Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Trách nhiệm giải trình của cơ sở giáo dục đại học
“Chào luật sư, tôi là phụ huynh có con đang học tại trường Đại học Y ở TP.HCM. Gần đây, trường đột ngột tăng học phí mà không có thông báo rõ ràng, giải thích cụ thể về lý do và cách sử dụng khoản tăng đó. Chúng tôi rất bức xúc và muốn biết trường có trách nhiệm giải trình về việc này không và chúng tôi phải làm gì để yêu cầu trường minh bạch thông tin?”
Công nghệ số và Phạm vi điều chỉnh của Luật
“Anh Hùng, chủ một công ty khởi nghiệp ở TP.HCM, đang phát triển một ứng dụng quản lý dữ liệu cho doanh nghiệp. Anh nghe nói có Luật Công nghiệp công nghệ số mới và không rõ liệu công ty của mình có thuộc đối tượng điều chỉnh của luật này hay không, đặc biệt là các hoạt động liên quan đến xử lý thông tin và dữ liệu số. Anh lo lắng về các quy định mới có thể ảnh hưởng đến startup của mình.”
Ghi nhãn cảnh báo sức khỏe trên sản phẩm thuốc lá
“Chào luật sư, tôi là chủ một tiệm tạp hóa nhỏ ở quận Bình Thạnh, TP.HCM. Mấy hôm nay tôi thấy mấy lô thuốc lá mới nhập về có hình ảnh cảnh báo sức khỏe khác hẳn, to hơn và có vẻ ghê hơn mấy loại cũ. Tôi còn một ít hàng tồn kho với bao bì cũ, không biết có được phép bán tiếp không hay phải thu hồi hết? Nếu bán thì có bị phạt gì không luật sư?”
Chính sách duy trì mức sinh thay thế và các hỗ trợ liên quan
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là N.T.H, 32 tuổi, đang làm nhân viên văn phòng ở TP.HCM. Vợ chồng tôi đang tính sinh bé thứ hai nhưng cũng lo lắng về chi phí nuôi con. Gần đây tôi có nghe nói Nhà nước có chính sách khuyến khích sinh đủ 2 con và duy trì mức sinh thay thế gì đó thì sẽ có hỗ trợ. Không biết thông tin này có đúng không và vợ chồng tôi có thể được hưởng những quyền lợi gì nếu sinh con thứ hai trước 35 tuổi ạ?”
Thủ trưởng cơ quan, đơn vị Công an và thẩm quyền giải quyết tố cáo
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng ở Quận 10, TP.HCM. Gần đây, tôi có một số bức xúc về cách làm việc của một cán bộ Công an phường. Tôi muốn tố cáo nhưng không biết phải gửi đơn cho ai, liệu có phải gửi cho Trưởng Công an phường hay phải lên cấp cao hơn? Và liệu Phó Trưởng Công an phường có được coi là Thủ trưởng để nhận đơn tố cáo không?”
Chi phí cưỡng chế thi hành án dân sự
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng kinh doanh nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, tài khoản ngân hàng của tôi bị phong tỏa để thi hành một bản án dân sự. Tôi nghe nói ngoài số tiền phải trả theo bản án, tôi còn phải chịu thêm cái gọi là **chi phí cưỡng chế thi hành án** nữa. Tôi đang rất lo lắng không biết khoản chi phí này là gì, ai sẽ phải chịu và nó có lớn không, có cách nào để giảm bớt không ạ?”
Quyền được tiếp cận dịch vụ dân số và các hành vi cấm cản trở
“Chào luật sư, vợ chồng tôi ở huyện Củ Chi, TP.HCM, mới cưới và muốn tìm hiểu về các dịch vụ kế hoạch hóa gia đình để chuẩn bị tốt nhất cho việc sinh con. Tuy nhiên, khi chúng tôi đến trạm y tế xã thì cán bộ lại có vẻ không nhiệt tình tư vấn, thậm chí còn nói những lời lẽ khó nghe, khiến chúng tôi rất khó chịu và không biết phải làm sao để tiếp cận thông tin, dịch vụ một cách đầy đủ. Liệu có quy định nào bảo vệ quyền của chúng tôi trong việc này không?”
Vận tải đường bộ và các quy định pháp luật liên quan
“Chị L.T.M ở Quận 1, TP.HCM, đang muốn mở một công ty vận tải hàng hóa nhỏ, ban đầu chỉ chạy trong nội thành nhưng có ý định mở rộng sang Lào, Campuchia. Chị nghe nói có nhiều giấy phép, thủ tục phức tạp quá, không biết bắt đầu từ đâu.”
