xuất khẩu. Một đối tác nước ngoài có hỏi về việc công nhân của tôi có đạt tiêu chuẩn kỹ năng nghề quốc gia nào không. Tôi nghe nói có tiêu chuẩn này nhưng không rõ nó là gì, áp dụng ra sao và làm sao để công nhân của tôi được công nhận? Liệu có cơ quan nào chịu trách nhiệm về việc này không? Tôi khá băn khoăn về vấn đề này.”
Quy định về Lao động kỹ thuật nước ngoài
“Chào luật sư, công ty tôi ở Biên Hòa, Đồng Nai đang muốn tuyển một kỹ sư nước ngoài để vận hành máy móc mới. Anh ấy có bằng kỹ sư điện tử và đã làm việc 5 năm ở nước ngoài. Tôi không rõ liệu anh ấy có được coi là lao động kỹ thuật theo quy định của Việt Nam để xin giấy phép lao động không, và thủ tục như thế nào?”
Hoãn chấp hành quyết định đưa vào cơ sở giáo dục do ốm nặng
“Chào luật sư, em trai tôi ở Long An vừa bị Chủ tịch UBND tỉnh ra quyết định đưa vào cơ sở giáo dục do vi phạm nhiều lần. Nhưng giờ em ấy đang bị bệnh nặng, phải nhập viện điều trị dài ngày. Liệu có cách nào để em tôi được hoãn chấp hành quyết định này không ạ?”
Quyền lợi của người tham gia việc làm công
“Chào luật sư, tôi là Hùng, 28 tuổi ở huyện Bình Chánh, TP.HCM. Hiện tôi đang tham gia một dự án xây dựng đường nông thôn mới do xã triển khai, có nhận lương hàng tháng. Tôi nghe nói đây là 'việc làm công' nhưng không rõ quyền lợi của mình có được như người lao động bình thường không, hay có được đóng bảo hiểm gì không. Mong luật sư tư vấn giúp.”
Hệ thống cơ sở dữ liệu về người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài
“Chào luật sư, công ty em ở Hà Nội chuyên đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng. Vừa rồi bên em có nhận được thông báo về việc cập nhật thông tin vào cái gọi là 'Hệ thống cơ sở dữ liệu về người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng'. Em không rõ hệ thống này là gì và nếu công ty em lỡ quên không cập nhật thì có bị phạt gì không ạ? Mong luật sư tư vấn giúp.”
Phát triển và Cải tạo Giống vật nuôi
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, ở Đồng Nai. Gia đình tôi có trang trại nuôi heo, nhưng mấy năm nay năng suất không ổn định, heo hay bị bệnh vặt. Tôi nghe nói có thể **cải tạo giống** để heo khỏe hơn, lớn nhanh hơn. Tôi muốn hỏi là việc này có được pháp luật khuyến khích không và tôi cần tìm hiểu ở đâu để thực hiện đúng quy định?”
Bậc lương của viên chức theo quy định pháp luật
“Chào luật sư, tôi là giáo viên mới được tuyển dụng vào trường cấp 2 ở Quận 1, TP.HCM. Tôi nghe nói về "bậc lương" nhưng chưa hiểu rõ lắm nó là gì và ảnh hưởng thế nào đến lương của mình. Tôi muốn biết cụ thể "bậc" này được quy định ra sao và liệu có liên quan đến việc tôi là viên chức không?”
Quản lý và giám sát Tài sản quỹ hưu trí bổ sung tự nguyện
“Chào luật sư, công ty em ở TP.HCM đang nghiên cứu lập chương trình hưu trí bổ sung tự nguyện cho nhân viên. Em thắc mắc **tài sản quỹ hưu trí** chính xác là gì, nó được hình thành từ đâu và quan trọng nhất là làm sao để đảm bảo an toàn cho khoản tài sản này khi nó được quản lý bởi bên thứ ba? Vai trò của ngân hàng giám sát cụ thể ra sao ạ?”
