Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Quyền và nghĩa vụ của người mang mầm bệnh truyền nhiễm trong lao động
“Tôi là chị M., làm bếp ở một nhà hàng tại Quận 1, TP.HCM. Gần đây tôi đi khám sức khỏe định kỳ và phát hiện mình là người mang mầm bệnh viêm gan B, nhưng không có biểu hiện triệu chứng gì. Tôi rất lo lắng không biết liệu tôi có bị cấm làm việc trong ngành dịch vụ ăn uống không, hay có quy định nào về quyền và nghĩa vụ của tôi không? Sếp tôi có thể sa thải tôi vì lý do này không?”
Quyền cung cấp dịch vụ dân số của phòng khám tư nhân
“Tôi là Chị H.T.L, chủ một phòng khám tư nhân chuyên về sức khỏe sinh sản ở Tỉnh Bắc Giang. Gần đây, tôi có ý định mở rộng thêm các dịch vụ kế hoạch hóa gia đình nhưng lại bị cán bộ địa phương gây khó dễ, nói rằng chỉ các cơ sở y tế công lập mới được phép thực hiện các dịch vụ này. Tôi muốn hỏi liệu phòng khám tư nhân của tôi có quyền cung cấp các **dịch vụ dân số** như kế hoạch hóa gia đình không và nếu bị cản trở thì tôi phải làm thế nào?”
Giá dịch vụ điều độ vận hành hệ thống điện
“Tôi là quản lý vận hành tại một nhà máy điện ở tỉnh Đồng Nai. Gần đây, chúng tôi thấy có khoản phí 'giá dịch vụ điều độ vận hành hệ thống điện' trong các hóa đơn. Tôi muốn biết chính xác khoản phí này là gì, ai quy định và nhà máy của chúng tôi có quyền lợi hay nghĩa vụ gì liên quan đến nó không?”
Kinh doanh vận tải hành khách bằng xe taxi
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, ở quận Bình Thạnh, TP.HCM. Tôi đang tính mua vài chiếc xe 7 chỗ để chạy dịch vụ taxi công nghệ nhưng nghe nói phải xin giấy phép kinh doanh vận tải. Tôi không rõ kinh doanh taxi công nghệ có phải là 'kinh doanh vận tải hành khách bằng xe taxi' theo luật không, và liệu xe 7 chỗ có được không? Tôi muốn biết cụ thể để làm hồ sơ cho đúng.”
Quy định về Vận chuyển chất thải
“Tôi là chủ một cơ sở thu gom chất thải ở quận Liên Chiểu, Đà Nẵng. Hiện tại, cơ sở của tôi đang có kế hoạch mở rộng dịch vụ sang cả việc trung chuyển và sơ chế chất thải tại các điểm tập kết trước khi đưa đến nhà máy xử lý. Tôi muốn hỏi liệu các hoạt động này có được coi là 'vận chuyển chất thải' theo quy định pháp luật không và tôi cần lưu ý những gì để tuân thủ?”
Quy định về cảng cá và dịch vụ hậu cần tại cảng cá
“Tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở Hải Phòng, chuyên cung cấp vật tư, thực phẩm cho tàu thuyền. Thời gian gần đây, tôi thấy nhiều tàu cá neo đậu ở cảng cá địa phương và muốn mở một cửa hàng cung cấp dịch vụ hậu cần ngay tại đó để tiện lợi cho ngư dân. Tuy nhiên, tôi không rõ cần phải làm những thủ tục gì, có quy định đặc biệt nào khi hoạt động trong khu vực cảng cá không, nhất là về việc thuê mặt bằng và các điều kiện kinh doanh?”
Dịch vụ bưu chính công ích và vai trò của Nhà nước
“Chị Hạnh, một người bán khô cá qua mạng ở Cà Mau, đang rất băn khoăn. Chị thấy cước phí gửi hàng hóa đến các huyện đảo hay vùng sâu vùng xa qua bưu điện thường rẻ hơn nhiều so với các dịch vụ chuyển phát tư nhân. Chị muốn biết liệu chất lượng dịch vụ có đảm bảo không và nếu có sự cố thì chị có thể khiếu nại ở đâu để được giải quyết.”
Hoạt động môi giới tiền tệ
“Chào chuyên gia, công ty tôi là một công ty tư vấn tài chính ở TP.HCM, chuyên làm việc với các ngân hàng nước ngoài. Chúng tôi đang tìm hiểu về dịch vụ môi giới tiền tệ và muốn biết liệu công ty chúng tôi có thể cung cấp dịch vụ này cho các tổ chức tín dụng nước ngoài hay không. Tôi thấy thuật ngữ này trong các văn bản pháp luật nhưng không rõ ai mới được phép thực hiện.”