Chế độ dành cho trẻ em là con của phạm nhân trong trại giam
“Chào luật sư, tôi là mẹ của một người đang chấp hành án phạt tù ở Trại giam Chí Hòa, TP.HCM. Con trai tôi có một cháu nhỏ dưới 3 tuổi đang ở cùng trong trại giam. Tôi rất lo lắng không biết chế độ ăn uống, sinh hoạt của cháu bé trong đó như thế nào, có được chăm sóc đầy đủ không? Mong luật sư tư vấn giúp tôi.”
Tiêu chí xác định Phim Việt Nam
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là đạo diễn trẻ ở TP.HCM. Tôi đang làm một dự án phim độc lập. Đạo diễn là tôi, người Việt Nam, nhưng tôi muốn hợp tác với một công ty sản xuất nước ngoài. Liệu phim của tôi có được coi là Phim Việt Nam không nếu chỉ có mình tôi là người Việt Nam tham gia chính?”
Thẩm định dự thảo kết luận thanh tra
“Chào luật sư, công ty tôi ở Quận 1, TP.HCM vừa trải qua một đợt thanh tra về thuế. Hôm qua, bên thanh tra có gửi cho tôi cái 'dự thảo kết luận thanh tra' và nói là sẽ có 'thẩm định' trước khi ra kết luận chính thức. Tôi là giám đốc công ty xây dựng, chưa gặp trường hợp này bao giờ nên không rõ 'thẩm định dự thảo kết luận thanh tra' là gì và có ý nghĩa như thế nào đối với công ty tôi. Liệu tôi có thể tham gia vào quá trình này không?”
Cơ sở dữ liệu và nghĩa vụ pháp lý cho doanh nghiệp
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một cửa hàng bán đồ thủ công online ở Quận 3, TP.HCM. Tôi có lưu trữ thông tin khách hàng như tên, địa chỉ, số điện thoại trong file Excel và trên hệ thống quản lý đơn hàng. Gần đây tôi nghe nói về Luật Dữ liệu mới, tôi không rõ liệu những tập tin này của tôi có được coi là **cơ sở dữ liệu** theo luật không và tôi có phải tuân thủ quy định gì đặc biệt không?”
Quy định về Đơn vị chuyên môn dự bị
“Tôi là giám đốc một công ty xây dựng ở Quận 1, TP.HCM. Công ty tôi có đội ngũ kỹ sư chuyên môn cao và nhiều thiết bị đặc thù. Gần đây tôi nghe nói về 'đơn vị chuyên môn dự bị' và không rõ liệu công ty tôi có thuộc diện này không, và nếu có thì nghĩa vụ của chúng tôi là gì?”
Đặc điểm và quy định về đường cao tốc
“Chào chuyên gia, tôi là tài xế taxi ở TP.HCM. Sắp tới tôi có chuyến đi Phan Thiết và nghe nói có đoạn đường cao tốc mới. Tôi muốn hỏi đường cao tốc khác đường bình thường ở điểm nào, và khi chạy trên đó thì cần lưu ý những quy định gì đặc biệt? Ví dụ như tốc độ hay các loại xe được phép đi vào.”
Quy định về tài trợ phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt
“Chào luật sư, tôi là chủ một công ty xuất nhập khẩu nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây tôi nghe nói nhiều về các quy định mới về phòng chống tài trợ phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt. Công ty tôi có nhiều giao dịch quốc tế, tôi lo lắng không biết những giao dịch nào có thể bị coi là 'tài trợ' và liệu công ty tôi có thể vô tình vi phạm không? Tôi cần hiểu rõ hơn để đảm bảo tuân thủ pháp luật.”
Văn kiện dự án và phi dự án trong quản lý viện trợ không hoàn lại
“Chào luật sư, tôi là chị Mai, quản lý một tổ chức phi lợi nhuận nhỏ ở quận Bình Thạnh, TP.HCM. Chúng tôi vừa nhận được một khoản viện trợ không hoàn lại từ một quỹ nước ngoài để thực hiện dự án hỗ trợ trẻ em nghèo. Tôi nghe nói về 'văn kiện dự án' và 'phi dự án' nhưng không rõ chúng là gì, có bắt buộc phải có không và tổ chức của tôi cần lưu ý những gì để đảm bảo khoản viện trợ này được sử dụng đúng quy định pháp luật Việt Nam?”
