Quy định về Cứu hộ đê
“Chào luật sư, tôi là anh N.V.T, một nông dân ở huyện Tiên Lãng, Hải Phòng. Vừa rồi có cơn bão đi qua làm hỏng một đoạn đê nhỏ gần ruộng nhà tôi. Tôi lo lắng quá, muốn huy động bà con trong làng ra sửa luôn để kịp vụ mùa. Nhưng không biết làm thế có đúng quy định không, hay phải chờ cấp trên về xử lý? Chúng tôi có được tự cứu hộ đê không?”
Trả lời
Khái niệm và phạm vi điều chỉnh của hoạt động Cứu hộ đê
Cứu hộ đê là các hoạt động ứng cứu, sửa chữa khẩn cấp khi đê, kè, cống bị hư hỏng hoặc bị uy hiếp nghiêm trọng. Đây là một hoạt động quan trọng trong công tác phòng chống lụt bão và bảo vệ đê điều. Theo quy định tại Điều 1 của Nghị định số 171/2003/NĐ-CP, các hoạt động cứu hộ đê thuộc phạm vi điều chỉnh của Nghị định này và áp dụng đối với mọi tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước có các hoạt động liên quan đến đê điều tại Việt Nam
[1]. Điều này khẳng định việc cứu hộ đê là hoạt động có quy trình và cần tuân thủ pháp luật.Thẩm quyền và trách nhiệm trong công tác cứu hộ đê
Hoạt động xây dựng, tu bổ và cứu hộ đê phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định của nhà nước để đảm bảo an toàn và hiệu quả. Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn chịu trách nhiệm chính trong việc lập, phê duyệt tiêu chuẩn và quy định cấp của từng tuyến đê
[2]. Đặc biệt, mọi hoạt động xây dựng mới hoặc tu bổ đê điều đều phải thực hiện theo quy hoạch đê điều đã được Bộ phê duyệt. Bộ cũng là cơ quan ban hành hướng dẫn kỹ thuật về xây dựng và bảo vệ đê điều [3]. Do đó, việc tự ý sửa chữa đê mà không có sự chỉ đạo, giám sát của cơ quan chuyên môn có thể tiềm ẩn nhiều rủi ro và không phù hợp với quy định hiện hành.Vai trò và sự tham gia của người dân trong cứu hộ đê
Mặc dù bà con không nên tự ý thực hiện các hoạt động sửa chữa đê khẩn cấp, nhưng vai trò của cộng đồng trong công tác bảo vệ và cứu hộ đê là rất quan trọng. Khi phát hiện hư hỏng, anh N.V.T và bà con nên kịp thời báo cáo cho chính quyền địa phương (xã, huyện) để các cơ quan chức năng có thẩm quyền nắm bắt tình hình và triển khai phương án ứng phó. Chính quyền địa phương, cụ thể là Uỷ ban nhân dân cấp tỉnh, có thể chỉ đạo lập kế hoạch và huy động quỹ ngày công lao động nghĩa vụ công ích để xây dựng, tu bổ đê điều thường xuyên
[4]. Khi đó, bà con có thể tham gia đóng góp sức người, sức của theo sự kêu gọi và tổ chức của nhà nước để đảm bảo công tác cứu hộ đê được thực hiện đúng quy định và đạt hiệu quả cao nhất.