Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Hội đồng tư vấn đặc xá và vai trò của Chủ tịch nước
“Chào Tuvannhanh.com, em trai tôi ở quận Bình Thạnh, TP.HCM đang thụ án tù về tội cố ý gây thương tích. Gia đình tôi nghe nói sắp tới có đợt đặc xá nhân dịp lễ lớn của đất nước. Tôi là một công nhân may, không rành luật pháp lắm, nhưng muốn hỏi là ai sẽ là người quyết định việc đặc xá này và có cơ quan nào đứng ra tư vấn, xem xét các trường hợp không? Liệu em tôi có cơ hội được xem xét không?”
Quản lý và xử lý khoáng sản độc hại
“Gia đình tôi sống ở huyện Hòa An, tỉnh Cao Bằng, gần một khu mỏ cũ. Gần đây, nhiều người trong làng bị ho, khó thở, cây cối xung quanh cũng héo úa. Chúng tôi nghe nói có thể do **khoáng sản độc hại** từ mỏ cũ phát tán ra. Tôi muốn hỏi, liệu có cơ quan nào chịu trách nhiệm kiểm tra và xử lý vấn đề này không, và người dân như chúng tôi cần làm gì để được bảo vệ?”
Công tác dân số và trách nhiệm của công dân
“Chị H. ở Hà Nội đang làm việc tại một cơ quan nhà nước. Chị nghe nói nhiều về "công tác dân số" nhưng không rõ cụ thể nó bao gồm những gì và trách nhiệm của chị trong công tác này là gì, đặc biệt khi cơ quan chị đang triển khai nhiều hoạt động liên quan. Chị muốn biết liệu Nhà nước có hỗ trợ gì cho các hoạt động này không.”
Quản lý vật liệu nổ công nghiệp tại địa phương
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở huyện Củ Chi, TP.HCM chuyên về san lấp mặt bằng. Sắp tới, chúng tôi có một dự án khai thác đá nhỏ, cần sử dụng vật liệu nổ công nghiệp. Tôi đang rất băn khoăn không biết quy trình xin phép, quản lý loại vật liệu này ở địa phương mình như thế nào, và cần liên hệ với cơ quan nào để được hướng dẫn cụ thể. Liệu có quy định nào về trách nhiệm của chính quyền địa phương trong việc này không ạ?”
Nghi lễ đối ngoại khi đón tiếp Đoàn Ngoại giao
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là quản lý khách sạn ở Quận Ba Đình, Hà Nội. Sắp tới bên tôi có tổ chức một sự kiện lớn đón tiếp nhiều khách quốc tế, trong đó có cả các vị đứng đầu các Cơ quan đại diện ngoại giao. Tôi nghe nói có quy định riêng về 'Đoàn Ngoại giao' nhưng không rõ lắm về cách thức đón tiếp và nghi lễ. Liệu có văn bản nào hướng dẫn cụ thể không và khách sạn chúng tôi cần lưu ý gì để không sai sót?”
Thời kỳ thanh tra theo quy định pháp luật
“Chào luật sư, công ty tôi bên Hà Nội mới nhận được thông báo thanh tra từ cơ quan thuế về hoạt động xuất nhập khẩu. Tôi đang lo lắng không biết họ sẽ thanh tra những hồ sơ, chứng từ của công ty trong khoảng thời gian nào. Liệu họ có thể xem xét lại toàn bộ từ khi thành lập hay chỉ một vài năm gần đây thôi? Công ty tôi mới hoạt động được 5 năm, liệu có phải chuẩn bị hết không? Mong luật sư tư vấn giúp.”
Hàng dự trữ chiến lược
“Chị M. là chủ một công ty logistics lớn ở TP.HCM, chuyên vận chuyển và lưu trữ hàng hóa. Gần đây, chị nhận được đề nghị từ một cơ quan nhà nước về việc hợp tác bảo quản một số loại vật tư đặc biệt. Chị nghe nói đây là **hàng dự trữ chiến lược** và không rõ loại hàng này là gì, có những quy định đặc thù nào không, và trách nhiệm của công ty chị sẽ ra sao nếu tham gia.”
Chính quyền đô thị và thẩm quyền trong quản lý xây dựng, phát triển
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng sản xuất nhỏ ở thị trấn An Lạc, huyện Củ Chi, TP.HCM. Tôi đang muốn mở rộng xưởng để tăng sản lượng nhưng gặp khó khăn trong việc xin giấy phép xây dựng và các thủ tục liên quan. Mỗi lần đi hỏi, tôi lại không biết chính xác phải làm việc với cơ quan nào, lúc thì bảo lên huyện, lúc thì bảo lên thành phố. Tôi nghe nói về 'chính quyền đô thị' nhưng không rõ cụ thể là ai và họ có trách nhiệm gì trong trường hợp của tôi. Liệu có phải tôi đang làm việc với đúng cấp chính quyền không?”