Phạm vi và đối tượng áp dụng của Luật Hàng không dân dụng Việt Nam
“Chào chuyên gia, công ty tôi ở Quận 1, TP.HCM, chuyên về vận chuyển hàng hóa quốc tế. Chúng tôi đang có một lô hàng cần vận chuyển bằng đường hàng không từ Việt Nam sang Mỹ. Tôi muốn hỏi, liệu Luật Hàng không dân dụng Việt Nam có điều chỉnh hoạt động này không, và nếu có thì các quy định nào sẽ áp dụng cho công ty chúng tôi?”
Triển lãm tác phẩm nhiếp ảnh
“Chào luật sư, tôi là một nhiếp ảnh gia tự do ở Quận 1, TP.HCM. Tôi đang có ý định tổ chức một triển lãm tác phẩm nhiếp ảnh cá nhân, cả online lẫn offline, để giới thiệu bộ ảnh về đời sống đô thị. Tôi muốn hỏi là tôi cần chuẩn bị những giấy tờ gì, có cần xin phép không, và có những điều gì cần lưu ý để tránh vi phạm pháp luật khi trưng bày ảnh của mình?”
Thời hiệu yêu cầu thi hành án dân sự
“Chào luật sư, tôi là L.T.M, năm nay 40 tuổi, đang kinh doanh online ở TP.HCM. Cách đây 4 năm, tôi có thắng kiện một vụ tranh chấp hợp đồng và có bản án đã có hiệu lực. Vì bận rộn công việc và gia đình, tôi cứ chần chừ chưa đi nộp đơn yêu cầu thi hành án. Giờ tôi muốn hỏi, liệu tôi còn có thể yêu cầu cơ quan thi hành án dân sự tổ chức thi hành bản án đó được nữa không, hay đã hết thời hạn rồi?”
Giải thích thuật ngữ Xuất cảnh theo Luật Việt Nam
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, làm kỹ sư xây dựng ở Quận 7, TP.HCM. Sắp tới tôi có chuyến công tác sang Singapore khoảng 2 tuần để giám sát dự án. Vợ tôi có hỏi là việc tôi đi như vậy có được gọi là 'xuất cảnh' theo luật không, hay chỉ những người đi du học, định cư mới là xuất cảnh? Tôi hơi băn khoăn về cách hiểu này, mong luật sư giải thích giúp.”
Lập hồ sơ tài liệu trong công tác văn thư
“Chào chuyên gia, tôi là Chị Hằng, nhân viên văn thư ở một công ty xây dựng mới thành lập tại Quận 1, TP.HCM. Công ty chúng tôi chưa có quy trình rõ ràng về việc lưu trữ giấy tờ, văn bản. Tôi muốn hỏi làm sao để **lập hồ sơ** các văn bản, tài liệu một cách khoa học và đúng quy định để sau này dễ tìm kiếm, không bị thất lạc?”
Hành vi trộm cắp điện và hậu quả pháp lý
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng sản xuất nhỏ ở huyện Bình Chánh, TP.HCM. Gần đây, do kinh doanh khó khăn, tôi có nghe một người bạn mách nước là có thể can thiệp vào công tơ điện để giảm chi phí. Tôi đang rất băn khoăn không biết làm như vậy có bị coi là vi phạm pháp luật không và nếu bị phát hiện thì sẽ bị xử lý như thế nào? Liệu có ảnh hưởng lớn đến việc kinh doanh của tôi không?”
Giám sát thực hiện quyền trẻ em theo ý kiến, nguyện vọng của trẻ em
“Chào luật sư, tôi là một phụ huynh ở Quận 1, TP.HCM, hiện đang làm giáo viên mầm non. Gần đây, con tôi và các bạn ở trường cấp 2 có nhiều ý kiến về việc tổ chức hoạt động ngoại khóa và cải thiện cơ sở vật chất nhưng dường như không được nhà trường lắng nghe. Tôi muốn biết, làm thế nào để đảm bảo ý kiến, nguyện vọng của trẻ em được lắng nghe và việc thực hiện quyền trẻ em được giám sát một cách hiệu quả theo quy định của pháp luật?”
Chỉ bản trong hồ sơ thi hành án hình sự
“Chị H.T.H ở TP.HCM, có người thân vừa bị kết án và sắp đi chấp hành án. Chị nghe nói về việc phải lập 'chỉ bản' nhưng không rõ đây là giấy tờ gì, có ý nghĩa như thế nào và ai sẽ là người thực hiện. Chị lo lắng không biết thủ tục này có ảnh hưởng gì đến người nhà mình không.”