Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Bảo đảm thực hiện hợp đồng trong dự án đầu tư
“Chào luật sư, công ty tôi đang tham gia đấu thầu một dự án trồng rừng và khai thác gỗ lớn ở Lâm Đồng. Bên mời thầu yêu cầu phải có 'bảo đảm thực hiện hợp đồng' với giá trị rất cao. Tôi là giám đốc, nhưng chưa rõ lắm về các hình thức bảo đảm này và trách nhiệm pháp lý đi kèm, sợ nếu không hiểu rõ sẽ gặp rủi ro lớn cho công ty. Luật sư có thể tư vấn giúp tôi không?”
Hoạt động xúc tiến thương mại và tuân thủ pháp luật
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng bán đồ thủ công mỹ nghệ ở quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. Gần đây, tôi muốn mở rộng thị trường nên có ý định tham gia các hội chợ, triển lãm và chạy quảng cáo trên mạng xã hội. Tôi nghe nói có thuật ngữ 'xúc tiến thương mại' nhưng không rõ nó bao gồm những hoạt động gì và liệu cửa hàng nhỏ như tôi có cần tuân thủ quy định pháp luật đặc biệt nào không? Tôi lo lắng về các thủ tục pháp lý.”
Quy định về Hệ thống điện quốc gia và mua bán điện
“Tôi là anh Hùng, chủ một xưởng sản xuất nhỏ ở Lạng Sơn, gần biên giới. Gần đây, tôi thấy có một số xưởng bên kia biên giới muốn mua điện trực tiếp từ mình để phục vụ sản xuất. Tôi không rõ việc mua bán điện qua biên giới như vậy có được phép không, và nếu có thì có liên quan gì đến Hệ thống điện quốc gia của mình không?”
Hệ thống thông tin đăng ký hộ kinh doanh
“Chào luật sư, tôi đang chuẩn bị mở quán cà phê nhỏ ở Đà Nẵng dưới hình thức hộ kinh doanh. Tôi nghe nói bây giờ đăng ký online qua Cổng Dịch vụ công quốc gia. Tôi thắc mắc là hồ sơ của tôi sau khi nộp online thì sẽ đi đâu, có được chia sẻ cho các cơ quan khác như công an hay thuế không? Liệu thông tin của tôi có an toàn không?”
Nguyên tắc đối xử quốc gia về sở hữu trí tuệ
“Chào luật sư, tôi là đại diện một công ty công nghệ của Hàn Quốc, chúng tôi đang muốn mở rộng thị trường và đăng ký bảo hộ một số nhãn hiệu, bằng sáng chế tại TP. Hồ Chí Minh. Chúng tôi nghe nói về 'đối xử quốc gia' nhưng không rõ liệu các quyền sở hữu trí tuệ của chúng tôi có được đối xử công bằng, không thua kém gì các doanh nghiệp Việt Nam hay không. Liệu có trường hợp nào mà quyền của chúng tôi bị hạn chế hơn không?”
Quy định pháp luật về sản phẩm thực vật trong kiểm dịch
“Chào chuyên gia, tôi là chủ một cơ sở chế biến nông sản ở Đồng Tháp, chuyên xuất khẩu các loại trái cây sấy khô như mít sấy, chuối sấy sang thị trường nước ngoài. Gần đây, đối tác yêu cầu phải có giấy tờ kiểm dịch thực vật cho lô hàng. Tôi không rõ liệu các sản phẩm đã qua chế biến như **trái cây sấy khô** có còn được coi là **sản phẩm thực vật** cần kiểm dịch hay không? Quy trình này có áp dụng cho hàng của tôi không?”
Quản lý và xử lý Nguồn phóng xạ hở trong phòng thí nghiệm
“Tôi là chủ một phòng thí nghiệm nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Chúng tôi có một số hóa chất cũ đã dùng trong nghiên cứu từ lâu, không rõ nguồn gốc chính xác. Gần đây, tôi nghe nói về "nguồn phóng xạ hở" và lo ngại liệu những hóa chất này có thuộc loại đó không, và nếu có thì phải xử lý thế nào để không vi phạm pháp luật?”
Sản phẩm động vật thủy sản và quy định kiểm dịch xuất khẩu
“Chị là chủ một cơ sở chế biến hải sản nhỏ ở Cát Bà, Hải Phòng. Gần đây, chị muốn mở rộng thị trường, xuất khẩu một số mặt hàng như cá khô, tôm đông lạnh và cả trứng cá muối sang thị trường Nhật Bản. Chị nghe nói các sản phẩm này phải kiểm dịch rất gắt gao, nhưng không rõ **sản phẩm động vật thủy sản** thực sự bao gồm những gì và thủ tục kiểm dịch có áp dụng cho tất cả các loại hàng chị muốn xuất không. Chị lo lắng nếu không nắm rõ sẽ bị vướng mắc ở khâu hải quan.”
