Phân loại thuốc phòng, chữa bệnh và quản lý giá
“Chào luật sư, tôi là chủ một nhà thuốc nhỏ ở Quận 3, TP.HCM. Tôi đang tính nhập một loại sản phẩm mới từ Hàn Quốc, họ quảng cáo là thực phẩm chức năng giúp tăng cường sức đề kháng và giảm triệu chứng cảm cúm. Tôi không biết liệu sản phẩm này có bị coi là 'thuốc phòng, chữa bệnh cho người' theo quy định của pháp luật Việt Nam không, vì nếu là thuốc thì giá cả sẽ bị quản lý chặt chẽ hơn. Mong luật sư tư vấn giúp tôi để tôi biết cách định giá và nhập hàng cho đúng.”
Trả lời
Xác định "Thuốc phòng, chữa bệnh cho người" theo quy định
Để xác định sản phẩm chị đang muốn nhập có thuộc diện "thuốc phòng, chữa bệnh cho người" và chịu sự quản lý giá theo Nghị định số 120/2004/NĐ-CP hay không, chúng ta cần xem xét định nghĩa và phạm vi áp dụng của văn bản này. Theo Nghị định số 120/2004/NĐ-CP, thuốc phòng, chữa bệnh cho người được quy định tại Nghị định này là các loại thuốc thành phẩm được Bộ Y tế cho phép lưu hành, sử dụng tại Việt Nam [3].Điều này có nghĩa là, không phải mọi sản phẩm có công dụng liên quan đến sức khỏe đều được coi là thuốc theo Nghị định này. Đặc biệt, thực phẩm chức năng, dù có thể có công dụng hỗ trợ sức khỏe, nhưng nếu không được Bộ Y tế cấp phép lưu hành dưới dạng thuốc thành phẩm, thì sẽ không thuộc phạm vi điều chỉnh về quản lý giá của Nghị định 120/2004/NĐ-CP.
Phạm vi quản lý giá đối với thuốc
Nghị định số 120/2004/NĐ-CP tập trung vào việc quản lý giá thuốc, bao gồm niêm yết giá, bình ổn giá và các quy định về thanh tra, kiểm tra, xử lý vi phạm liên quan đến giá thuốc phòng, chữa bệnh cho người [1]. Các tổ chức, cá nhân trong nước và nước ngoài được phép sản xuất, nhập khẩu, kinh doanh thuốc phòng, chữa bệnh cho người, cùng với các cơ sở phòng, chữa bệnh tại Việt Nam, đều là đối tượng áp dụng của Nghị định này [2].Nguyên tắc quản lý giá thuốc là Nhà nước tôn trọng quyền tự định giá và cạnh tranh về giá của các cơ sở sản xuất, nhập khẩu, kinh doanh thuốc theo đúng pháp luật, trừ các loại thuốc do Nhà nước định giá. Đồng thời, Nhà nước cũng sử dụng các biện pháp cần thiết để bình ổn giá một số thuốc thiết yếu nhằm bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng
[4]. Do đó, việc phân loại sản phẩm là thuốc hay thực phẩm chức năng có ý nghĩa quan trọng trong việc xác định nghĩa vụ về quản lý giá.Lời khuyên cho trường hợp của chị
Với sản phẩm thực phẩm chức năng từ Hàn Quốc mà chị đang cân nhắc nhập khẩu, điều quan trọng nhất là phải kiểm tra xem sản phẩm đó đã được Bộ Y tế Việt Nam cấp phép lưu hành dưới dạng thuốc thành phẩm hay chỉ là thực phẩm chức năng.Nếu sản phẩm chỉ được cấp phép là thực phẩm chức năng, thì nó sẽ không chịu các quy định về quản lý giá thuốc theo Nghị định số 120/2004/NĐ-CP. Chị sẽ có quyền tự định giá và cạnh tranh theo quy định chung của pháp luật về kinh doanh hàng hóa. Ngược lại, nếu sản phẩm được Bộ Y tế xác định là thuốc thành phẩm, dù ban đầu được quảng cáo là thực phẩm chức năng, thì chị sẽ phải tuân thủ các quy định về quản lý giá thuốc.
Để đảm bảo chính xác, chị nên yêu cầu nhà cung cấp cung cấp đầy đủ giấy tờ pháp lý liên quan đến việc phân loại và cấp phép lưu hành sản phẩm tại Việt Nam. Chị cũng có thể liên hệ trực tiếp với Cục Quản lý Dược (thuộc Bộ Y tế) để xác minh thông tin về phân loại sản phẩm.