Công cụ nợ trong quản lý nợ công
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở Bình Dương, đang tính vay vốn để mở rộng sản xuất. Ngân hàng có giới thiệu một số loại trái phiếu doanh nghiệp và hối phiếu để huy động vốn. Tôi băn khoăn không biết những loại giấy tờ này có được coi là 'công cụ nợ' theo quy định của pháp luật không và liệu có liên quan gì đến việc quản lý nợ công mà nhà nước hay nhắc đến không?”
Trả lời
Chào anh N.V.T,
Về thắc mắc của anh liên quan đến trái phiếu doanh nghiệp và hối phiếu có phải là "công cụ nợ" và mối liên hệ với quản lý nợ công, tôi xin tư vấn như sau:
Định nghĩa "Công cụ nợ"
Theo quy định pháp luật, công cụ nợ được hiểu là tín phiếu, hối phiếu, trái phiếu, công trái và các công cụ khác làm phát sinh nghĩa vụ trả nợ. Như vậy, cả trái phiếu doanh nghiệp và hối phiếu mà ngân hàng giới thiệu cho doanh nghiệp của anh đều thuộc định nghĩa công cụ nợ này, vì chúng đều tạo ra nghĩa vụ hoàn trả vốn và lãi cho người phát hành.
Mối liên hệ với quản lý nợ công
Mặc dù trái phiếu doanh nghiệp và hối phiếu của anh được xem là công cụ nợ nói chung, nhưng chúng không nhất thiết nằm trong phạm vi nợ công được quy định bởi Luật Quản lý nợ công. Theo Điều 1 của Luật Quản lý nợ công 2009, nợ công bao gồm nợ chính phủ, nợ được Chính phủ bảo lãnh và nợ chính quyền địa phương
[1]. Do đó, nếu trái phiếu doanh nghiệp của anh không phải do Chính phủ phát hành, không được Chính phủ bảo lãnh, hoặc không phải của chính quyền địa phương, thì chúng không thuộc diện nợ công theo Luật này. Tuy nhiên, việc phát hành các công cụ nợ nói chung, bao gồm cả trái phiếu doanh nghiệp, vẫn được các cơ quan nhà nước quản lý thông qua các quy định pháp luật khác về thị trường vốn, doanh nghiệp, và chứng khoán để đảm bảo tính minh bạch và an toàn cho thị trường.Trách nhiệm trong quản lý nợ
Nhà nước có trách nhiệm quản lý thống nhất, toàn diện nợ công, từ việc huy động, phân bổ, sử dụng vốn vay đến việc trả nợ
[2]. Các cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan đến quản lý nợ công, bao gồm cả việc đề xuất, thẩm định và phê duyệt chủ trương vay, đàm phán, ký kết thỏa thuận vay và phát hành công cụ nợ, đều có trách nhiệm giải trình, báo cáo cấp có thẩm quyền [3]. Điều này cho thấy tầm quan trọng của việc quản lý các công cụ nợ trong hệ thống tài chính quốc gia, dù là nợ công hay nợ tư nhân.Việc anh tìm hiểu kỹ về các loại công cụ nợ và các quy định liên quan là rất cần thiết để đảm bảo hoạt động huy động vốn của doanh nghiệp được thực hiện đúng pháp luật và hiệu quả.