Quản lý và Bảo vệ Quần thể Sinh vật trong Nông nghiệp và Lâm nghiệp
“Tôi là ông N.V.H, có trang trại trồng cây ăn quả ở huyện Lạc Thủy, Hòa Bình. Gần đây, trang trại của tôi bị một loại côn trùng lạ gây hại nghiêm trọng. Tôi nghe nói có quy định về việc bảo vệ các loài sinh vật, không biết mình có được tự ý phun thuốc diệt trừ hay phải làm theo quy trình nào để không vi phạm pháp luật, nhất là khi loại côn trùng này có vẻ đã hình thành một **quần thể sinh vật** lớn rồi?”
Trả lời
Khái niệm và Trách nhiệm của Chủ rừng/Chủ trang trại
Theo quy định pháp luật, một quần thể sinh vật có thể hiểu là một nhóm cá thể của cùng một loài sinh vật sinh sống và phát triển trong một khu vực nhất định. Trong trường hợp của ông N.V.H, các loại côn trùng gây hại đang phát triển tại trang trại có thể coi là một quần thể sinh vật gây hại. Việc phòng, trừ các sinh vật hại rừng (áp dụng tương tự cho cây trồng) là trách nhiệm của chủ rừng hoặc chủ trang trại. Cụ thể, chủ rừng phải chấp hành đầy đủ các biện pháp về phòng, trừ sinh vật hại rừng, chủ động thực hiện các biện pháp này và phải chịu trách nhiệm khi không thực hiện theo hướng dẫn của cơ quan chức năng có thẩm quyền
[2].Các Biện pháp Phòng, trừ Sinh vật Hại
Pháp luật khuyến khích áp dụng các biện pháp lâm sinh hoặc sinh học để kiểm soát quần thể sinh vật gây hại. Các biện pháp này bao gồm gieo trồng các loại cây có khả năng chống chịu, diệt trừ hoặc ngăn chặn sinh vật hại bằng các nhân tố sinh vật (động vật ký sinh, động vật ăn thịt), hoặc sử dụng các loài sâu hại đã bị diệt dục. Quan trọng nhất là việc phối hợp nhiều biện pháp một cách hợp lý để duy trì mật độ sinh vật hại dưới ngưỡng kinh tế
[2]. Việc sử dụng thuốc phòng, trừ cần tuân thủ danh mục thuốc bảo vệ thực vật được phép sử dụng tại Việt Nam, không được tự ý dùng các loại thuốc không đúng quy định [2].Tầm quan trọng của Đa dạng Sinh học
Mặc dù trang trại đang đối mặt với quần thể sinh vật gây hại, nhưng việc kiểm soát cần phải hài hòa với mục tiêu bảo tồn và phát triển bền vững đa dạng sinh học. Luật pháp quy định về việc bảo tồn và phát triển bền vững đa dạng sinh học, cũng như quyền và nghĩa vụ của tổ chức, hộ gia đình, cá nhân trong lĩnh vực này
[1]. Do đó, trước khi tiến hành các biện pháp diệt trừ quy mô lớn, ông N.V.H nên liên hệ với cơ quan chuyên môn về nông nghiệp hoặc bảo vệ thực vật tại địa phương (ví dụ: Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh Hòa Bình) để được tư vấn cụ thể về loài côn trùng gây hại, phương pháp kiểm soát hiệu quả, an toàn và đúng quy định pháp luật, tránh ảnh hưởng đến các quần thể sinh vật có ích hoặc môi trường xung quanh.Khuyến nghị cho Ông N.V.H
Ông N.V.H nên chủ động liên hệ với Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn hoặc các cơ quan chức năng có trách nhiệm dự báo tình hình dịch bệnh và hướng dẫn các biện pháp phòng, trừ sinh vật hại rừng (và cây trồng). Ủy ban nhân dân các cấp cũng có trách nhiệm tổ chức, chỉ đạo các lực lượng để diệt trừ sinh vật hại trong phạm vi địa phương, đảm bảo không để sinh vật gây hại bùng phát
[2].