Tỷ giá hối đoái và hạch toán giao dịch ngoại tệ

Trả lời

Tỷ giá hối đoái và nguyên tắc ghi nhận giao dịch ngoại tệ

Chào chị Lan, về thắc mắc của chị liên quan đến việc hạch toán các giao dịch nhập khẩu bằng USD khi tỷ giá hối đoái có sự biến động, chúng tôi xin tư vấn như sau:

Tỷ giá hối đoái được hiểu là giá của một đơn vị tiền tệ nước ngoài tính bằng đơn vị tiền tệ của Việt Nam. Đây là yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến việc ghi nhận giá trị các giao dịch có yếu tố ngoại tệ của doanh nghiệp. Theo quy định pháp luật, cụ thể là Nghị quyết số 25/VBHN-VPQH (2020), đơn vị tiền tệ sử dụng trong kế toán tại Việt Nam là Đồng Việt Nam (VND). Tuy nhiên, khi nghiệp vụ kinh tế, tài chính phát sinh bằng ngoại tệ, đơn vị kế toán bắt buộc phải ghi theo nguyên tệ và Đồng Việt Nam theo tỷ giá hối đoái thực tế tại thời điểm phát sinh giao dịch, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác ^[1]. Điều này có nghĩa là mỗi khi công ty chị thực hiện thanh toán hoặc ghi nhận một khoản nợ, khoản thu bằng USD, chị cần quy đổi sang VND theo tỷ giá thực tế tại ngày giao dịch đó.

Quy định về đơn vị tiền tệ trong kế toán và báo cáo tài chính

Đối với công ty của chị chuyên nhập khẩu và có thể có nhiều giao dịch bằng USD, pháp luật cũng có quy định linh hoạt. Nếu đơn vị kế toán chủ yếu thu, chi bằng một loại ngoại tệ (ví dụ USD), chị có thể lựa chọn loại ngoại tệ đó làm đơn vị tiền tệ để kế toán. Tuy nhiên, chị cần chịu trách nhiệm trước pháp luật và thông báo cho cơ quan thuế quản lý trực tiếp. Khi lập báo cáo tài chính sử dụng tại Việt Nam, đơn vị kế toán vẫn phải quy đổi ra Đồng Việt Nam theo tỷ giá hối đoái thực tế, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác ^[1]. Điều này đảm bảo tính thống nhất và phù hợp với quy định chung về quản lý ngoại hối tại Việt Nam, nơi mọi hoạt động ngoại hối của tổ chức, cá nhân phải tuân theo các quy định của pháp luật ^[2].

Quản lý và sử dụng ngoại tệ trong hoạt động kinh doanh

Việc quản lý ngoại hối nói chung và việc sử dụng tỷ giá hối đoái nói riêng trong các giao dịch của công ty chị cần tuân thủ chặt chẽ các quy định của pháp luật Việt Nam. Các hoạt động ngoại hối, bao gồm cả việc mua bán, chuyển đổi ngoại tệ, chỉ được lưu hành qua hệ thống ngân hàng, tổ chức và cá nhân được phép hoạt động ngoại hối ^[2]. Công ty chị, với tư cách là tổ chức có nguồn thu ngoại tệ từ các giao dịch vãng lai như nhập khẩu, có thể mở và duy trì tài khoản ngoại tệ tại các ngân hàng được phép. Ngoại tệ trên tài khoản này có thể được sử dụng vào các mục đích như thanh toán tiền nhập khẩu hàng hóa và dịch vụ cho nước ngoài ^[3]. Do đó, việc ghi nhận đúng tỷ giá hối đoái tại thời điểm giao dịch là rất quan trọng để đảm bảo tính hợp pháp và chính xác của các khoản thanh toán quốc tế và báo cáo tài chính của công ty.