Áp dụng Điều ước quốc tế trong hoạt động kinh doanh tại Việt Nam
“Tôi là chị Loan, chủ một công ty chuyên nhập khẩu linh kiện điện tử tại Quận 1, TP.HCM. Tôi đang có một lô hàng lớn chuẩn bị về cảng. Theo Luật Hóa chất của Việt Nam, một số thành phần trong linh kiện của tôi phải tuân thủ quy định kiểm định rất gắt gao. Tuy nhiên, tôi nghe nói Việt Nam có tham gia một điều ước quốc tế về thương mại có thể có các quy định khác, ưu đãi hơn. Giờ tôi không biết nên tuân theo luật nào để tránh rủi ro pháp lý và phạt tiền.”
Trả lời
Điều ước quốc tế là gì và ý nghĩa pháp lý
Điều ước quốc tế là các thỏa thuận được ký kết bằng văn bản giữa Nhà nước hoặc Chính phủ Việt Nam với các bên nước ngoài, nhằm thiết lập, thay đổi hoặc chấm dứt các quyền và nghĩa vụ của Việt Nam theo luật quốc tế. Dù mang tên gọi là hiệp ước, công ước, hiệp định hay bất kỳ hình thức nào khác, bản chất của chúng vẫn là những cam kết pháp lý ràng buộc. Việc Việt Nam tham gia ký kết các điều ước này thể hiện sự hội nhập và tuân thủ các quy tắc chung của cộng đồng quốc tế.
Nguyên tắc áp dụng trong hệ thống pháp luật Việt Nam
Một trong những nguyên tắc cơ bản của pháp luật Việt Nam là việc ưu tiên áp dụng điều ước quốc tế. Điều này có nghĩa là, trong trường hợp có sự khác biệt giữa quy định của điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên và quy định của pháp luật trong nước, quy định của điều ước quốc tế sẽ được áp dụng trực tiếp, trừ khi Hiến pháp có quy định khác. Các luật trong nước, dù quy định về phạm vi điều chỉnh rất rõ ràng như Luật Hóa chất
[1], Luật Bảo hiểm y tế [2], hay Luật Điện lực [3], đều phải tuân thủ nguyên tắc này khi có xung đột với các cam kết quốc tế.Lời khuyên cho trường hợp của Chị Loan
Đối với trường hợp của chị, việc xác định rõ điều ước quốc tế cụ thể mà chị nhắc đến là rất quan trọng. Chị cần tìm hiểu:
Nếu điều ước quốc tế có các quy định ưu đãi hơn hoặc khác biệt so với Luật Hóa chất trong nước
[1], và điều ước đó đã có hiệu lực đối với Việt Nam, thì các quy định của điều ước quốc tế sẽ được ưu tiên áp dụng cho lô hàng của chị. Điều này sẽ giúp chị tuân thủ đúng pháp luật và tránh được những rủi ro không đáng có.