Chính sách và nguyên tắc về việc làm
“Chào luật sư, em tên Hùng, mới ra trường giáo dưỡng ở Quận 10, TP.HCM. Giờ em muốn tìm việc làm để ổn định cuộc sống nhưng không biết bắt đầu từ đâu, liệu có chính sách gì hỗ trợ người như em không? Em lo bị phân biệt đối xử vì quá khứ.”
Trả lời
Quyền và nguyên tắc cơ bản về việc làm
Chào bạn Hùng, việc bạn muốn tìm kiếm việc làm để ổn định cuộc sống là một mong muốn chính đáng và được pháp luật bảo vệ. Theo quy định của pháp luật Việt Nam, việc làm được hiểu là hoạt động lao động tạo ra thu nhập mà pháp luật không cấm. Đây là quyền cơ bản của mỗi công dân. Luật Việc làm 2025 quy định rõ về các chính sách hỗ trợ tạo việc làm, dịch vụ việc làm và quản lý nhà nước về lĩnh vực này
[1]. Đặc biệt, các nguyên tắc về việc làm luôn nhấn mạnh việc bảo đảm quyền làm việc, tự do lựa chọn việc làm và nơi làm việc, cùng với sự bình đẳng về cơ hội việc làm, tiền lương và thu nhập. Điều này có nghĩa là bạn có quyền được tiếp cận các cơ hội việc làm một cách công bằng [2].Hỗ trợ tìm kiếm việc làm và chính sách liên quan
Đối với trường hợp của bạn, sau khi chấp hành xong biện pháp giáo dục tại trường giáo dưỡng, pháp luật có quy định cụ thể về việc hỗ trợ bạn tái hòa nhập cộng đồng và tìm kiếm việc làm. Cụ thể, Luật Tư pháp người chưa thành niên 2024 quy định rằng trường hợp học sinh dưới 18 tuổi chấp hành xong biện pháp giáo dục tại trường giáo dưỡng mà không rõ cha, mẹ và người giám hộ, trường giáo dưỡng có trách nhiệm liên hệ với Ủy ban nhân dân cấp xã nơi có trường để đề nghị giúp đỡ, sắp xếp chỗ ăn, ở và tạo việc làm, học tập
[3]. Mặc dù bạn đã trên 18 tuổi, nguyên tắc hỗ trợ này vẫn thể hiện tinh thần chung của pháp luật trong việc tạo điều kiện cho người đã chấp hành xong hình phạt hoặc biện pháp giáo dục có cơ hội tái hòa nhập. Bạn nên liên hệ với Trung tâm Dịch vụ việc làm tại TP.HCM hoặc Ủy ban nhân dân cấp xã nơi bạn cư trú để được tư vấn và giới thiệu các chương trình hỗ trợ tìm kiếm việc làm phù hợp với năng lực và hoàn cảnh của bạn.Bảo vệ khỏi phân biệt đối xử
Về lo lắng của bạn về việc bị phân biệt đối xử do quá khứ, pháp luật về việc làm luôn đề cao nguyên tắc bình đẳng về cơ hội việc làm
[2]. Điều này có nghĩa là không ai được phép phân biệt đối xử dựa trên lý do không liên quan đến năng lực thực hiện công việc. Nếu bạn cảm thấy mình bị phân biệt đối xử trong quá trình tìm kiếm việc làm, bạn có quyền khiếu nại hoặc tố cáo đến cơ quan quản lý nhà nước về lao động tại địa phương để được bảo vệ quyền lợi hợp pháp của mình. Các cơ quan này có trách nhiệm đảm bảo môi trường làm việc công bằng và minh bạch cho tất cả mọi người.