Quy định về xử lý vật thể bị nhiễm bẩn phóng xạ
“Chào luật sư, tôi là Anh N.V.H, chủ một vựa phế liệu lớn ở Hà Nội. Gần đây, tôi có nhập một lô hàng kim loại cũ từ một nhà máy đã ngừng hoạt động. Trong quá trình phân loại, công nhân của tôi phát hiện một số vật thể có dấu hiệu lạ, nghi ngờ có thể bị nhiễm phóng xạ. Tôi rất lo lắng không biết phải xử lý thế nào để đảm bảo an toàn và đúng pháp luật.”
Trả lời
1. Nhận diện vật thể bị nhiễm bẩn phóng xạ
Theo quy định pháp luật, vật thể bị nhiễm bẩn phóng xạ là vật thể có chất phóng xạ bám trên bề mặt hoặc trong thành phần của nó một cách không mong muốn, với nồng độ hoặc tổng hoạt độ phóng xạ lớn hơn mức thanh lý theo quy định. Trong trường hợp của anh Hùng, các vật thể kim loại cũ từ nhà máy có dấu hiệu lạ cần được xem xét cẩn trọng, vì chúng có khả năng thuộc diện này, đặc biệt nếu nhà máy đó từng liên quan đến các hoạt động sử dụng vật liệu phóng xạ.
2. Các bước xử lý ban đầu khi phát hiện nghi vấn
Khi phát hiện các vật thể nghi ngờ bị nhiễm bẩn phóng xạ, ưu tiên hàng đầu là đảm bảo an toàn cho bản thân và những người xung quanh. Anh Hùng cần ngay lập tức khoanh vùng khu vực có vật thể đó, hạn chế người không có phận sự tiếp cận. Tuyệt đối không tự ý chạm vào, di chuyển hay cố gắng tháo dỡ các vật thể này. Việc tiếp theo là thông báo khẩn cấp cho cơ quan chức năng có thẩm quyền về an toàn bức xạ và hạt nhân tại địa phương để được hướng dẫn và hỗ trợ xử lý chuyên nghiệp.
3. Trách nhiệm và biện pháp khắc phục theo quy định pháp luật
Pháp luật Việt Nam có những quy định rõ ràng về trách nhiệm và các biện pháp xử lý đối với vật thể bị nhiễm bẩn phóng xạ. Cụ thể, theo Nghị định số 107/2013/NĐ-CP quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử, ngoài các hình thức xử phạt chính hoặc bổ sung, cá nhân, tổ chức vi phạm còn có thể bị áp dụng các biện pháp khắc phục hậu quả. Một trong số đó là buộc tìm kiếm, truy tìm, thu hồi chất phóng xạ, vật thể bị nhiễm bẩn phóng xạ
[3].Điều này có nghĩa là, nếu các vật thể tại vựa phế liệu của anh Hùng được xác định là vật thể bị nhiễm bẩn phóng xạ, anh sẽ có trách nhiệm phối hợp với cơ quan chức năng để thực hiện việc tìm kiếm, thu hồi và xử lý chúng theo đúng quy định. Việc không tuân thủ có thể dẫn đến các hình thức xử phạt hành chính và buộc thực hiện các biện pháp khắc phục. Do đó, việc chủ động báo cáo và hợp tác với cơ quan chuyên môn là rất quan trọng để đảm bảo tuân thủ pháp luật và bảo vệ sức khỏe cộng đồng.