Cán bộ công đoàn không chuyên trách và quyền lợi
“Chị Hạnh, kế toán trưởng ở một công ty sản xuất tại Quận 7, TP.HCM, đang thắc mắc về quyền lợi của một đồng nghiệp vừa được bầu làm Tổ phó công đoàn kiêm nhiệm. Chị ấy muốn biết liệu người này có được hưởng các chế độ đặc biệt gì không, nhất là khi công việc công đoàn chỉ là kiêm nhiệm.”
Trả lời
Khái niệm Cán bộ công đoàn không chuyên trách
Cán bộ công đoàn không chuyên trách là những người làm việc theo hình thức kiêm nhiệm. Họ được Đại hội công đoàn, Hội nghị công đoàn các cấp bầu ra hoặc được Ban chấp hành công đoàn chỉ định, bổ nhiệm vào các chức danh từ Tổ phó tổ công đoàn trở lên. Khái niệm này được quy định trong các văn bản pháp luật về công đoàn, phản ánh tinh thần của các Nghị quyết được ban hành trong giai đoạn đó
[2].Quyền lợi và chế độ đối với Cán bộ công đoàn không chuyên trách
Mặc dù là kiêm nhiệm, cán bộ công đoàn không chuyên trách vẫn được hưởng những quyền lợi và chế độ nhất định để đảm bảo hoạt động công đoàn hiệu quả. Cụ thể, theo Điều 19 của Nghị định số 302-HĐBT năm 1992, thời gian hoạt động công tác công đoàn của cán bộ công đoàn không chuyên trách (bao gồm cả Chủ tịch công đoàn) và việc giải quyết cho họ đi học, đi họp do công đoàn cấp trên triệu tập được thực hiện theo quy định tại Điều 18 của Nghị định số 133-HĐBT
[1].Đặc biệt, việc buộc thôi việc, cho thôi việc, hoặc chấm dứt hợp đồng lao động trước thời hạn và thuyên chuyển công tác đối với ủy viên Ban chấp hành công đoàn phải được Ban chấp hành công đoàn cùng cấp thỏa thuận. Đối với Chủ tịch Ban chấp hành công đoàn, việc này còn phải được công đoàn cấp trên trực tiếp thỏa thuận
[1]. Điều này cho thấy sự bảo vệ nhất định đối với vị trí và quyền lợi của cán bộ công đoàn không chuyên trách.Quy trình và cơ sở pháp lý liên quan
Việc bầu cử hoặc chỉ định cán bộ công đoàn không chuyên trách là một phần trong cơ cấu tổ chức của công đoàn, nhằm đảm bảo vai trò đại diện và bảo vệ quyền lợi hợp pháp, chính đáng của người lao động. Các quy định pháp luật về công đoàn, bao gồm cả các Nghị quyết và Nghị định ban hành trong giai đoạn đầu thập niên 90, đã đặt nền móng cho hoạt động của các tổ chức xã hội như công đoàn. Ví dụ, việc Quốc hội phê chuẩn các thành viên Chính phủ
[3] cũng là một phần của quá trình xây dựng khung pháp lý toàn diện của nhà nước trong thời kỳ đó, tạo điều kiện cho các tổ chức khác hoạt động ổn định và có cơ sở pháp lý rõ ràng.