Quản lý nguồn bức xạ
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng cơ khí nhỏ ở Quận 7, TP.HCM. Gần đây tôi có mua lại một nhà xưởng cũ để mở rộng sản xuất, nhưng khi dọn dẹp thì phát hiện vài thiết bị cũ có ký hiệu 'nguồn bức xạ'. Tôi không biết những thứ này có nguy hiểm không và phải xử lý thế nào cho đúng luật, liệu có phải thuê đơn vị chuyên nghiệp không ạ?”
Trả lời
Định nghĩa Nguồn bức xạ
Chào anh N.V.T, theo thuật ngữ pháp lý, nguồn bức xạ được hiểu là nguồn phóng xạ hoặc thiết bị bức xạ. Đây là những vật chất hoặc thiết bị có khả năng phát ra các loại bức xạ ion hóa, có thể gây ảnh hưởng đến sức khỏe con người và môi trường nếu không được quản lý đúng cách.Quy định pháp luật về xử lý nguồn bức xạ
Vấn đề anh gặp phải liên quan đến việc xử lý các thiết bị có nguồn bức xạ khi chấm dứt hoạt động của một cơ sở. Pháp luật hiện hành có quy định cụ thể về việc này, đặc biệt là đối với các cơ sở bức xạ. Cụ thể, khi một cơ sở bức xạ chấm dứt hoạt động, họ phải trình cơ quan an toàn bức xạ và hạt nhân để phê duyệt kế hoạch tháo dỡ, tẩy xạ, xử lý nguồn bức xạ, chất thải phóng xạ và phải tổ chức thực hiện kế hoạch đã được phê duyệt [1].Cơ quan an toàn bức xạ và hạt nhân sẽ tổ chức kiểm tra việc tháo dỡ, tẩy xạ, xử lý và ra quyết định công nhận cơ sở bức xạ đã hết trách nhiệm bảo đảm an toàn
[1]. Điều này nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tuân thủ quy trình do cơ quan nhà nước có thẩm quyền giám sát.Ngoài ra, các văn bản pháp luật khác cũng được ban hành để quản lý các lĩnh vực khác nhau của đời sống và kinh tế, như việc phê chuẩn các thành viên Chính phủ
[2] hay các quy định về thuế và hải quan [3], cho thấy sự đa dạng của hệ thống pháp luật Việt Nam. Tuy nhiên, đối với trường hợp của anh, trọng tâm là các quy định về an toàn bức xạ.Các bước cần thực hiện
Với tình hình hiện tại của anh, điều quan trọng nhất là không tự ý tháo dỡ hay xử lý các thiết bị nghi ngờ là nguồn bức xạ. Anh cần liên hệ ngay với cơ quan quản lý nhà nước về an toàn bức xạ và hạt nhân tại địa phương hoặc Bộ Khoa học và Công nghệ để được hướng dẫn cụ thể.Cơ quan này sẽ thẩm định và phê duyệt kế hoạch tháo dỡ, tẩy xạ, xử lý nguồn bức xạ, chất thải phóng xạ theo quy định
[1]. Anh sẽ phải chịu mọi chi phí tháo dỡ và chi phí lưu giữ, xử lý chất thải phóng xạ phát sinh từ quá trình này [1].Việc này đòi hỏi sự tham gia của các đơn vị chuyên nghiệp có đủ năng lực và được cấp phép để đảm bảo an toàn tuyệt đối, tránh rủi ro cho sức khỏe con người và môi trường.