Định giá tài sản góp vốn khi thành lập doanh nghiệp
“Chào chuyên gia, tôi là M.T.H, chủ một cửa hàng cơ khí nhỏ ở Quận 7, TP.HCM. Sắp tới tôi muốn thành lập một công ty mới và dự định dùng một số máy móc, thiết bị hiện có để góp vốn. Tôi không biết phải định giá tài sản này như thế nào cho đúng quy định pháp luật. Nhờ chuyên gia tư vấn giúp tôi quy trình và những điều cần lưu ý ạ.”
Trả lời
1. Khái niệm và tầm quan trọng của thẩm định giá tài sản góp vốn
Thẩm định giá là việc cơ quan, tổ chức có chức năng thẩm định giá xác định giá trị bằng tiền của các loại tài sản theo quy định của pháp luật, phù hợp với giá thị trường tại một địa điểm, thời điểm nhất định, phục vụ cho mục đích cụ thể theo tiêu chuẩn thẩm định giá. Trong bối cảnh thành lập doanh nghiệp, việc định giá tài sản góp vốn chính xác là vô cùng quan trọng để đảm bảo tính minh bạch, công bằng giữa các thành viên, cổ đông và tránh những tranh chấp pháp lý sau này. Giá trị tài sản góp vốn cũng ảnh hưởng trực tiếp đến vốn điều lệ và cơ cấu sở hữu của công ty.
2. Quy định về định giá tài sản góp vốn khi thành lập doanh nghiệp
Theo quy định pháp luật, tài sản góp vốn không phải là Đồng Việt Nam, ngoại tệ tự do chuyển đổi, vàng phải được định giá và thể hiện bằng Đồng Việt Nam. Đối với trường hợp của chị M.T.H muốn góp vốn bằng máy móc, thiết bị, đây là loại tài sản cần được định giá.
Cụ thể, Điều 36 Luật Sở hữu trí tuệ (Hợp nhất 67/VBHN-VPQH ngày 23/3/2026) quy định về định giá tài sản góp vốn như sau
[1]: * Tài sản góp vốn khi thành lập doanh nghiệp phải được các thành viên, cổ đông sáng lập định giá theo nguyên tắc đồng thuận hoặc do một tổ chức thẩm định giá định giá. * Nếu chọn tổ chức thẩm định giá định giá, giá trị tài sản góp vốn phải được trên 50% số thành viên, cổ đông sáng lập chấp thuận. * Điều quan trọng cần lưu ý là nếu tài sản góp vốn được định giá cao hơn so với giá trị thực tế tại thời điểm góp vốn, các thành viên, cổ đông sáng lập sẽ cùng liên đới góp thêm bằng số chênh lệch và chịu trách nhiệm đối với thiệt hại do cố ý định giá cao hơn giá trị thực tế [1]. Điều này nhấn mạnh sự cần thiết của một quy trình định giá minh bạch và chính xác.3. Lựa chọn phương pháp định giá và những lưu ý khác
Chị có thể lựa chọn một trong hai phương pháp định giá như đã nêu: * Tự định giá theo nguyên tắc đồng thuận: Nếu chị có các thành viên, cổ đông sáng lập khác, các bên có thể cùng nhau thống nhất về giá trị của máy móc, thiết bị. Phương pháp này đòi hỏi sự hiểu biết rõ về giá trị thị trường của tài sản và sự tin tưởng lẫn nhau giữa các bên. * Sử dụng tổ chức thẩm định giá chuyên nghiệp: Đây là lựa chọn an toàn và khách quan hơn, đặc biệt khi tài sản có giá trị lớn hoặc các bên không thể đạt được sự đồng thuận. Tổ chức thẩm định giá sẽ thực hiện việc xác định giá trị tài sản dựa trên các tiêu chuẩn và phương pháp chuyên môn, đảm bảo tính pháp lý và tin cậy của giá trị được xác định. Việc này cũng giúp giảm thiểu rủi ro về trách nhiệm pháp lý sau này.
Ngoài ra, việc xác định giá trị tài sản không chỉ phục vụ mục đích góp vốn mà còn có thể liên quan đến các nghĩa vụ tài chính khác, ví dụ như xác định giá trị hàng hóa, tài sản để tính thuế, hải quan trong một số trường hợp cụ thể
[2]. Mọi hoạt động liên quan đến tài sản và giá trị đều nằm trong khuôn khổ pháp luật chung của Nhà nước, được điều hành bởi các cơ quan có thẩm quyền [3].Chị nên chuẩn bị đầy đủ hồ sơ, giấy tờ liên quan đến nguồn gốc, tình trạng, thông số kỹ thuật của máy móc, thiết bị để quá trình định giá diễn ra thuận lợi và chính xác nhất.