Khái niệm người lái phương tiện đường thủy nội địa và trách nhiệm liên quan
“Chào luật sư, tôi ở Sóc Trăng, đang làm nghề chở khách du lịch trên sông bằng xuồng máy nhỏ (khoảng 10 sức ngựa, chở được 8 người) và thỉnh thoảng có dùng bè để vận chuyển hàng nông sản. Tôi nghe nói có quy định về 'người lái phương tiện' mà không rõ mình có thuộc đối tượng đó không, và nếu có thì cần giấy tờ gì. Mong luật sư tư vấn giúp.”
Trả lời
Xác định "Người lái phương tiện" theo quy định pháp luật
Chào Chú Tám, theo quy định pháp luật hiện hành, người lái phương tiện được định nghĩa là người trực tiếp điều khiển phương tiện không có động cơ trọng tải toàn phần đến 15 tấn hoặc phương tiện có động cơ tổng công suất máy chính đến 15 sức ngựa hoặc phương tiện có sức chở đến 12 người hoặc bè.
Đối chiếu với trường hợp của Chú Tám: * Xuồng máy nhỏ với công suất 10 sức ngựa: Thỏa mãn tiêu chí "phương tiện có động cơ tổng công suất máy chính đến 15 sức ngựa". * Xuồng chở 8 người: Thỏa mãn tiêu chí "phương tiện có sức chở đến 12 người". * Sử dụng bè để vận chuyển hàng nông sản: Thỏa mãn tiêu chí "hoặc bè".
Như vậy, với các hoạt động mà Chú Tám đang thực hiện, Chú Tám chắc chắn thuộc đối tượng là người lái phương tiện theo quy định của pháp luật về giao thông đường thủy nội địa.
Phạm vi áp dụng của Luật Giao thông đường thủy nội địa
Các quy định liên quan đến người lái phương tiện như trường hợp của Chú Tám thuộc phạm vi điều chỉnh của pháp luật về giao thông đường thủy nội địa
[1]. Luật này quy định về hoạt động giao thông đường thủy nội địa, các điều kiện bảo đảm an toàn giao thông đối với kết cấu hạ tầng, phương tiện và người tham gia giao thông, vận tải đường thủy nội địa. Điều này có nghĩa là mọi hoạt động của Chú Tám trên sông đều phải tuân thủ các quy định của Luật này. Cần lưu ý rằng, mỗi luật có phạm vi điều chỉnh riêng, ví dụ như Luật về nghĩa vụ quân sự điều chỉnh các vấn đề liên quan đến nghĩa vụ quân sự [2], không phải hoạt động giao thông đường thủy.Trách nhiệm và yêu cầu đối với Người lái phương tiện
Khi đã được xác định là người lái phương tiện, Chú Tám sẽ phải tuân thủ các quy định về an toàn giao thông đường thủy nội địa. Trong đó, một trong những yêu cầu quan trọng là về giấy tờ và chứng chỉ chuyên môn. Cụ thể, Cảng vụ đường thủy nội địa có nhiệm vụ và quyền hạn kiểm tra giấy chứng nhận khả năng chuyên môn, chứng chỉ chuyên môn của thuyền viên và người lái phương tiện
[3]. Điều này có nghĩa là Chú Tám cần phải có các loại giấy tờ, chứng chỉ phù hợp với loại phương tiện và hoạt động mà mình đang điều khiển để đảm bảo đủ điều kiện hoạt động và tuân thủ pháp luật, tránh các rủi ro pháp lý và đảm bảo an toàn cho hành khách cũng như hàng hóa.