Định nghĩa hàng hóa và trách nhiệm liên quan trong vận chuyển đường bộ
“Chào luật sư, tôi là chị Mai, ở TP.HCM, đang kinh doanh online các mặt hàng điện tử nhỏ như tai nghe, sạc dự phòng. Tôi thường tự chở hàng bằng xe máy hoặc thuê xe ba gác để giao cho khách trong nội thành. Gần đây tôi nghe nói về quy định liên quan đến 'hàng hóa' và việc thu hồi hàng hóa có khuyết tật, tôi không biết những món đồ của tôi có được coi là 'hàng hóa' theo luật không, và việc vận chuyển bằng xe máy/ba gác có thuộc phạm vi điều chỉnh không? Liệu tôi có phải lo lắng về những quy định này không?”
Trả lời
1. 'Hàng hóa' trong vận chuyển đường bộ được hiểu như thế nào?
Theo quy định, hàng hóa được định nghĩa là máy móc, thiết bị, nguyên vật liệu, nhiên liệu, hàng tiêu dùng, động vật sống và các động sản khác được vận chuyển bằng phương tiện giao thông đường bộ. Định nghĩa này được nêu trong Nghị quyết số 417/2003/NQ-UBTVQH11. Như vậy, các mặt hàng điện tử nhỏ như tai nghe, sạc dự phòng mà chị kinh doanh thuộc nhóm hàng tiêu dùng và động sản khác. Do đó, chúng được coi là hàng hóa theo quy định pháp luật khi được vận chuyển.
2. Vận chuyển bằng xe máy, xe ba gác có thuộc phạm vi điều chỉnh?
Xe máy và xe ba gác đều là phương tiện giao thông đường bộ. Vì vậy, việc chị tự chở hàng bằng xe máy hoặc thuê xe ba gác để giao cho khách trong nội thành hoàn toàn thuộc phạm vi của hoạt động vận chuyển bằng phương tiện giao thông đường bộ. Điều này có nghĩa là các quy định pháp luật liên quan đến hàng hóa và vận chuyển đường bộ sẽ áp dụng cho hoạt động kinh doanh của chị. Các văn bản pháp luật thường có quy định cụ thể về phạm vi điều chỉnh của mình, ví dụ như Luật Thuế thu nhập cá nhân quy định về đối tượng nộp thuế, thu nhập chịu thuế
[3], hay Nghị quyết về chức năng của Văn phòng Quốc hội quy định rõ vai trò của cơ quan này [2].3. Trách nhiệm của thương nhân liên quan đến hàng hóa có khuyết tật
Vì sản phẩm của chị được coi là hàng hóa và chị là thương nhân kinh doanh, chị cần nắm rõ các quy định về trách nhiệm đối với hàng hóa có khuyết tật. Theo Điều 76 của Thông tư số 30/2019/QĐ-TTg sửa đổi Thông tư số 33/2019/TT-BCT (VBHN), thương nhân sản xuất, nhập khẩu hàng hóa có khuyết tật có trách nhiệm phải thực hiện các biện pháp cần thiết để ngừng cung cấp, thông báo công khai và thu hồi hàng hóa đó. Nếu không thực hiện đúng các quy định này, thương nhân có thể bị phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng, tùy theo mức độ vi phạm, và bị buộc phải thu hồi hàng hóa có khuyết tật
[1]. Mặc dù chị có thể là người bán lẻ chứ không phải nhà sản xuất hay nhập khẩu trực tiếp, việc hiểu rõ các quy định này giúp chị đảm bảo nguồn hàng chất lượng và tránh các rủi ro pháp lý liên quan đến trách nhiệm sản phẩm đối với người tiêu dùng.