Công bố công trình khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo
“Chào luật sư, tôi là một nghiên cứu sinh tại Viện Khoa học và Công nghệ ở Hà Nội. Tôi vừa hoàn thành một công trình nghiên cứu rất tâm huyết và muốn công bố nó một cách chính thức để được công nhận và có thể đăng ký sở hữu trí tuệ sau này. Tôi không rõ liệu việc đăng bài trên một tạp chí khoa học quốc tế có được xem là 'công bố' theo quy định pháp luật Việt Nam hay không, hay tôi cần làm thêm những thủ tục gì khác. Mong luật sư tư vấn giúp tôi ạ.”
Khái niệm và nhiệm vụ trong tình trạng khẩn cấp về quốc phòng
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là cán bộ quốc phòng ở một phường biên giới thuộc tỉnh Lạng Sơn. Gần đây, có một số diễn biến phức tạp ở khu vực lân cận, khiến chúng tôi phải chuẩn bị các phương án ứng phó. Tôi đang băn khoăn không biết **tình trạng khẩn cấp về quốc phòng** được hiểu như thế nào và khi đó, nhiệm vụ của địa phương chúng tôi sẽ ra sao, đặc biệt là trong việc huy động nguồn lực và phòng thủ dân sự? Liệu nó có khác nhiều so với tình trạng chiến tranh không?”
Quy định về Tên miền dùng chung cấp cao nhất mới (New gTLD)
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, chủ một cửa hàng bán đồ thủ công mỹ nghệ ở Quận 1, TP.HCM. Tôi đang muốn mở rộng kinh doanh online và nghe nói có mấy cái tên miền mới lạ như .shop, .art, không chỉ mỗi .com hay .vn. Tôi muốn đăng ký một tên miền như vậy cho cửa hàng của mình thì có cần chú ý gì về mặt pháp lý ở Việt Nam không, đặc biệt là với mấy cái 'tên miền dùng chung cấp cao nhất mới' này?”
Trung tâm quản lý điều hành giao thông khu vực
“Tôi là tài xế xe tải đường dài, thường xuyên chạy trên tuyến cao tốc Bắc – Nam đoạn qua tỉnh Đồng Nai. Mấy hôm nay, tôi thấy có một số đoạn đường bị ùn tắc do sự cố nhỏ nhưng không thấy ai điều tiết giao thông kịp thời, gây mất thời gian và ảnh hưởng đến lịch trình. Tôi muốn hỏi, nếu có sự cố trên đường cao tốc thì tôi phải liên hệ với đơn vị nào để họ can thiệp, điều hành giao thông nhanh chóng? Có phải là cái Trung tâm quản lý điều hành giao thông khu vực mà tôi hay nghe nói không?”
Xông hơi khử trùng trong hoạt động kiểm dịch thực vật
“Tôi là anh Hùng, chủ một doanh nghiệp xuất khẩu nông sản ở Đồng Tháp. Sắp tới, tôi có lô hàng xoài lớn muốn xuất sang Nhật Bản, nhưng đối tác yêu cầu phải xông hơi khử trùng để đảm bảo không có sâu bệnh. Tôi không rõ quy định pháp luật về việc này như thế nào, ai được phép thực hiện và tôi cần chuẩn bị những gì để lô hàng được thông quan?”
Tỷ lệ sở hữu nước ngoài trong công ty đại chúng
“Chị Mai, một nhà đầu tư cá nhân người Singapore, đang muốn thành lập một công ty tại TP.HCM để đầu tư vào các cổ phiếu của công ty đại chúng niêm yết trên sàn chứng khoán Việt Nam. Chị nghe nói có quy định về **tỷ lệ sở hữu nước ngoài** và không rõ công ty của chị, dù đăng ký tại Việt Nam nhưng do chị sở hữu 100%, sẽ được tính vào tỷ lệ này như thế nào. Chị lo lắng việc này có thể ảnh hưởng đến khả năng đầu tư của công ty mình.”
Xác định Cơ quan mua sắm trong mua sắm công theo Nghị định 146/2017/NĐ-CP
“Tôi là chủ một công ty cung cấp thiết bị văn phòng ở Hà Nội. Gần đây, tôi thấy một thông báo mời thầu từ một đơn vị sự nghiệp công lập nhưng không rõ liệu họ có được xem là 'Cơ quan mua sắm' theo quy định pháp luật để tôi làm hồ sơ dự thầu cho đúng hay không. Tôi cần biết rõ để chuẩn bị hồ sơ cho chính xác.”
Quản lý Vùng nước cảng cá
“Tôi là ngư dân ở Quảng Ninh, thường xuyên neo đậu tàu thuyền ở khu vực gần cảng cá Cái Rồng. Gần đây, có một số hoạt động xây dựng mới ở khu vực này. Tôi muốn biết **vùng nước cảng cá** là gì và ai là người có thẩm quyền quản lý khu vực này để tôi có thể hiểu rõ hơn về quyền lợi và nghĩa vụ của mình.”
