Hành vi chiếm đất và các quy định pháp luật liên quan

Trả lời

Hành vi mà Anh N.V.A mô tả về việc người hàng xóm tự ý rào chắn, sử dụng đất công và một phần đất của gia đình anh để trồng rau là hành vi chiếm đất theo quy định của pháp luật về đất đai.

Hiểu rõ về hành vi chiếm đất

Theo định nghĩa, chiếm đất là việc sử dụng đất do Nhà nước đã quản lý mà chưa được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cho phép hoặc sử dụng đất của người sử dụng đất hợp pháp khác mà chưa được người đó cho phép. Trong trường hợp của anh, việc hàng xóm tự ý rào chắn và sử dụng đất công (do Nhà nước quản lý) và một phần đất có Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của gia đình anh mà không được phép chính là hành vi chiếm đất. Luật Đất đai sửa đổi 2025 quy định về chế độ sở hữu đất đai, quyền hạn và trách nhiệm của Nhà nước, quyền và nghĩa vụ của người sử dụng đất đối với đất đai thuộc lãnh thổ Việt Nam ^[1]. Anh N.V.A là người sử dụng đất hợp pháp đối với phần đất ruộng đã được cấp sổ đỏ ^[3].

Nguyên tắc sử dụng đất và chế tài xử phạt

Nguyên tắc sử dụng đất được quy định rõ ràng, trong đó nhấn mạnh việc không được xâm phạm quyền, lợi ích hợp pháp của người sử dụng đất liền kề và xung quanh ^[2]. Do đó, việc hàng xóm tự ý chiếm dụng đất của anh là hành vi vi phạm pháp luật, xâm phạm đến quyền và lợi ích hợp pháp của gia đình anh. Hành vi lấn đất hoặc chiếm đất sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính theo quy định. Cụ thể, Nghị định số 123/2024/NĐ-CP quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai đã nêu rõ các mức phạt tiền đối với hành vi này. Tùy thuộc vào diện tích đất bị chiếm dụng, mức phạt tiền có thể từ 3.000.000 đồng đến 200.000.000 đồng đối với hành vi lấn đất hoặc chiếm đất do cơ quan, tổ chức của Nhà nước đã quản lý ^[4]. Ngoài việc bị phạt tiền, người có hành vi chiếm đất còn có thể bị buộc khôi phục lại tình trạng ban đầu của đất trước khi vi phạm và trả lại đất đã chiếm dụng.

Anh N.V.A cần làm gì?

Để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình, Anh N.V.A nên thực hiện các bước sau: