Quy định về thu thập và quản lý thông tin sinh trắc học
“Tôi là anh Nguyễn Văn Hùng, một kỹ sư công nghệ thông tin ở TP.HCM. Gần đây, tôi thấy nhiều nơi yêu cầu cung cấp dữ liệu sinh trắc học để xác thực danh tính, từ ngân hàng đến các ứng dụng. Tôi hơi lo lắng không biết thông tin này của mình được bảo vệ ra sao và có phải lúc nào cũng bắt buộc phải cung cấp không, nhất là khi tôi không có tiền án tiền sự gì.”
Trả lời
Khái niệm và phạm vi điều chỉnh của sinh trắc học
Sinh trắc học là những thuộc tính vật lý, đặc điểm sinh học cá biệt và ổn định của một người để nhận diện, phân biệt người này với người khác. Đây là một khái niệm quan trọng, đặc biệt trong bối cảnh quản lý thông tin cá nhân hiện nay. Luật Căn cước 2023 đã quy định rõ về việc quản lý các loại thông tin này trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và Cơ sở dữ liệu căn cước, cũng như các vấn đề liên quan đến thẻ căn cước và căn cước điện tử
[1]. Những quy định này áp dụng cho công dân Việt Nam, người gốc Việt Nam chưa xác định được quốc tịch đang sinh sống tại Việt Nam và các cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan [2].Trường hợp thu thập thông tin sinh trắc học
Việc thu thập thông tin sinh trắc học của cá nhân không phải lúc nào cũng tùy tiện. Pháp luật chỉ cho phép thu thập trong những trường hợp cụ thể và với mục đích rõ ràng. Ví dụ điển hình là việc trại giam được phép thu thập thông tin sinh trắc học bao gồm mống mắt, ADN, giọng nói của phạm nhân nếu những thông tin này chưa có trong cơ sở dữ liệu
[3]. Điều này nhằm phục vụ công tác quản lý, giam giữ và giáo dục cải tạo phạm nhân, đảm bảo an ninh trật tự. Đối với các trường hợp khác như giao dịch dân sự, tài chính, việc thu thập sinh trắc học thường phải dựa trên sự đồng thuận của cá nhân và tuân thủ các quy định về bảo vệ dữ liệu cá nhân.Bảo vệ thông tin sinh trắc học của công dân
Mặc dù việc thu thập thông tin sinh trắc học đang ngày càng phổ biến, nhưng quyền riêng tư và bảo vệ dữ liệu cá nhân của công dân luôn được pháp luật chú trọng. Các cơ quan, tổ chức thu thập, sử dụng thông tin sinh trắc học có trách nhiệm đảm bảo an toàn, bảo mật dữ liệu, tránh việc lộ lọt hoặc sử dụng sai mục đích. Khi các ứng dụng hoặc dịch vụ yêu cầu thông tin sinh trắc học, người dân cần tìm hiểu kỹ về mục đích sử dụng, cam kết bảo mật của đơn vị cung cấp và chỉ đồng ý cung cấp khi thực sự cần thiết và cảm thấy an tâm về mức độ bảo vệ thông tin. Trong trường hợp bạn không thuộc đối tượng phải cung cấp thông tin sinh trắc học theo quy định của pháp luật, bạn có quyền từ chối yêu cầu đó.