Thỏa thuận trọng tài trong giải quyết tranh chấp
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng kinh doanh đồ điện tử ở quận Cầu Giấy, Hà Nội. Gần đây, tôi có tranh chấp với một đối tác về hợp đồng cung cấp hàng hóa. Trong hợp đồng có một điều khoản ghi rằng mọi tranh chấp sẽ được giải quyết bằng trọng tài. Tôi muốn hỏi liệu tôi có bắt buộc phải đưa vụ việc ra trọng tài không, hay tôi có thể kiện ra tòa án được không? Tôi năm nay 38 tuổi và đây là lần đầu tôi gặp phải tình huống này.”
Trả lời
Thỏa thuận trọng tài có tính ràng buộc pháp lý không?
Thỏa thuận trọng tài là sự thống nhất giữa các bên về việc giải quyết bằng Trọng tài đối với các tranh chấp có thể phát sinh hoặc đã phát sinh giữa họ. Khi các bên đã ký kết một thỏa thuận trọng tài hợp lệ, thỏa thuận này có giá trị ràng buộc pháp lý và các bên có nghĩa vụ tuân thủ. Điều này có nghĩa là, nếu có tranh chấp phát sinh thuộc phạm vi của thỏa thuận trọng tài, các bên phải đưa tranh chấp đó ra giải quyết tại trọng tài chứ không phải tại Tòa án, trừ khi có thỏa thuận khác hoặc thỏa thuận trọng tài bị vô hiệu theo quy định của pháp luật.
Theo quy định của pháp luật, thỏa thuận trọng tài có thể là một điều khoản đã được ghi trong hợp đồng chính hoặc là một thỏa thuận riêng biệt được các bên ký kết sau khi tranh chấp phát sinh
[1]. Dù dưới hình thức nào, nếu thỏa thuận này hợp pháp, nó sẽ xác định cơ chế giải quyết tranh chấp bắt buộc.Khi nào phải giải quyết tranh chấp bằng trọng tài?
Trong trường hợp của Anh N.V.T, vì hợp đồng cung cấp hàng hóa giữa Anh và đối tác có điều khoản về việc giải quyết tranh chấp bằng trọng tài, thì về nguyên tắc, Anh và đối tác bắt buộc phải đưa tranh chấp này ra giải quyết tại Trọng tài. Tòa án sẽ không thụ lý giải quyết vụ việc nếu có một thỏa thuận trọng tài hợp lệ và có hiệu lực. Nếu một bên khởi kiện ra Tòa án mà có thỏa thuận trọng tài hợp lệ, Tòa án sẽ ra quyết định đình chỉ giải quyết vụ án và yêu cầu các bên đưa vụ việc ra trọng tài.
Tuy nhiên, có một số trường hợp ngoại lệ mà thỏa thuận trọng tài có thể bị vô hiệu hoặc không thể thực hiện được, ví dụ như: đối tượng tranh chấp không thuộc thẩm quyền của trọng tài, thỏa thuận trọng tài không rõ ràng hoặc vi phạm các quy định pháp luật về hình thức, năng lực chủ thể của các bên. Trong những trường hợp này, các bên mới có thể đưa tranh chấp ra Tòa án.
Lời khuyên cho trường hợp của Anh N.V.T
Để xác định chính xác quyền và nghĩa vụ của mình, Anh N.V.T nên thực hiện các bước sau:
Việc hiểu rõ và tuân thủ các quy định về thỏa thuận trọng tài sẽ giúp Anh N.V.T bảo vệ quyền lợi của mình một cách hiệu quả nhất trong quá trình giải quyết tranh chấp.