Khai thác loài được ưu tiên bảo vệ
“Chị Hương, chủ một vườn lan ở Đà Lạt, Lâm Đồng, có một số cây lan quý hiếm được cho là thuộc danh mục loài ưu tiên bảo vệ. Chị muốn biết mình có thể khai thác, nhân giống và kinh doanh các loài này một cách hợp pháp hay không, và cần những thủ tục gì để tránh vi phạm pháp luật. Gần đây có tin đồn thanh tra môi trường sẽ ghé thăm các vườn lan, nên chị khá lo lắng.”
Trả lời
Khai thác loài ưu tiên bảo vệ và phạm vi quản lý
Hoạt động khai thác loài thuộc Danh mục loài được ưu tiên bảo vệ được hiểu là việc lấy mẫu vật của các loài này ra khỏi môi trường tự nhiên, các cơ sở bảo tồn đa dạng sinh học hoặc những địa điểm nuôi, trồng khác. Các quy định pháp luật liên quan đến vấn đề này được quy định tại Nghị định số 136/2018/NĐ-CP sửa đổi Nghị định số 44/2014/NĐ-CP và Nghị định sửa đổi Nghị định số 160/2013/NĐ-CP
[1], [2].Nghị định số 136/2018/NĐ-CP quy định cụ thể về tiêu chí xác định, cũng như chế độ quản lý các loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ. Tuy nhiên, việc nuôi sinh sản, nuôi sinh trưởng, trồng, cấy nhân tạo, hay các hoạt động như trao đổi, xuất khẩu, nhập khẩu, mua, bán, tặng cho, vận chuyển nhằm mục đích thương mại không thuộc phạm vi điều chỉnh của Nghị định này
[1]. Điều này có nghĩa là nếu chị Hương chỉ nhân giống và kinh doanh các loài lan quý hiếm đã được nuôi trồng, không phải khai thác từ tự nhiên, thì sẽ áp dụng các quy định pháp luật khác.Điều kiện để khai thác hợp pháp
Nếu chị Hương có nhu cầu khai thác các loài thực vật hoang dã thuộc Danh mục loài được ưu tiên bảo vệ từ tự nhiên (hoặc từ các cơ sở bảo tồn), chị cần tuân thủ nghiêm ngặt các điều kiện sau đây
[2]:Hồ sơ cần chuẩn bị để xin Giấy phép khai thác
Để được cấp phép khai thác loài động vật, thực vật hoang dã thuộc Danh mục ưu tiên bảo vệ, chị Hương cần chuẩn bị một bộ hồ sơ bao gồm
[2]:* Đơn đề nghị cấp giấy phép khai thác (theo mẫu quy định). * Phương án khai thác chi tiết (theo mẫu quy định). * Báo cáo đánh giá hiện trạng quần thể loài tại khu vực dự kiến khai thác (theo mẫu quy định). * Bản sao có chứng thực văn bản ký kết về chương trình hợp tác nghiên cứu khoa học hoặc Quyết định phê duyệt nhiệm vụ nghiên cứu khoa học của cơ quan nhà nước có thẩm quyền. * Văn bản đồng ý từ các tổ chức, cá nhân có thẩm quyền như đã nêu ở trên (Điểm đ Khoản 1 Điều 11)
[2]. * Bản sao có chứng thực các giấy tờ chứng minh tư cách pháp nhân (nếu là tổ chức).Việc tuân thủ các quy định này là rất quan trọng để tránh các vi phạm hành chính trong lĩnh vực tài nguyên và môi trường
[3].