Dân quân tự vệ biển: Vị trí, nhiệm vụ và chế độ chính sách
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là ngư dân ở đảo Cô Tô, Quảng Ninh. Gần đây tôi nghe nói nhiều về lực lượng Dân quân tự vệ biển. Tôi rất muốn tham gia để góp sức bảo vệ vùng biển quê hương, nhưng không rõ cụ thể họ làm những công việc gì và có chế độ, chính sách gì cho anh em ngư dân như chúng tôi không? Liệu việc tham gia có ảnh hưởng nhiều đến công việc đánh bắt cá hàng ngày của tôi không?”
Trả lời
Chào Anh N.V.A, chúng tôi hiểu sự quan tâm của anh đến lực lượng Dân quân tự vệ biển và mong muốn đóng góp cho việc bảo vệ chủ quyền biển đảo. Đây là một lực lượng quan trọng, được quy định rõ ràng trong pháp luật Việt Nam. Luật Dân quân tự vệ sửa đổi 2025 (VBHN) quy định về nghĩa vụ tham gia Dân quân tự vệ, vị trí, chức năng, nhiệm vụ, chế độ, chính sách liên quan đến lực lượng này
[1].Vị trí và Nhiệm vụ của Dân quân tự vệ biển
Dân quân tự vệ biển là một bộ phận của lực lượng Dân quân tự vệ, và Dân quân tự vệ nói chung là thành phần của lực lượng vũ trang nhân dân. Họ có vai trò bảo vệ Đảng, chính quyền, tính mạng, tài sản của Nhân dân và cơ quan, tổ chức tại địa phương, cơ sở. Trong trường hợp có chiến tranh, họ là lực lượng nòng cốt cùng toàn dân đánh giặc tại địa phương, cơ sở
[2].Đối với Dân quân tự vệ biển, nhiệm vụ cụ thể bao gồm:
* Sẵn sàng chiến đấu, chiến đấu và phục vụ chiến đấu để bảo vệ địa phương, cơ sở, cơ quan, tổ chức. * Phối hợp với các đơn vị Quân đội nhân dân, Công an nhân dân và các lực lượng khác để bảo vệ chủ quyền, an ninh biên giới quốc gia, hải đảo, vùng biển, vùng trời Việt Nam
[3]. Đây chính là vai trò cốt lõi của anh em Dân quân tự vệ biển. * Tham gia xây dựng nền quốc phòng toàn dân, khu vực phòng thủ, bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội, đấu tranh phòng, chống tội phạm và vi phạm pháp luật. * Thực hiện nhiệm vụ huấn luyện quân sự, giáo dục chính trị, pháp luật, hội thi, hội thao, diễn tập.Như vậy, việc tham gia Dân quân tự vệ biển sẽ giúp anh có cơ hội trực tiếp góp phần bảo vệ vùng biển quê hương mình, đồng thời được huấn luyện để nâng cao năng lực bảo vệ bản thân và cộng đồng trên biển.
Chế độ, chính sách khi tham gia Dân quân tự vệ biển
Khi tham gia huấn luyện hoặc làm nhiệm vụ bảo vệ an ninh trật tự, tìm kiếm, cứu nạn trên biển, Dân quân tự vệ biển được hưởng các chế độ, chính sách cụ thể:
* Dân quân (là công dân Việt Nam từ đủ 18 tuổi đến hết 45 tuổi, có lý lịch rõ ràng, đủ sức khỏe, tự nguyện tham gia) được trợ cấp ngày công lao động, mức trợ cấp không thấp hơn hệ số 0,12 mức lương tối thiểu chung. Đặc biệt, họ còn được hỗ trợ tiền ăn như chiến sĩ hải quân trên tàu cấp một neo đậu tại căn cứ. * Tự vệ (là công dân Việt Nam từ đủ 18 tuổi đến hết 45 tuổi, có lý lịch rõ ràng, đủ sức khỏe, tự nguyện tham gia, đang làm việc trong các cơ quan, tổ chức nhà nước, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội, đơn vị sự nghiệp, doanh nghiệp) được trả nguyên lương, các khoản phúc lợi, phụ cấp đi đường và tiền tàu, xe theo chế độ hiện hành.
Ngoài ra, Dân quân tự vệ biển trong thời gian làm nhiệm vụ tham gia bảo vệ chủ quyền, quyền chủ quyền trên các vùng biển, đảo sẽ được hưởng các chế độ, chính sách đặc thù do Chính phủ quy định
[4].Việc tham gia Dân quân tự vệ biển sẽ có những đợt huấn luyện và làm nhiệm vụ theo kế hoạch. Tuy nhiên, các hoạt động này thường được tổ chức linh hoạt để phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương và công việc của người dân, đặc biệt là ngư dân. Anh nên liên hệ trực tiếp với Ban Chỉ huy Quân sự cấp xã/phường hoặc huyện/thị xã nơi anh cư trú để được tư vấn cụ thể hơn về lịch trình, yêu cầu và các chế độ chính sách áp dụng tại địa phương mình, cũng như để tìm hiểu về khả năng sắp xếp công việc đánh bắt cá của mình khi tham gia lực lượng này.
[1]: Điều 1, Luật Dân quân tự vệ sửa đổi 2025 (VBHN) (141/VBHN-VPQH) [2]: Điều 3, Luật Dân quân tự vệ sửa đổi 2025 (VBHN) (141/VBHN-VPQH) [3]: Khoản 2 Điều 5, Luật Dân quân tự vệ sửa đổi 2025 (VBHN) (141/VBHN-VPQH) [4]: Điều 48, Luật Dân quân tự vệ 2009 (43/2009/QH12)