Quản lý và sử dụng đất bãi nổi, cù lao trên sông
“Gia đình tôi ở Huyện Châu Thành, Đồng Tháp, làm nông nghiệp. Mấy năm nay, trên đoạn sông Tiền chảy qua đất nhà tôi xuất hiện một bãi nổi mới do phù sa bồi đắp. Tôi muốn hỏi liệu gia đình tôi có thể khai hoang, canh tác trên bãi nổi này không và cần làm thủ tục gì để được sử dụng hợp pháp?”
Trả lời
Khái niệm bãi nổi, cù lao và phân loại đất
Theo quy định pháp luật hiện hành, bãi nổi và cù lao được hiểu là các vùng đất nổi trong phạm vi lòng sông, thường được hình thành do quá trình bồi đắp phù sa. Các vùng đất này được xếp vào loại đất bãi bồi ven sông, ven biển theo Điều 191 của Luật 31/2025/QH15
[1]. Cụ thể, Khoản 1 Điều 191 quy định rằng đất bãi bồi ven sông, ven biển bao gồm cả đất bãi nổi, cù lao trên sông.Thẩm quyền quản lý và khả năng khai thác của người dân
Đối với bãi nổi mới hình thành trên sông Tiền thuộc địa bàn Huyện Châu Thành, Đồng Tháp của gia đình Anh N.V.T, việc quản lý sẽ thuộc về Ủy ban nhân dân cấp huyện đó
[1]. Khoản 2a Điều 191 Luật 31/2025/QH15 nêu rõ: "Đất bãi bồi ven sông, ven biển thuộc địa bàn quận, huyện, thị xã, thành phố thuộc tỉnh, thành phố thuộc thành phố trực thuộc Trung ương nào thì do Ủy ban nhân dân cấp huyện đó quản lý". Điều này có nghĩa là Ủy ban nhân dân Huyện Châu Thành sẽ là cơ quan có thẩm quyền chính trong việc quản lý và quyết định các vấn đề liên quan đến bãi nổi này.Gia đình Anh N.V.T hoàn toàn có thể có cơ hội được Nhà nước giao đất, cho thuê đất để khai thác, canh tác trên bãi nổi này. Khoản 2b Điều 191 Luật 31/2025/QH15 quy định rằng đất bãi bồi ven sông, ven biển được Nhà nước giao, cho thuê đối với cá nhân
[1].Quy trình và nguyên tắc sử dụng đất bãi nổi
Để có thể sử dụng hợp pháp bãi nổi mới hình thành, Anh N.V.T cần liên hệ với Ủy ban nhân dân Huyện Châu Thành (cụ thể là Phòng Tài nguyên và Môi trường) để tìm hiểu về quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất tại khu vực. Nhà nước có trách nhiệm lập quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất để đưa đất bãi bồi ven sông, ven biển vào sử dụng
[1].Cơ quan nhà nước có thẩm quyền sẽ xem xét, quyết định giao đất, cho thuê đất bãi bồi ven sông, ven biển thường xuyên được bồi tụ hoặc thường bị sạt lở cho người có nhu cầu
[1]. Việc sử dụng đất này phải tuân thủ các nguyên tắc quan trọng như bảo tồn thiên nhiên, đa dạng sinh học, bảo vệ môi trường, phòng, chống sạt, lở lòng, bờ, bãi sông và phòng chống thiên tai [1]. Ngoài ra, việc khai thác tài nguyên nước nói chung cũng phải tuân thủ các quy định về quản lý, bảo vệ, khai thác, sử dụng tài nguyên nước thuộc lãnh thổ Việt Nam [2], và các hoạt động trên sông cũng cần xem xét đến các quy định về phòng, chống lũ và bảo vệ đê điều [3].Anh N.V.T nên chủ động nộp đơn đề nghị sử dụng đất tại cơ quan tài nguyên và môi trường cấp huyện để được hướng dẫn cụ thể về hồ sơ, thủ tục và các điều kiện cần thiết để được xem xét giao hoặc cho thuê đất.