Giấy ủy quyền trong điều ước quốc tế và hoạt động thương mại
“Tôi là Anh N.V.H, giám đốc một công ty nhập khẩu thiết bị y tế ở TP.HCM. Sắp tới, công ty tôi muốn ủy quyền cho một bên khác thực hiện việc nhập khẩu. Tôi nghe nói có 'giấy ủy quyền' nhưng không rõ nó có phải là văn bản do cơ quan nhà nước cấp không, hay chỉ cần hợp đồng giữa hai bên là đủ? Liệu có phải giấy ủy quyền nào cũng giống nhau không?”
Trả lời
Anh N.V.H thân mến, khái niệm giấy ủy quyền có thể được hiểu và áp dụng khác nhau tùy thuộc vào lĩnh vực pháp lý cụ thể. Để làm rõ thắc mắc của anh, chúng tôi sẽ phân tích hai trường hợp chính:
Giấy ủy quyền trong lĩnh vực điều ước quốc tế
Theo quy định của pháp luật Việt Nam, đặc biệt là Luật Điều ước quốc tế 2016, Giấy ủy quyền là một văn bản có tính chất đặc biệt và rất quan trọng. Đây là văn bản do cơ quan nhà nước có thẩm quyền chỉ định một cá nhân đại diện cho nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam để thực hiện một hoặc nhiều hành vi pháp lý liên quan đến việc đàm phán hoặc ký kết các điều ước quốc tế
[1]. Việc ký kết và thực hiện các điều ước quốc tế phải tuân thủ các nguyên tắc cơ bản như không trái Hiến pháp, tôn trọng độc lập, chủ quyền quốc gia và bảo đảm lợi ích quốc gia, dân tộc [2]. Phạm vi điều chỉnh của Luật này bao gồm toàn bộ quá trình từ ký kết, bảo lưu đến chấm dứt hiệu lực của điều ước quốc tế.Giấy ủy quyền trong hoạt động thương mại và nhập khẩu thiết bị y tế
Đối với trường hợp của công ty anh, việc ủy quyền nhập khẩu thiết bị y tế thuộc phạm vi điều chỉnh của các quy định pháp luật về thương mại và y tế. Theo Nghị định số 155/2018/NĐ-CP, nếu công ty anh muốn ủy quyền cho một bên khác nhập khẩu thiết bị y tế đã có số lưu hành, bên được ủy quyền phải đáp ứng điều kiện là chủ sở hữu số lưu hành hoặc có giấy ủy quyền của chủ sở hữu số lưu hành
[3]. Trong trường hợp này, giấy ủy quyền không phải do cơ quan nhà nước cấp theo nghĩa đại diện quốc gia, mà là văn bản do chủ sở hữu số lưu hành (có thể là công ty anh hoặc một đơn vị khác) cấp cho bên nhập khẩu. Chủ sở hữu số lưu hành khi ủy quyền phải đồng thời gửi văn bản ủy quyền đó cho cơ quan cấp số lưu hành và cơ quan hải quan [3]. Điều này cho thấy, trong lĩnh vực thương mại, giấy ủy quyền là một hình thức ủy quyền dân sự, thể hiện sự đồng ý và giao phó quyền hạn từ một chủ thể (công ty) sang một chủ thể khác để thực hiện các hành vi pháp lý nhất định.Sự khác biệt và điểm chung
Điểm khác biệt lớn nhất giữa hai loại giấy ủy quyền này nằm ở chủ thể cấp và mục đích sử dụng. Giấy ủy quyền trong điều ước quốc tế mang tính chất đại diện quốc gia, do cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp. Trong khi đó, giấy ủy quyền trong hoạt động nhập khẩu thiết bị y tế là văn bản ủy quyền giữa các chủ thể kinh doanh, phục vụ mục đích thương mại. Tuy nhiên, cả hai loại văn bản này đều có điểm chung là xác lập quyền đại diện và phải tuân thủ các quy định pháp luật liên quan để đảm bảo tính hợp pháp và hiệu lực pháp lý của các hành vi được ủy quyền.