Thanh thải chướng ngại vật trên đường thủy nội địa
“Tôi là anh N.V.H, chủ một doanh nghiệp vận tải nhỏ ở Cần Thơ. Vừa rồi, trên tuyến kênh X mà tàu của tôi thường xuyên đi qua, xuất hiện một vật cản lớn nghi là xác tàu cũ bị chìm. Việc này làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến việc lưu thông và an toàn của các phương tiện. Tôi muốn hỏi, ai có trách nhiệm **thanh thải** chướng ngại vật này và quy trình thực hiện như thế nào để đảm bảo an toàn cho hoạt động vận tải?”
Định nghĩa 'Môi trường' trong pháp luật Việt Nam
“Chào luật sư, tôi là chủ một quán ăn nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây tôi thấy nhiều quy định mới về quản lý chất thải, tiếng ồn, rồi cả an toàn thực phẩm. Tôi có nghe nói đến khái niệm 'môi trường' trong luật và tìm được định nghĩa này từ 'Luật Bảo hiểm xã hội sửa đổi 2025'. Tôi hơi băn khoăn là 'môi trường' nó rộng như thế thì có bao gồm cả những thứ như rác thải của quán tôi hay tiếng ồn không? Liệu có phải chỉ liên quan đến thiên nhiên thôi không?”
Trách nhiệm pháp lý khi xưởng sản xuất gây ô nhiễm môi trường
“Chào luật sư, tôi là chủ xưởng mộc ở Quận 7. Mấy hôm nay, hàng xóm cứ than phiền xưởng tôi gây bụi, tiếng ồn, rồi còn mùi sơn nữa. Mấy anh bên môi trường cũng mới xuống kiểm tra, nói xưởng tôi có nguy cơ gây ô nhiễm. Tôi muốn hỏi, 'ô nhiễm môi trường' chính xác là gì theo luật, và nếu bị kết luận là ô nhiễm thì tôi phải chịu trách nhiệm thế nào ạ?”
Chỉ giới đường đỏ trong quy hoạch đô thị
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một cửa hàng tạp hóa nhỏ ở quận Đống Đa, Hà Nội. Sắp tới tôi muốn sửa sang và mở rộng cửa hàng ra thêm một chút để kinh doanh thuận tiện hơn. Khi xem bản vẽ quy hoạch của khu vực, tôi thấy có một đường kẻ màu đỏ ghi là 'chỉ giới đường đỏ'. Tôi không rõ cái này là gì và nó có ảnh hưởng thế nào đến việc tôi xây dựng, liệu tôi có được xây sát ra đường không?”
Phát hành trái phiếu doanh nghiệp
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp sản xuất đồ thủ công mỹ nghệ ở Quận 1, TP.HCM. Công ty tôi đang làm ăn khá tốt và có dự định mở rộng quy mô sản xuất, nhưng việc vay vốn ngân hàng gặp nhiều khó khăn. Tôi có nghe nói về việc **phát hành trái phiếu** để huy động vốn, nhưng không rõ quy trình thế nào, liệu công ty nhỏ như tôi có làm được không và có rủi ro gì không? Mong luật sư tư vấn giúp.”
Chủ thể quyền sở hữu trí tuệ
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng đồ thủ công mỹ nghệ nhỏ ở quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. Gần đây, tôi phát hiện một bên khác sao chép y hệt mẫu mã sản phẩm của tôi. Tôi muốn hỏi, liệu tôi có phải là chủ thể quyền sở hữu trí tuệ đối với các mẫu thiết kế của mình không và tôi có thể làm gì để bảo vệ chúng?”
Cơ sở dữ liệu thương mại và quản lý thuế
“Chào luật sư, công ty tôi chuyên nhập khẩu phụ tùng máy móc và có một số giao dịch với công ty mẹ ở nước ngoài. Vừa rồi bên thuế có yêu cầu cung cấp thông tin liên quan đến 'cơ sở dữ liệu thương mại' để phục vụ việc kiểm tra giá giao dịch liên kết. Tôi nghe lạ quá, không biết 'cơ sở dữ liệu thương mại' là gì và tại sao cơ quan thuế lại cần nó ạ?”
Nghĩa vụ của người phải thi hành án
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng tạp hóa ở Quận 3, TP.HCM. Vừa rồi tôi bị xử thua trong một vụ kiện dân sự về hợp đồng cung cấp hàng hóa. Tòa án yêu cầu tôi phải bồi thường một khoản tiền lớn. Tôi không rõ bây giờ mình có phải là 'người phải thi hành án' không và nghĩa vụ của tôi cụ thể là gì?”