Quyền và trách nhiệm của Người sử dụng nhà chung cư
“Chào luật sư, tôi là Chị Mai, làm nội trợ ở Quận 7, TP.HCM. Gia đình tôi đang ở căn hộ chung cư thuê, hợp đồng còn 1 năm nữa. Gần đây, ban quản lý thông báo sẽ cải tạo lớn, yêu cầu các hộ phải di dời tạm thời. Tôi lo lắng không biết quyền lợi của người thuê như chúng tôi có được đảm bảo không, liệu có phải tự lo chỗ ở tạm hay được hỗ trợ gì không? Và tôi có được tham gia vào các quyết định của ban quản lý chung cư không?”
Trả lời
Xác định "Người sử dụng nhà chung cư" và quyền lợi khi cải tạo
Trước hết, cần hiểu rõ "Người sử dụng nhà chung cư" không chỉ là chủ sở hữu mà còn bao gồm các tổ chức, hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng hợp pháp căn hộ, phần diện tích khác trong nhà chung cư thông qua các hình thức thuê, mượn, ở nhờ, được ủy quyền quản lý sử dụng hoặc sử dụng theo quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền. Vì vậy, Chị Mai và gia đình, với tư cách là người thuê hợp pháp, được coi là người sử dụng nhà chung cư.
Trong trường hợp cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư, các quy định pháp luật đã có sự điều chỉnh chi tiết về việc này. Nghị định số 32/2007/PL-UBTVQH sửa đổi Nghị định số 05/2021/NĐ-CP (VBHN) (09/VBHN-BXD) quy định rõ về quyền và trách nhiệm của chủ sở hữu, người sử dụng nhà chung cư trong việc di dời, phá dỡ, cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư
[1]. Điều này có nghĩa là, trong quá trình di dời tạm thời để cải tạo, gia đình Chị có quyền được hưởng các chính sách bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và bố trí chỗ ở tạm thời theo quy định. Chủ đầu tư dự án hoặc cơ quan quản lý có trách nhiệm đảm bảo các quyền lợi này.Tham gia vào các vấn đề chung của chung cư
Đối với việc tham gia vào các quyết định của ban quản lý chung cư, quy định về Ban quản trị nhà chung cư là rất quan trọng. Luật Tổ chức Viện kiểm sát nhân dân sửa đổi 2025 (VBHN) (14/VBHN-VPQH), tại Điều 146, quy định rằng thành phần Ban quản trị nhà chung cư có thể bao gồm đại diện các chủ sở hữu và người sử dụng nhà chung cư nếu chủ sở hữu không tham dự
[2]. Điều này mở ra cơ hội cho người thuê như Chị Mai có thể tham gia vào việc quản lý và quyết định các vấn đề chung của tòa nhà, đặc biệt khi các vấn đề đó ảnh hưởng trực tiếp đến cuộc sống và quyền lợi của người đang sinh sống tại đó.Lời khuyên cho Chị Mai
Để đảm bảo quyền lợi, Chị nên kiểm tra kỹ hợp đồng thuê nhà của gia đình mình để xem có các điều khoản liên quan đến việc cải tạo, di dời tạm thời và hỗ trợ hay không. Đồng thời, Chị cần chủ động liên hệ với Ban quản lý nhà chung cư hoặc chủ đầu tư dự án để yêu cầu cung cấp thông tin chi tiết về kế hoạch cải tạo, các chính sách hỗ trợ di dời và bố trí chỗ ở tạm thời. Việc nắm rõ thông tin và các quy định pháp luật liên quan sẽ giúp Chị bảo vệ quyền lợi chính đáng của mình.