Rà soát văn bản quy phạm pháp luật
“Chị Hạnh là cán bộ văn phòng tại UBND phường An Bình, quận 1, TP.HCM. Gần đây, phường nhận được nhiều chỉ đạo mới về việc rà soát các quy định liên quan đến cấp phép xây dựng. Chị đang băn khoăn không biết 'rà soát văn bản quy phạm pháp luật' cụ thể là làm những công việc gì và mục đích của nó là gì để có thể thực hiện cho đúng.”
Trả lời
1. Rà soát văn bản quy phạm pháp luật là gì?
Rà soát văn bản quy phạm pháp luật là quá trình xem xét, đối chiếu, đánh giá các quy định của một văn bản pháp luật với các văn bản pháp luật khác làm căn cứ để rà soát, cũng như với tình hình phát triển kinh tế - xã hội thực tế. Mục đích chính của hoạt động này là nhằm phát hiện, xử lý hoặc kiến nghị xử lý các quy định trái pháp luật, mâu thuẫn, chồng chéo, hết hiệu lực hoặc không còn phù hợp với thực tiễn. Hoạt động này được quy định chi tiết trong các văn bản hướng dẫn thi hành Luật ban hành văn bản quy phạm pháp luật
[1].2. Đối tượng và Phạm vi của việc rà soát
Đối tượng của việc rà soát chính là các văn bản quy phạm pháp luật. Để xác định một văn bản có phải là văn bản quy phạm pháp luật hay không, cần căn cứ vào các yêu cầu về nội dung, thẩm quyền, hình thức, trình tự, thủ tục được quy định trong Luật ban hành văn bản quy phạm pháp luật. Ví dụ, một số quyết định của Thủ tướng Chính phủ hoặc nghị quyết của Hội đồng nhân dân, quyết định của Ủy ban nhân dân không được coi là văn bản quy phạm pháp luật trong các trường hợp cụ thể như phê duyệt chiến lược, khen thưởng, bổ nhiệm cán bộ, hay các nghị quyết về miễn nhiệm, bãi nhiệm đại biểu
[2].Phạm vi điều chỉnh của Nghị định sửa đổi Nghị định số 34/2016/NĐ-CP (VBHN) cũng bao gồm việc rà soát, hệ thống hóa văn bản quy phạm pháp luật, đảm bảo rằng các quy định liên quan đến quá trình này được thực hiện một cách thống nhất và hiệu quả
[1].3. Tầm quan trọng và các bước tiếp theo sau rà soát
Việc rà soát văn bản quy phạm pháp luật có tầm quan trọng đặc biệt trong việc duy trì một hệ thống pháp luật minh bạch, đồng bộ và phù hợp với sự phát triển của xã hội. Nó giúp loại bỏ những rào cản pháp lý, tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động quản lý nhà nước và đời sống của người dân, doanh nghiệp. Khi quá trình rà soát phát hiện ra các vấn đề, cơ quan có thẩm quyền sẽ kiến nghị xử lý. Việc xử lý này có thể dẫn đến việc sửa đổi, bổ sung hoặc ban hành mới các văn bản quy phạm pháp luật. Các trường hợp cần lập đề nghị xây dựng văn bản quy phạm pháp luật, chẳng hạn như Luật, Pháp lệnh, Nghị định của Chính phủ, hoặc Nghị quyết của Hội đồng nhân dân cấp tỉnh, sẽ được thực hiện theo quy định để khắc phục những bất cập đã được phát hiện qua quá trình rà soát
[3].