Người yêu cầu bồi thường Nhà nước
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng bán đồ điện tử ở quận Đống Đa, Hà Nội. Vừa rồi, cán bộ quản lý thị trường đến kiểm tra và tịch thu toàn bộ lô hàng của tôi, nói là hàng không rõ nguồn gốc, nhưng thực tế tôi có đủ hóa đơn chứng từ. Sau đó, cơ quan cấp trên đã kết luận cán bộ kia làm sai. Giờ tôi muốn yêu cầu Nhà nước bồi thường thiệt hại thì ai sẽ là người đứng ra yêu cầu bồi thường đây ạ? Tôi có phải tự mình làm hay có thể ủy quyền cho người khác không?”
Trả lời
Chào anh N.V.A, trường hợp của anh là một tình huống thực tế mà Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước được ban hành để giải quyết. Theo thông tin anh cung cấp, việc cán bộ quản lý thị trường tịch thu lô hàng của anh một cách sai trái và sau đó được cơ quan cấp trên xác nhận là hành vi sai phạm, anh hoàn toàn có quyền yêu cầu Nhà nước bồi thường thiệt hại.
Ai là người có quyền yêu cầu bồi thường Nhà nước?
Theo quy định của pháp luật, người yêu cầu bồi thường là người có văn bản yêu cầu bồi thường thuộc một trong các trường hợp cụ thể. Cụ thể hơn, Điều 5 Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước sửa đổi 2025 quy định những đối tượng sau đây có quyền yêu cầu Nhà nước bồi thường
[1]:* Người bị thiệt hại: Trong trường hợp của anh, anh chính là người bị thiệt hại trực tiếp do hành vi sai trái của người thi hành công vụ gây ra, do đó anh có quyền trực tiếp yêu cầu bồi thường. * Người thừa kế của người bị thiệt hại (nếu người bị thiệt hại chết) hoặc tổ chức kế thừa quyền, nghĩa vụ của tổ chức bị thiệt hại (nếu tổ chức bị thiệt hại đã chấm dứt tồn tại). * Người đại diện theo pháp luật của người bị thiệt hại (nếu người bị thiệt hại thuộc trường hợp phải có người đại diện theo pháp luật). * Cá nhân, pháp nhân được ủy quyền: Đây là điểm quan trọng trả lời câu hỏi của anh. Pháp luật cho phép cá nhân, pháp nhân được những người quy định tại các khoản trên ủy quyền thực hiện quyền yêu cầu bồi thường
[1]. Điều này có nghĩa là anh hoàn toàn có thể ủy quyền cho một người khác (ví dụ: luật sư, người thân) để thay mặt anh thực hiện các thủ tục yêu cầu bồi thường.Phạm vi và nguyên tắc bồi thường của Nhà nước
Việc bồi thường của Nhà nước được thực hiện đối với cá nhân, tổ chức bị thiệt hại do người thi hành công vụ gây ra trong hoạt động quản lý hành chính, tố tụng và thi hành án
[2]. Trường hợp của anh thuộc hoạt động quản lý hành chính.Khi giải quyết yêu cầu bồi thường, các cơ quan có thẩm quyền sẽ tuân thủ các nguyên tắc như kịp thời, công khai, bình đẳng, thiện chí, trung thực và đúng pháp luật. Quá trình này thường được tiến hành trên cơ sở thương lượng giữa cơ quan giải quyết bồi thường và người yêu cầu bồi thường
[3].Vì vậy, anh N.V.A có thể tự mình đứng ra yêu cầu bồi thường hoặc ủy quyền cho người khác để thực hiện quyền này, đảm bảo quyền lợi hợp pháp của mình được khôi phục.