Chính sách và biện pháp thích ứng với già hóa dân số
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là cán bộ xã ở huyện Cần Giờ, TP.HCM. Gần đây tôi thấy số lượng người cao tuổi trong xã mình ngày càng nhiều, nhiều gia đình trẻ đi làm xa hết. Tôi muốn hỏi là tình trạng này có phải là 'già hóa dân số' không, và Nhà nước có những chính sách, biện pháp gì để địa phương tôi có thể chuẩn bị và thích ứng với điều này không?”
Trả lời
Già hóa dân số: Nhận diện và ý nghĩa
Chào Anh N.V.T, tình trạng mà anh mô tả tại xã mình ở Cần Giờ, TP.HCM, với số lượng người cao tuổi ngày càng tăng và nhiều gia đình trẻ đi làm xa, rất có thể là biểu hiện của quá trình già hóa dân số. Theo định nghĩa, già hóa dân số là quá trình gia tăng tỷ lệ người cao tuổi trong tổng dân số khi người từ đủ 60 tuổi trở lên chiếm từ 10% tổng dân số trở lên hoặc khi người từ đủ 65 tuổi trở lên chiếm từ 7% tổng dân số trở lên. Nếu địa phương anh đang có tỷ lệ người cao tuổi đạt đến ngưỡng này, thì xã của anh đang nằm trong xu hướng già hóa dân số chung của cả nước, đòi hỏi các giải pháp thích ứng kịp thời.
Nguyên tắc và định hướng chung trong công tác dân số
Việc thích ứng với già hóa dân số là một trong những nội dung quan trọng của công tác dân số, nhằm đảm bảo sự phát triển bền vững của đất nước
[1]. Để thực hiện công tác dân số nói chung và thích ứng với già hóa dân số nói riêng, cần tuân thủ các nguyên tắc như bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các cơ quan, tổ chức, cá nhân, đồng thời lồng ghép các yếu tố dân số vào việc xây dựng và triển khai các chiến lược, quy hoạch, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội của địa phương [2]. Điều này có nghĩa là, khi xã của anh xây dựng các kế hoạch phát triển, cần phải tính đến đặc điểm dân số đang già hóa để có những chính sách phù hợp, đảm bảo cân bằng giữa quyền và nghĩa vụ của công dân, doanh nghiệp và trách nhiệm của Nhà nước.Các biện pháp cụ thể để địa phương thích ứng với già hóa dân số
Để địa phương anh có thể chủ động thích ứng với tình trạng già hóa dân số, pháp luật đã quy định một số biện pháp cụ thể. Cụ thể, Điều 16 của Luật số 73/2021/QH15 đã nêu rõ các biện pháp thích ứng với già hóa dân số bao gồm
[3]:Việc triển khai các biện pháp này cần được lồng ghép vào các chương trình, đề án phát triển kinh tế - xã hội của xã, huyện để đảm bảo tính hiệu quả và bền vững, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống cho người cao tuổi và cả cộng đồng.