Tìm hiểu về Danh tính điện tử và phạm vi áp dụng pháp luật
“Tôi là anh N.V.H, một kỹ sư công nghệ thông tin 35 tuổi ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây tôi thấy nhiều thông tin về 'danh tính điện tử' và việc sử dụng nó cho các dịch vụ công trực tuyến. Tôi muốn biết cụ thể 'danh tính điện tử' của tôi được quy định trong văn bản pháp luật nào và liệu có liên quan gì đến các luật về môi trường hay quản lý vũ khí không, vì tôi thấy một số người bạn nhắc đến các luật này khi nói về phạm vi điều chỉnh.”
Quy định pháp luật về phân bố dân số
“Tôi là cán bộ quy hoạch tại quận Bình Thạnh, TP.HCM. Quận chúng tôi đang đối mặt với tình trạng dân số tăng nhanh ở một số phường trung tâm nhưng lại giảm ở các phường ven đô, gây áp lực lớn lên hạ tầng và dịch vụ công. Tôi muốn biết pháp luật hiện hành, đặc biệt là Luật Dân số, có quy định gì về việc quản lý và điều chỉnh sự phân bố dân số này để đảm bảo phát triển bền vững không?”
Khai thác lâm sản trong phân khu dịch vụ, hành chính rừng đặc dụng
“Chào luật sư, tôi là quản lý một khu nghỉ dưỡng sinh thái nằm trong phân khu dịch vụ, hành chính của Vườn Quốc gia Cúc Phương. Hiện tại, chúng tôi đang có nhu cầu dọn dẹp một số cây gỗ đã chết, cây gãy đổ do bão và muốn tận dụng chúng để sửa chữa các công trình nhỏ trong khu nghỉ dưỡng. Ngoài ra, chúng tôi cũng muốn thu hái một số loại nấm mọc tự nhiên để phục vụ du khách. Vậy theo quy định pháp luật, chúng tôi có được phép thực hiện những hoạt động này không?”
Hợp đồng giao kết dịch vụ tại cảng hàng không
“Chào Tuvannhanh.com, công ty tôi là một doanh nghiệp nhỏ chuyên cung cấp dịch vụ suất ăn hàng không tại sân bay Đà Nẵng. Chúng tôi đang chuẩn bị ký lại hợp đồng với Cảng hàng không quốc tế Đà Nẵng và có một số thắc mắc về các quy định liên quan đến loại hợp đồng này. Cụ thể, tôi muốn biết các điều khoản về giá nhượng quyền, thời hạn và trách nhiệm của các bên thường được quy định như thế nào theo pháp luật hiện hành để đảm bảo quyền lợi cho công ty tôi.”
Dịch vụ dân số và quyền lợi công dân
“Chào luật sư, em là công nhân may ở Thanh Hóa, năm nay 28 tuổi và đang mang thai bé thứ hai. Em muốn tìm hiểu về các dịch vụ dân số như kế hoạch hóa gia đình hoặc chăm sóc sức khỏe sinh sản sau sinh nhưng không biết có những dịch vụ nào, có được hỗ trợ chi phí không và đăng ký ở đâu. Em thấy nhiều người nói dịch vụ này quan trọng nhưng em lại không rõ lắm.”
Kinh doanh vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ
“Chào luật sư, tôi là chủ một công ty dịch vụ bảo vệ ở TP.HCM. Hiện tại, công ty tôi đang muốn mở rộng quy mô, và có nhu cầu trang bị thêm một số công cụ hỗ trợ cho nhân viên như dùi cui điện, súng bắn đạn cao su. Tôi không rõ việc mua bán những thứ này có được coi là kinh doanh không và công ty tôi có được phép thực hiện hay không? Thủ tục pháp lý để mua những loại công cụ này như thế nào ạ?”
Quy định pháp luật về ụ nổi và hoạt động đầu tư hàng hải
“Tôi là chủ một xưởng sửa chữa tàu nhỏ ở Vũng Tàu. Tôi đang có ý định đầu tư một **ụ nổi** để mở rộng dịch vụ sửa chữa tàu lớn hơn. Tôi muốn hỏi liệu ụ nổi này có được xem là tàu biển hay không và có những quy định pháp luật nào tôi cần biết khi đầu tư và vận hành nó?”
Hệ thống quá cảnh hải quan ASEAN (ACTS)
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Giám đốc một công ty logistics ở Quận 1, TP.HCM chuyên vận chuyển hàng hóa xuất nhập khẩu. Sắp tới, chúng tôi có dự định mở rộng dịch vụ vận chuyển quá cảnh hàng hóa qua các nước ASEAN. Tôi nghe nói về "Hệ thống ACTS" nhưng chưa hiểu rõ nó là gì và công ty tôi có cần phải tham gia không? Nếu tham gia thì có lợi ích gì và thủ tục ra sao? Mong được tư vấn chi tiết.”
