Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Bảo hộ tác phẩm nước ngoài công bố lần đầu tại Việt Nam
“Tôi là một họa sĩ người Pháp đang sinh sống và làm việc tại Hà Nội. Tôi vừa hoàn thành một bộ tranh sơn dầu độc đáo lấy cảm hứng từ văn hóa Việt Nam và dự định triển lãm, sau đó xuất bản thành sách ảnh lần đầu tiên tại đây. Tôi muốn biết liệu tác phẩm của tôi có được pháp luật Việt Nam bảo hộ quyền tác giả hay không, và tôi cần làm gì để đảm bảo các quyền đó?”
Bản quyền và Quy định liên quan đến Tác phẩm
“Chào chuyên gia, tôi là chị Minh, một họa sĩ tự do ở Quận 1, TP.HCM. Tôi vừa hoàn thành một bộ tranh minh họa cho sách thiếu nhi và đang chuẩn bị xuất bản. Tôi muốn biết liệu những tác phẩm của tôi có được bảo vệ bản quyền không, và tôi cần lưu ý gì khi in ấn để đảm bảo quyền của mình? Tôi nghe nói có nhiều trường hợp tranh chấp bản quyền nên khá lo lắng.”
Quyền tác giả: Phạm vi bảo hộ và Giám định
“Chị Mai, một họa sĩ trẻ ở quận Hai Bà Trưng, Hà Nội, vừa hoàn thành một bức tranh sơn dầu rất tâm đắc. Chị lo lắng nếu có người khác sao chép hoặc sử dụng tác phẩm của mình mà không xin phép thì chị có được pháp luật bảo vệ không và cần làm gì để bảo vệ **quyền tác giả** của mình?”
Quy định pháp luật về chuyển chất liệu tác phẩm nhiếp ảnh
“Chị Mai, một họa sĩ tự do ở quận Tây Hồ, Hà Nội, năm nay 32 tuổi, đang rất tâm đắc với ý tưởng biến một bức ảnh phong cảnh nổi tiếng của một nhiếp ảnh gia Việt Nam thành một bức tranh sơn dầu khổ lớn để bán tại triển lãm cá nhân. Chị nghe nói việc này có thể liên quan đến bản quyền nhưng không rõ cụ thể phải làm thế nào để hợp pháp, đặc biệt là khi chị muốn bán tác phẩm này.”
Quyền tác giả và phân chia tiền bản quyền đối với tác phẩm
“Chị là họa sĩ tự do ở Quận 3, TP.HCM. Chị và một người bạn cùng nhau vẽ một bộ tranh minh họa cho một cuốn sách thiếu nhi. Bây giờ cuốn sách bán rất chạy và nhà xuất bản muốn trả tiền bản quyền. Chị và bạn đang tranh cãi về việc chia tiền thế nào vì ban đầu chỉ thỏa thuận miệng. Chị muốn biết pháp luật quy định thế nào về tác phẩm và việc phân chia tiền bản quyền trong trường hợp này, đặc biệt khi cả hai đều đóng góp công sức.”
Khái niệm và quyền của Tác giả tác phẩm văn học, nghệ thuật
“Tôi là một họa sĩ tự do ở quận Đống Đa, Hà Nội. Tôi vừa hoàn thành một bộ tranh sơn dầu về phong cảnh Việt Nam và đang muốn tham gia một số giải thưởng nghệ thuật. Tôi không biết liệu mình có được xem là tác giả theo luật để nộp hồ sơ không, và tác phẩm của tôi có đủ điều kiện không? Tôi cũng thắc mắc về quyền của mình với các tác phẩm đó.”
Tác giả và điều kiện xét tặng Giải thưởng văn học, nghệ thuật
“Tôi là một họa sĩ tự do ở Quận 3, TP.HCM. Tôi vừa hoàn thành một bộ tranh sơn dầu về phong cảnh Việt Nam và rất muốn biết liệu mình có đủ điều kiện để được công nhận là **tác giả** và nộp hồ sơ xét tặng các giải thưởng lớn như 'Giải thưởng Hồ Chí Minh' hay 'Giải thưởng Nhà nước' về văn học, nghệ thuật không. Tôi băn khoăn về định nghĩa 'tác giả' trong trường hợp này.”
Đồng tác giả trong xét tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh, Giải thưởng Nhà nước
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là họa sĩ ở Hà Nội. Gần đây, nhóm chúng tôi gồm 3 người vừa hoàn thành một công trình sắp đặt nghệ thuật rất lớn, đã được trưng bày và nhận nhiều phản hồi tích cực. Chúng tôi đang muốn làm hồ sơ đề nghị xét tặng Giải thưởng Nhà nước về văn học, nghệ thuật nhưng không rõ liệu công trình của chúng tôi có được coi là **đồng tác giả** hay không, và việc này có ảnh hưởng gì đến quá trình xét duyệt không? Mong được tư vấn ạ.”