Chấm dứt hiệu lực điều ước quốc tế
“Chào luật sư, em là cán bộ ở Sở Ngoại vụ tỉnh Đồng Nai. Sếp em vừa giao nhiệm vụ tìm hiểu về quy trình chấm dứt hiệu lực điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên. Em thấy khái niệm này khá phức tạp, không biết cơ quan nào có thẩm quyền và quy trình cụ thể ra sao. Luật sư có thể giải thích giúp em không ạ?”
Trách nhiệm của Tổ chức, cá nhân khai thác đập, hồ chứa nước
“Chào luật sư, tôi là quản lý của một hồ chứa nước thủy lợi ở huyện X, tỉnh Y. Gần đây, chúng tôi nhận được nhiều yêu cầu từ cơ quan chức năng về việc thực hiện các quy định an toàn đập. Tôi muốn hỏi, liệu 'tổ chức, cá nhân khai thác đập, hồ chứa nước' như chúng tôi có những trách nhiệm pháp lý cụ thể nào để đảm bảo an toàn đập và vùng hạ du không, đặc biệt là khi có mưa lũ?”
Thiết bị đo đếm điện và các quy định liên quan
“Chào luật sư, tôi là chủ một nhà trọ ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, tôi có lắp thêm một số công tơ điện phụ để tính tiền điện cho các phòng thuê. Tuy nhiên, một số người thuê phàn nàn rằng công tơ của tôi chạy nhanh hơn bình thường và dọa sẽ báo cơ quan chức năng. Tôi rất lo lắng không biết liệu việc này có vi phạm quy định gì không và tôi có thể bị xử phạt như thế nào nếu công tơ thực sự có vấn đề? Tôi nên làm gì bây giờ?”
Quản lý hạn mức sử dụng ngân quỹ nhà nước
“Chào chuyên gia, tôi là cán bộ Phòng Tài chính - Kế hoạch ở một huyện thuộc Tỉnh B. Hiện tại, chúng tôi đang lập dự toán ngân sách cho năm tới và có một số dự án công cần nguồn vốn lớn. Tôi nghe nói về 'hạn mức sử dụng ngân quỹ nhà nước' nhưng không rõ cơ quan nào quy định và làm sao để đảm bảo các dự án của huyện chúng tôi không vượt quá mức cho phép, tránh rủi ro về tài chính. Liệu có cách nào để biết được hạn mức này được xác định như thế nào không ạ?”
Hồ sơ chỉ bản trong tố tụng hình sự
“Chị H.T.L ở quận Bình Thạnh, TP.HCM có người thân đang bị tạm giữ điều tra về một vụ trộm cắp. Chị nghe nói cơ quan điều tra có yêu cầu người nhà chị lăn dấu vân tay và lập một cái 'chỉ bản' gì đó. Chị không rõ 'chỉ bản' này là gì và nó có ý nghĩa như thế nào trong quá trình điều tra, có ảnh hưởng gì đến người thân của chị không?”
Dinh dưỡng hợp lý và chính sách y tế dự phòng
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chị Lan ở Quận 3, TP.HCM. Tôi đang làm mẹ bỉm sữa và rất quan tâm đến việc ăn uống của con cái, đặc biệt là làm sao để con có dinh dưỡng hợp lý. Tôi nghe nói Nhà nước có các chính sách về vấn đề này nhưng không rõ cụ thể là gì, liệu có quy định nào về việc đảm bảo chất lượng thực phẩm hay hướng dẫn dinh dưỡng cho cộng đồng không? Tôi muốn biết để áp dụng cho gia đình và cũng để hiểu rõ hơn về trách nhiệm của các cơ quan nhà nước.”
Cơ quan đại diện tại tổ chức quốc tế
“Tôi là anh Hùng, hiện đang làm việc cho một tổ chức quốc tế ở Geneva, Thụy Sĩ. Sắp tới, tôi có cơ hội được chuyển sang làm việc cho Phái đoàn thường trực của Việt Nam tại tổ chức này. Tôi muốn hỏi, liệu Phái đoàn này có phải là một dạng cơ quan đại diện của Việt Nam ở nước ngoài không, và có những quy định pháp luật nào điều chỉnh hoạt động của nó không? Tôi cần biết để chuẩn bị tốt cho công việc mới.”
Bảo hộ ngành sản xuất trong nước trước hàng hóa bán phá giá
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một xưởng sản xuất vải sợi ở quận Hoàng Mai, Hà Nội. Gần đây, xưởng của tôi gặp rất nhiều khó khăn do vải nhập khẩu từ nước ngoài tràn vào thị trường với giá rất rẻ, thấp hơn nhiều so với chi phí sản xuất của chúng tôi. Tôi nghi ngờ đây là hành vi bán phá giá. Vậy, xưởng của tôi có được coi là 'ngành sản xuất trong nước' để yêu cầu cơ quan nhà nước bảo vệ không? Chúng tôi cần làm gì để được xem xét?”
