Thích ứng với già hóa dân số
“Chào luật sư, tôi là cán bộ xã ở huyện Bình Chánh, TP.HCM. Gần đây, tôi thấy số lượng người cao tuổi trong xã mình tăng lên đáng kể, nhiều người trên 60 tuổi lắm. Tôi nghe nói về 'già hóa dân số' và lo lắng không biết địa phương mình có thuộc diện đó không, và nếu có thì cần phải làm gì để chuẩn bị cho người dân và cộng đồng?”
Trả lời
Xác định tình trạng già hóa dân số tại địa phương
Chào chị N.T.H, theo định nghĩa, một cộng đồng được coi là đang trong quá trình già hóa dân số khi tỷ lệ người từ đủ 60 tuổi trở lên chiếm từ 10% tổng dân số trở lên, hoặc khi người từ đủ 65 tuổi trở lên chiếm từ 7% tổng dân số trở lên. Để xác định chính xác tình trạng của xã mình, chị cần thống kê số liệu dân cư để đối chiếu với tiêu chí này. Nếu xã chị đang có số lượng người cao tuổi tăng đáng kể và đạt các ngưỡng trên, thì việc chủ động thích ứng là rất cần thiết.
Khung pháp lý về công tác dân số và thích ứng với già hóa dân số
Công tác dân số nói chung và việc thích ứng với già hóa dân số nói riêng là một trong những nội dung quan trọng được Nhà nước quan tâm. Dù được quy định trong Luật An ninh mạng 2018, Điều 1 của Luật này có đề cập đến việc "quy định về truyền thông, vận động, giáo dục về dân số; duy trì mức sinh thay thế, giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh; thích ứng với già hóa dân số; nâng cao chất lượng dân số; điều kiện bảo đảm thực hiện công tác dân số."
[1]. Điều này cho thấy tầm quan trọng của việc thích ứng với già hóa dân số trong chính sách chung.Ngoài ra, các nguyên tắc thực hiện công tác dân số cũng nhấn mạnh việc "Lồng ghép các yếu tố dân số vào xây dựng và triển khai thực hiện chiến lược, quy hoạch, kế hoạch, chương trình, đề án, dự án phát triển kinh tế - xã hội của cả nước, từng khu vực, từng vùng, từng ngành, từng địa phương và từng tổ chức."
[2]. Điều này có nghĩa là xã chị cần chủ động đưa các vấn đề liên quan đến người cao tuổi vào các kế hoạch phát triển của địa phương.Các biện pháp cụ thể để thích ứng với già hóa dân số
Để chuẩn bị và thích ứng với già hóa dân số, Luật Dân số 2025 đã quy định rõ các biện pháp cụ thể
[3] mà địa phương có thể tham khảo và triển khai:Việc triển khai các biện pháp này cần sự phối hợp chặt chẽ giữa chính quyền địa phương, các tổ chức xã hội và cộng đồng dân cư.