Quy định pháp luật về nhà ở có sẵn
“Chào luật sư, tôi là công nhân ở Bình Dương, đang muốn mua nhà ở xã hội. Tôi thấy có quảng cáo bán 'nhà ở có sẵn' và 'nhà ở hình thành trong tương lai' mà không hiểu rõ lắm. Luật sư có thể giải thích giúp tôi 'nhà ở có sẵn' nghĩa là gì và điều kiện mua bán nó có khác gì so với nhà ở hình thành trong tương lai không? Tôi muốn biết để chọn loại hình phù hợp.”
Trả lời
Chào Anh N.V.H, tôi hiểu sự băn khoăn của anh khi tìm hiểu về các loại hình nhà ở xã hội. Việc nắm rõ các thuật ngữ và điều kiện pháp lý sẽ giúp anh đưa ra quyết định đúng đắn.
Khái niệm "Nhà ở có sẵn"
Thuật ngữ "nhà ở có sẵn" được hiểu là nhà ở đã hoàn thành việc xây dựng và đã được nghiệm thu đưa vào sử dụng theo quy định của pháp luật về xây dựng. Điều này có nghĩa là ngôi nhà đã hoàn thiện, sẵn sàng để ở hoặc bàn giao ngay sau khi hoàn tất các thủ tục mua bán. Khác với nhà ở hình thành trong tương lai, anh có thể trực tiếp xem xét, đánh giá chất lượng và tình trạng thực tế của ngôi nhà trước khi quyết định mua.
Điều kiện giao dịch nhà ở có sẵn và nhà ở hình thành trong tương lai
Theo quy định của pháp luật về nhà ở, đặc biệt là đối với nhà ở xã hội, có sự khác biệt rõ ràng về điều kiện giao dịch giữa nhà ở có sẵn và nhà ở hình thành trong tương lai
[1].Cụ thể, đối với nhà ở xã hội, chủ đầu tư dự án được quyền lựa chọn hình thức bán, cho thuê mua nhà ở hình thành trong tương lai hoặc bán, cho thuê mua, cho thuê nhà ở có sẵn
[1]. Khi bán hoặc cho thuê mua nhà ở có sẵn, chủ đầu tư không phải thực hiện nghĩa vụ bảo lãnh nhà ở hình thành trong tương lai và cũng không cần thông qua sàn giao dịch bất động sản[1].Tuy nhiên, nếu anh N.V.H quan tâm đến nhà ở xã hội hình thành trong tương lai, thì việc mua bán phải tuân thủ các điều kiện chặt chẽ hơn, bao gồm: * Dự án đã có hồ sơ đầu tư, thiết kế kỹ thuật được duyệt và giấy phép xây dựng (nếu cần). * Đã hoàn thành việc xây dựng phần móng của nhà ở và hoàn thành hệ thống hạ tầng kỹ thuật cơ bản (đường giao thông, cấp thoát nước, điện sinh hoạt, chiếu sáng công cộng). * Đã giải chấp đối với nhà ở bị thế chấp (trừ trường hợp có sự đồng ý của các bên). * Đã có văn bản thông báo của cơ quan quản lý nhà ở cấp tỉnh về việc nhà ở đủ điều kiện được bán, cho thuê mua (trừ nhà ở xã hội được đầu tư bằng vốn đầu tư công)
[1].Pháp luật về nhà ở quy định rõ ràng về sở hữu, phát triển, quản lý vận hành, sử dụng và giao dịch về nhà ở tại Việt Nam
[2], trong đó có cả các chính sách phát triển nhà ở xã hội nhằm tạo điều kiện cho mọi người có chỗ ở phù hợp với nhu cầu và khả năng tài chính[3].Lời khuyên cho người mua nhà ở xã hội
Để đảm bảo quyền lợi của mình, anh N.V.H nên tìm hiểu kỹ thông tin về dự án, chủ đầu tư và loại hình nhà ở mà anh muốn mua. Nếu là nhà ở có sẵn, hãy đến trực tiếp xem nhà, kiểm tra các giấy tờ pháp lý liên quan như giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất (sổ hồng/sổ đỏ), biên bản nghiệm thu hoàn thành công trình. Đối với nhà ở hình thành trong tương lai, cần đặc biệt chú ý đến các điều kiện pháp lý mà tôi đã nêu trên để tránh rủi ro.