Xác định Người lao động theo pháp luật Việt Nam
“Chào luật sư, em là sinh viên ở Quận 1, TP.HCM, đang làm thêm phục vụ quán cà phê. Em không có ký hợp đồng chính thức gì, chỉ làm theo giờ thôi. Em muốn hỏi là trường hợp của em có được coi là **người lao động** theo luật không ạ, để nếu có vấn đề gì em còn biết đường mà đòi quyền lợi?”
Chỉ tiêu kinh tế - kỹ thuật trong quy hoạch đô thị và nông thôn
“Chào luật sư, tôi là ông Ba, một người dân ở xã An Bình, huyện Long Thành, Đồng Nai. Dạo này xã tôi đang triển khai lập quy hoạch chung. Tôi nghe nói trong quy hoạch có nhắc đến 'chỉ tiêu kinh tế - kỹ thuật'. Tôi không rõ cái này là gì và nó ảnh hưởng thế nào đến đất đai, cuộc sống của người dân chúng tôi, đặc biệt là việc phát triển kinh tế của xã mình?”
Thi hành án cải tạo không giam giữ
“Chào luật sư, tôi là một nhân viên văn phòng ở Quận 1, TP.HCM. Vừa rồi tôi bị Tòa án tuyên phạt cải tạo không giam giữ 12 tháng. Tôi rất lo lắng không biết quy trình thi hành án này sẽ diễn ra như thế nào, tôi phải làm gì và có bị ảnh hưởng đến công việc hiện tại không. Mong luật sư tư vấn giúp tôi.”
Định nghĩa Người lao động và quyền lợi liên quan
“Chào luật sư, tôi tên là Hùng, năm nay tôi 16 tuổi và vừa tốt nghiệp cấp 2. Tôi muốn đi làm để phụ giúp gia đình ở Quận 10, TP.HCM. Tôi nghe nói phải đủ tuổi mới được coi là người lao động hợp pháp. Vậy với tuổi của tôi thì có được coi là **người lao động** không và tôi cần lưu ý gì khi tìm việc ạ?”
Đào tạo thường xuyên trong pháp luật lao động
“Chào luật sư, tôi là một công nhân may ở Quận Bình Thạnh, TP.HCM. Tôi đã làm việc được hơn 10 năm rồi nhưng muốn học thêm về thiết kế thời trang để nâng cao tay nghề. Vấn đề là tôi có gia đình và công việc full-time nên không thể đi học theo lịch cố định được. Tôi có nghe nói đến 'đào tạo thường xuyên' nhưng không rõ hình thức này có phù hợp với trường hợp của tôi không và có quy định pháp luật nào hỗ trợ không ạ?”
Thành lập Nghiệp đoàn cơ sở
“Chào luật sư, tôi là một họa sĩ tự do ở Hà Nội. Chúng tôi có một nhóm khoảng 20 anh chị em làm nghề vẽ tranh dạo, tranh chân dung ở khu phố cổ. Gần đây, chúng tôi hay bị chèn ép về địa điểm, giá cả, mà không biết kêu ai. Chúng tôi muốn lập một tổ chức để bảo vệ quyền lợi chung, nhưng chúng tôi không phải là nhân viên công ty nào cả. Liệu nhóm chúng tôi có thể thành lập nghiệp đoàn được không?”
Sự cố kỹ thuật gây mất an toàn, vệ sinh lao động và trách nhiệm pháp lý
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng cơ khí nhỏ ở Quận 7, TP.HCM. Tuần trước, một máy cắt kim loại cũ của xưởng tôi bị hỏng đột ngột trong lúc hoạt động, làm văng mảnh kim loại suýt trúng một công nhân. May mắn là không ai bị thương nặng, nhưng máy thì hư hỏng nặng. Tôi lo lắng không biết sự việc này có bị coi là 'sự cố kỹ thuật gây mất an toàn, vệ sinh lao động' không và tôi phải làm gì để tránh bị phạt?”