Biểu giá chi phí tránh được cho nhà máy điện năng lượng tái tạo nhỏ
“Chào luật sư, tôi là anh T.V.H, chủ một trang trại điện mặt trời nhỏ ở huyện Củ Chi, TP.HCM. Trang trại của tôi mới đi vào hoạt động và tôi đang thắc mắc về cách tính giá bán điện lên lưới quốc gia. Tôi nghe nói có cơ chế 'biểu giá chi phí tránh được' nhưng không hiểu rõ nó là gì và áp dụng như thế nào. Luật sư có thể giải thích giúp tôi không?”
Trả lời
1. Hiểu về Biểu giá chi phí tránh được
Anh T.V.H thân mến, biểu giá chi phí tránh được là một cơ chế định giá đặc biệt áp dụng cho các nhà máy điện năng lượng tái tạo nhỏ khi bán điện lên lưới điện quốc gia. Theo quy định của pháp luật, cụ thể là Luật Điện lực hiện hành, các nhà máy điện năng lượng tái tạo nhỏ sẽ áp dụng cơ chế này
[1].Hiểu một cách đơn giản, biểu giá chi phí tránh được là mức giá được tính toán dựa trên các chi phí mà hệ thống điện quốc gia (thường là Tập đoàn Điện lực Việt Nam - EVN) có thể tiết kiệm được (tránh được) khi không phải tự sản xuất 01 kWh điện đó, mà thay vào đó nhận từ nhà máy của anh. Các chi phí này có thể bao gồm chi phí nhiên liệu, chi phí vận hành và bảo dưỡng của các nhà máy điện truyền thống mà hệ thống sẽ phải vận hành nếu không có nguồn điện tái tạo của anh.
2. Cơ sở pháp lý và mục đích áp dụng
Việc áp dụng cơ chế biểu giá chi phí tránh được nhằm khuyến khích phát triển nguồn điện từ năng lượng tái tạo quy mô nhỏ, góp phần đa dạng hóa nguồn cung và đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia. Đây là một phần trong chính sách của Nhà nước về phát triển điện lực, hướng tới khai thác tối ưu mọi nguồn lực và phát triển bền vững
[3].Luật 61/2025/QH15, một văn bản pháp luật quan trọng, quy định về nhiều hoạt động trong lĩnh vực điện lực, bao gồm cả phát triển điện năng lượng tái tạo
[2]. Luật này áp dụng cho các cơ quan, tổ chức, cá nhân thực hiện hoạt động điện lực tại Việt Nam, trong đó có cả trang trại điện mặt trời của anh [4].3. Phương pháp xác định giá và các bước tiếp theo
Để xác định cụ thể mức biểu giá chi phí tránh được, pháp luật giao cho Bộ trưởng Bộ Công Thương quy định phương pháp xác định giá dịch vụ phát điện, bao gồm cả cơ chế này
[1]. Do đó, anh cần theo dõi các văn bản hướng dẫn chi tiết từ Bộ Công Thương để nắm rõ phương pháp tính toán và các yếu tố cấu thành giá.Sau khi phương pháp được ban hành, anh sẽ làm việc với đơn vị mua điện (thường là công ty điện lực địa phương) để ký kết hợp đồng mua bán điện dựa trên mức giá được tính toán theo cơ chế biểu giá chi phí tránh được. Các bên sẽ thỏa thuận về giá hợp đồng mua bán điện theo nguyên tắc bảo đảm cho nhà máy điện thu hồi chi phí đầu tư (nếu có), chi phí phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh điện và thỏa thuận mức lợi nhuận hợp lý
[1].