Quy định về triển lãm không vì mục đích thương mại và triển lãm mỹ thuật
“Chị N.T.T, chủ một phòng tranh nhỏ ở Quận 1, TP.HCM, đang ấp ủ dự định tổ chức một buổi triển lãm tranh cho các họa sĩ trẻ. Chị muốn buổi triển lãm này chỉ mang tính chất giới thiệu tác phẩm, giao lưu văn hóa, và hoàn toàn không bán tranh hay tìm kiếm hợp đồng mua bán. Chị nghe nói có quy định về "triển lãm không vì mục đích thương mại" nhưng không rõ liệu phòng tranh của chị có thuộc diện này không và cần làm những thủ tục gì để tổ chức, đặc biệt là không có hoạt động mua bán.”
Khái niệm Xâm lược và Quy định liên quan đến tác phẩm nghệ thuật
“Chào luật sư, tôi là một họa sĩ tự do ở quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. Gần đây, tôi được một nhà đầu tư thuê vẽ một bức tranh tường lớn ở khu vực công cộng. Tuy nhiên, sau khi phác thảo được công bố, có một số ý kiến trái chiều cho rằng bức tranh của tôi có yếu tố 'kích động chiến tranh xâm lược' và 'xuyên tạc lịch sử'. Tôi rất lo lắng không biết mình có vi phạm pháp luật không và mức phạt sẽ như thế nào.”
Quy định về công trình văn học, nghệ thuật
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là họa sĩ tự do ở Hà Nội. Tôi có nhiều năm sáng tác tranh và gần đây còn có cả một số bài nghiên cứu về lịch sử mỹ thuật Việt Nam. Tôi nghe nói có các giải thưởng lớn của Nhà nước dành cho văn học, nghệ thuật nhưng không rõ liệu các tác phẩm hội họa hay các bài nghiên cứu của tôi có được coi là **công trình văn học, nghệ thuật** để xét giải hay không? Nhờ luật sư tư vấn giúp.”
Phân biệt triển lãm thương mại và phi thương mại theo pháp luật Việt Nam
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Chị M.T.A, chủ một phòng tranh nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Sắp tới tôi muốn tổ chức một buổi trưng bày các tác phẩm nghệ thuật của các họa sĩ trẻ để giới thiệu đến công chúng. Tôi có được phép bán một vài tác phẩm nhỏ, hoặc nhận đặt hàng tại chỗ cho các tác phẩm lớn hơn không? Tôi nghe nói có loại 'triển lãm không vì mục đích thương mại' nhưng không rõ liệu hoạt động của tôi có bị coi là thương mại không nếu tôi bán hàng.”
Định nghĩa và quy định liên quan đến tác phẩm mỹ thuật
“Chào Tuvannhanh.com, em là một họa sĩ trẻ ở Quận 1, TP.HCM. Em vừa hoàn thành một bức tranh sơn dầu khá lớn và muốn mang đi triển lãm, có thể là bán nữa. Em đang thắc mắc không biết tác phẩm của em có được gọi là **tác phẩm mỹ thuật** theo luật không, và nếu có thì em cần lưu ý những gì ạ? Em nghe nói có nhiều quy định lắm nhưng không rõ lắm.”
Thành lập Nghiệp đoàn cơ sở
“Chào luật sư, tôi là một họa sĩ tự do ở Hà Nội. Chúng tôi có một nhóm khoảng 20 anh chị em làm nghề vẽ tranh dạo, tranh chân dung ở khu phố cổ. Gần đây, chúng tôi hay bị chèn ép về địa điểm, giá cả, mà không biết kêu ai. Chúng tôi muốn lập một tổ chức để bảo vệ quyền lợi chung, nhưng chúng tôi không phải là nhân viên công ty nào cả. Liệu nhóm chúng tôi có thể thành lập nghiệp đoàn được không?”
Kiểm soát xuất nhập khẩu chất hướng thần trong hành lý cá nhân
“Chào luật sư, tôi là một họa sĩ ở Quận 1, TP.HCM. Sắp tới tôi có chuyến đi công tác nước ngoài dài ngày và cần mang theo thuốc an thần theo đơn bác sĩ để điều trị chứng rối loạn lo âu. Tôi nghe nói một số loại thuốc này bị kiểm soát rất chặt, thậm chí bị cấm ở nước ngoài hoặc ở Việt Nam. Tôi lo không biết có được phép mang theo không và cần những giấy tờ gì để tránh rắc rối ở sân bay?”
Hoạt động Triển lãm Mỹ thuật
“Chào Tuvannhanh.com, em là họa sĩ tự do ở Quận 3, TP.HCM. Em và mấy bạn đang muốn tổ chức một buổi triển lãm mỹ thuật nhỏ ở một phòng tranh tư nhân để giới thiệu tác phẩm của tụi em đến công chúng. Tụi em không biết có cần phải xin phép hay làm thủ tục gì phức tạp không, hay chỉ cần thuê địa điểm là được? Đây là lần đầu tụi em làm nên hơi lo.”