Thi hành án treo và nghĩa vụ của người được hưởng án treo
“Chào luật sư, tôi là Anh N.V.H ở Quận 1, TP.HCM, làm nghề kinh doanh tự do. Vừa rồi con trai tôi lỡ dính vào một vụ việc và bị Tòa án tuyên phạt án tù nhưng cho hưởng án treo. Tôi không rõ án treo này là gì và sắp tới gia đình tôi cần phải làm gì để con tôi chấp hành đúng quy định, đặc biệt là các thủ tục với chính quyền địa phương. Liệu có phải lên phường báo cáo thường xuyên không ạ?”
Trả lời
Anh N.V.H thân mến, trường hợp con trai anh được hưởng án treo là một chính sách nhân đạo của pháp luật, cho phép người bị kết án phạt tù không phải chấp hành hình phạt tại trại giam mà được thử thách trong một thời gian nhất định dưới sự giám sát. Việc thi hành án treo chính là quá trình cơ quan, người có thẩm quyền giám sát, giáo dục người bị kết án phạt tù được hưởng án treo trong thời gian thử thách.
Phạm vi điều chỉnh và bản án được thi hành
Luật Thi hành án hình sự 2019 quy định cụ thể về nguyên tắc, trình tự, thủ tục và trách nhiệm của các cơ quan trong việc thi hành án treo
[1]. Theo đó, bản án, quyết định của Tòa án có hiệu lực pháp luật và đã có quyết định thi hành đối với hình phạt án treo sẽ được đưa ra thi hành [2]. Điều này có nghĩa là quyết định cho con trai anh hưởng án treo sẽ được các cơ quan chức năng thực hiện theo đúng quy định của pháp luật.Nhiệm vụ của Ủy ban nhân dân cấp xã trong giám sát án treo
Đối với thắc mắc của anh về việc con trai có phải lên phường báo cáo thường xuyên hay không, thì theo quy định, Ủy ban nhân dân cấp xã (mà cụ thể là phường nơi con trai anh cư trú) có vai trò rất quan trọng trong việc giám sát, giáo dục người được hưởng án treo. Các nhiệm vụ chính bao gồm:
* Tiếp nhận hồ sơ, tổ chức giám sát, giáo dục người được hưởng án treo. * Phân công người trực tiếp giám sát, giáo dục con trai anh. * Yêu cầu người được hưởng án treo thực hiện đầy đủ nghĩa vụ của mình. Điều này bao gồm việc trình diện, báo cáo định kỳ theo yêu cầu của người giám sát, giáo dục. Đây chính là việc "lên phường báo cáo" mà anh đề cập, nhằm đảm bảo con trai anh tuân thủ các điều kiện của án treo. * Có biện pháp giáo dục, phòng ngừa khi người đó có dấu hiệu vi phạm pháp luật. * Giải quyết cho người được hưởng án treo được vắng mặt ở nơi cư trú theo quy định của Luật này và pháp luật về cư trú. * Phối hợp với gia đình và cơ quan, tổ chức nơi con trai anh làm việc, học tập trong việc giám sát, giáo dục
[3].Như vậy, con trai anh sẽ cần phải thực hiện các nghĩa vụ báo cáo và chịu sự giám sát từ chính quyền địa phương (cụ thể là UBND phường) trong suốt thời gian thử thách. Gia đình cũng cần phối hợp chặt chẽ với chính quyền để đảm bảo con trai anh chấp hành tốt án treo, tránh vi phạm các điều kiện thử thách có thể dẫn đến việc phải chấp hành hình phạt tù thực tế.