Hành vi nhũng nhiễu của cán bộ trong giải quyết công việc
“Chị Hạnh ở Quận 1, TP.HCM, là chủ một cửa hàng kinh doanh hóa chất nhỏ. Chị đang gặp khó khăn khi làm thủ tục xin cấp phép liên quan đến hóa chất tại cơ quan quản lý. Cán bộ phụ trách cứ yêu cầu bổ sung giấy tờ không có trong danh mục, thái độ hách dịch và kéo dài thời gian giải quyết, khiến chị rất bức xúc. Chị muốn biết hành vi này có phải là nhũng nhiễu không và phải làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Viện kiểm sát nhân dân cấp tỉnh và việc sử dụng thuật ngữ pháp lý
“Tôi là anh Hùng, chủ một cửa hàng điện tử ở Đà Nẵng. Gần đây tôi có nhận được một văn bản liên quan đến vụ việc của công ty, trong đó có nhắc đến 'Viện kiểm sát nhân dân cấp tỉnh'. Tôi không rõ 'Viện kiểm sát nhân dân cấp tỉnh' này có phải là Viện kiểm sát nhân dân thành phố Đà Nẵng hay không, hay là một cơ quan nào khác cao hơn?”
Ý nghĩa và tầm quan trọng của Căn cước trong giao dịch hành chính
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một tiệm tạp hóa nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây tôi đi làm mấy cái thủ tục hành chính cho cửa hàng, nào là đăng ký kinh doanh, nào là thuế má, mà thấy bên cơ quan nhà nước cứ yêu cầu đủ thứ giấy tờ liên quan đến 'căn cước'. Tôi nghe nói sắp tới có luật mới về căn cước nữa. Vậy 'căn cước' chính xác là gì và tại sao nó lại quan trọng đến vậy trong các giao dịch của tôi?”
Tìm hiểu về Biện pháp Nghiệp vụ trong hoạt động của cơ quan nhà nước
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng nhỏ ở quận Đống Đa, Hà Nội. Gần đây, tôi có một số rắc rối về giấy phép kinh doanh. Tôi nghe nói cơ quan nhà nước có thể áp dụng 'biện pháp nghiệp vụ' để xử lý. Tôi không hiểu rõ 'biện pháp nghiệp vụ' là gì và liệu họ có thể dùng nó để gây khó dễ cho tôi không? Tôi hơi lo lắng.”
Giá trị pháp lý và nghĩa vụ sau Kết luận thanh tra
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Anh N.V.H, chủ một doanh nghiệp nhỏ ở Hà Nội. Vừa rồi cơ quan thanh tra cấp quận có xuống kiểm tra công ty tôi và hôm nay tôi nhận được một văn bản gọi là 'Kết luận thanh tra'. Tôi đang rất lo lắng không biết văn bản này có ý nghĩa gì, tôi có bắt buộc phải làm theo những gì họ kết luận không và nếu không thì hậu quả sẽ ra sao? Mong các chuyên gia tư vấn giúp.”
Quy định về Sản phẩm đo đạc và bản đồ
“Tôi là anh Hùng, chủ một xưởng mộc nhỏ ở huyện Củ Chi, TP.HCM. Sắp tới tôi muốn mở rộng xưởng nên cần làm thủ tục xin cấp phép xây dựng. Cơ quan chức năng yêu cầu tôi nộp "sản phẩm đo đạc và bản đồ" nhưng tôi không rõ đó là những loại giấy tờ gì, có phải là bản vẽ hiện trạng hay sổ đỏ không? Tôi cần chuẩn bị những gì để không bị vướng mắc?”
Quản lý An toàn hạt nhân và trách nhiệm của Bộ Khoa học và Công nghệ
“Tôi là chủ một cửa hàng tạp hóa ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây có một công ty mới mở xưởng sản xuất linh kiện điện tử gần cửa hàng tôi, nghe nói họ có sử dụng một số thiết bị có chứa vật liệu phóng xạ nhỏ. Tôi lo lắng về vấn đề an toàn hạt nhân cho sức khỏe của gia đình và khách hàng. Vậy tôi có thể tìm hiểu thông tin về quy định an toàn này ở đâu và cơ quan nào sẽ chịu trách nhiệm giám sát?”
Trung tâm Quản lý điều hành bay quốc gia và hoạt động bay
“Chào luật sư, tôi là chủ một công ty nhỏ chuyên cung cấp dịch vụ quay phim, chụp ảnh bằng drone ở khu vực Đà Nẵng. Gần đây, tôi có nghe nói về 'Trung tâm Quản lý điều hành bay quốc gia' nhưng không rõ cơ quan này có vai trò cụ thể như thế nào và liệu hoạt động bay drone của công ty tôi có cần phải liên hệ hay tuân thủ các quy định gì từ Trung tâm này không? Đặc biệt, nếu có trường hợp khẩn cấp như tìm kiếm cứu nạn, Trung tâm này sẽ làm gì?”