Nghĩa vụ niêm yết giá hàng hóa, dịch vụ
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chị Lan, chủ một tiệm tạp hóa nhỏ ở Quận 10, TP.HCM. Tôi nghe nói gần đây có quy định mới về việc niêm yết giá hàng hóa, dịch vụ mà các cửa hàng phải thực hiện. Tiệm của tôi có rất nhiều mặt hàng, từ nhu yếu phẩm đến đồ dùng lặt vặt. Tôi băn khoăn không biết mình có phải niêm yết giá cho tất cả các mặt hàng không, và nếu không thực hiện đúng thì có bị phạt gì không? Mong được tư vấn cụ thể về trách nhiệm của tôi.”
Dịch vụ chuyển tải hàng hóa trong vận tải và xuất nhập khẩu
“Chào luật sư, công ty tôi ở Quận 7, TP.HCM chuyên vận chuyển hàng hóa quốc tế. Gần đây, chúng tôi nhận được một hợp đồng lớn yêu cầu **chuyển tải** hàng từ cảng Cát Lái sang xe tải để đưa đi Campuchia. Tôi muốn hỏi dịch vụ chuyển tải này có những quy định pháp luật nào cần lưu ý, đặc biệt là về giấy phép hay trách nhiệm pháp lý khi hàng hóa nằm ở kho chờ chuyển?”
Quy định về Sản phẩm, dịch vụ công và dịch vụ cấp nước sạch
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một hợp tác xã nhỏ ở huyện X, tỉnh Y, chuyên cung cấp nước sạch cho bà con trong vùng. Gần đây, tôi nghe nói về khái niệm 'sản phẩm, dịch vụ công' và không biết liệu dịch vụ cấp nước sạch của hợp tác xã tôi có thuộc diện này không. Nếu có, thì có quy định đặc biệt nào về quản lý hay hỗ trợ từ nhà nước không, vì chúng tôi đang gặp khó khăn trong việc duy trì hoạt động?”
Bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự của người kinh doanh vận tải thủy nội địa
“Chào luật sư, tôi là Anh N.V.H ở TP.HCM. Tôi mới mở dịch vụ vận tải hành khách du lịch bằng thuyền trên sông Sài Gòn. Tôi nghe nói phải mua bảo hiểm bắt buộc nhưng không rõ 'bên mua bảo hiểm' trong trường hợp của tôi là ai và tôi có thực sự phải mua loại bảo hiểm này không?”
Chính sách học phí và quản lý giá dịch vụ giáo dục
“Chào luật sư, tôi là chị H.T.L, một kế toán ở quận Đống Đa, Hà Nội. Con trai tôi sắp vào đại học và tôi đang rất lo lắng về mức học phí. Tôi có nghe nói Chính phủ vừa ban hành Nghị định 238/2025/NĐ-CP về học phí. Luật sư cho tôi hỏi theo Nghị định này thì học phí sẽ được quy định như thế nào, đặc biệt là đối với các trường công lập, và liệu có chính sách hỗ trợ nào không?”
Quy định pháp luật về Dịch vụ viễn thông và các hành vi vi phạm
“Chào luật sư, tôi là chị M.T.H ở TP. Hồ Chí Minh. Tôi có mở quán cà phê và đang tính lắp đặt thêm một số thiết bị để phát lại tín hiệu truyền hình cáp cho khách xem miễn phí, không biết có vi phạm quy định gì không? Bạn bè tôi còn bảo có người dùng SIM rác để gọi điện quảng cáo, không biết cái đó có bị phạt không?”
Quan hệ ngân hàng đại lý và các quy định phòng, chống rửa tiền
“Chào luật sư, tôi là Giám đốc một ngân hàng thương mại nhỏ ở TP.HCM. Ngân hàng chúng tôi đang muốn mở rộng hợp tác với một số ngân hàng nước ngoài để cung cấp dịch vụ thanh toán quốc tế. Tôi nghe nói về 'quan hệ ngân hàng đại lý' nhưng không rõ các yêu cầu pháp lý, đặc biệt là về phòng chống rửa tiền, có phức tạp không? Ngân hàng chúng tôi cần chuẩn bị những gì để đảm bảo tuân thủ và tránh rủi ro pháp lý ạ?”
Người vận tải đường thủy nội địa
“Chào chuyên gia, tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở Cần Thơ, chuyên kinh doanh nông sản. Sắp tới, tôi muốn mở rộng sang dịch vụ vận chuyển hàng hóa bằng đường thủy nội địa để tối ưu chi phí. Tuy nhiên, tôi đang băn khoăn không biết pháp luật định nghĩa 'người vận tải' là gì và trách nhiệm của tôi sẽ ra sao khi tham gia lĩnh vực này. Mong được tư vấn.”