Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Cơ chế mua bán điện trực tiếp theo Nghị định 57/2025/NĐ-CP và thời điểm áp dụng
“Tôi là chủ một nhà máy sản xuất ở Bình Dương, đang muốn đầu tư điện mặt trời để tự cung cấp điện. Tôi thấy có Nghị định số 57/2025/NĐ-CP về mua bán điện trực tiếp, nhưng lại ghi năm 2025. Vậy tôi có thể bắt đầu các thủ tục để mua bán điện trực tiếp theo Nghị định này ngay trong năm nay (Năm N) không, hay phải đợi đến năm 2025 mới được áp dụng?”
Cơ chế bù chéo giá điện
“Tôi là chủ một quán cà phê nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, hóa đơn tiền điện của quán tăng khá cao, tôi nghe nói có cơ chế 'bù chéo giá điện' gì đó mà không hiểu rõ lắm. Tại sao giá điện cho kinh doanh lại khác biệt so với giá điện sinh hoạt, và cơ chế này có ảnh hưởng thế nào đến chi phí của quán tôi?”
Quy định về rừng thứ sinh và tiêu chí xác định
“Gia đình tôi ở Lâm Đồng có một mảnh đất trước đây là rừng, sau đó chúng tôi làm nương rẫy. Giờ một phần đất đó cây cối mọc lại khá nhiều. Tôi không rõ liệu mảnh đất này có được coi là rừng thứ sinh theo quy định pháp luật không và điều này ảnh hưởng thế nào đến việc sử dụng đất của gia đình tôi?”
Quy định về Dải phân cách trong giao thông đường bộ
“Chào luật sư, tôi là tài xế xe ôm công nghệ ở TP.HCM. Hôm trước tôi thấy một người đi bộ băng qua dải phân cách trên đường Điện Biên Phủ để sang đường cho nhanh, suýt nữa thì bị xe máy tông trúng. Tôi thắc mắc là hành vi băng qua dải phân cách như vậy có bị cấm không và nếu vi phạm thì có bị xử phạt gì không ạ? Tôi cũng hay thấy mấy người đi bộ làm vậy để đỡ phải đi vòng.”
Hành vi cạnh tranh không lành mạnh trong kinh doanh
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một quán cà phê nhỏ ở Quận 3, TP.HCM. Gần đây có một chuỗi cà phê lớn mở đối diện và họ liên tục tung tin đồn thất thiệt về chất lượng cà phê của quán tôi, còn bán phá giá để hút khách. Tôi thấy việc này rất không công bằng, liệu đây có phải là hành vi cạnh tranh không lành mạnh không và tôi có thể làm gì để bảo vệ quán của mình?”
Quy định về bệnh dịch động vật và trách nhiệm phòng chống
“Gia đình tôi có trang trại chăn nuôi heo ở huyện Thống Nhất, tỉnh Đồng Nai. Gần đây, một số hộ dân xung quanh báo cáo heo của họ có dấu hiệu bệnh lạ, chết đột ngột và đang có xu hướng lây lan nhanh. Tôi rất lo lắng không biết đây có phải là bệnh dịch động vật không, và nếu đúng thì chính quyền địa phương và người chăn nuôi như chúng tôi cần phải làm gì để phòng tránh và ứng phó kịp thời?”
An ninh nguồn phóng xạ và vật liệu hạt nhân
“Tôi là quản lý an toàn tại Bệnh viện Đa khoa X (Quận 1, TP.HCM). Bệnh viện chúng tôi có sử dụng một số nguồn phóng xạ nhỏ cho các thiết bị y tế. Gần đây, tôi lo ngại về nguy cơ thất lạc hoặc bị đánh cắp, cũng như việc tuân thủ các quy định về an ninh. Xin hỏi, pháp luật quy định thế nào về 'an ninh nguồn phóng xạ' và trách nhiệm của chúng tôi là gì để đảm bảo an toàn?”
Quy định về thời hạn tính thuế nhập khẩu phôi thép
“Chào luật sư, công ty tôi ở Bình Dương chuyên nhập khẩu phôi thép về để sản xuất. Vừa rồi, chúng tôi có lô hàng phôi thép lớn về cảng. Hải quan thông báo thời gian tính thuế lâu hơn bình thường, khiến kế hoạch sản xuất bị chậm trễ. Tôi muốn hỏi quy định về thời gian tính thuế cho phôi thép như thế nào để tôi có thể chuẩn bị tốt hơn cho các lô hàng sau?”
Thành lập Nghiệp đoàn cơ sở
“Chào luật sư, tôi là một họa sĩ tự do ở Hà Nội. Chúng tôi có một nhóm khoảng 20 anh chị em làm nghề vẽ tranh dạo, tranh chân dung ở khu phố cổ. Gần đây, chúng tôi hay bị chèn ép về địa điểm, giá cả, mà không biết kêu ai. Chúng tôi muốn lập một tổ chức để bảo vệ quyền lợi chung, nhưng chúng tôi không phải là nhân viên công ty nào cả. Liệu nhóm chúng tôi có thể thành lập nghiệp đoàn được không?”
Khổ giới hạn và an toàn giao thông đường bộ
“Tôi là anh Hùng, tài xế xe container ở Bình Dương. Mấy hôm trước tôi chở hàng đi giao ở Đồng Nai, suýt nữa thì bị vướng vào gầm cầu vượt vì hàng hóa xếp cao quá khổ. Tôi muốn hỏi là khổ giới hạn của đường bộ được quy định thế nào và nếu vi phạm thì có bị phạt không ạ?”
Người vận tải hàng hóa nguy hiểm trên đường thủy nội địa
“Tôi tên là Hùng, ở TP. Cần Thơ, đang có một đội tàu nhỏ chuyên chở hóa chất công nghiệp cho các nhà máy dọc sông Hậu. Gần đây, tôi nghe nói về quy định 'người vận tải hàng hóa nguy hiểm' và không rõ liệu công ty của tôi có thuộc diện này không, và nếu có thì cần phải làm gì để tuân thủ pháp luật?”
Khổ giới hạn đường bộ và trách nhiệm vận tải
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một doanh nghiệp vận tải ở Quận Bình Tân, TP.HCM. Tuần trước, xe container của tôi chở hàng hóa đi qua một cây cầu nhỏ thì bị phạt vì chiều cao hàng hóa vượt quá giới hạn cho phép của cầu. Tôi muốn hỏi rõ hơn về khái niệm 'khổ giới hạn của đường bộ' là gì và trách nhiệm của doanh nghiệp vận tải như chúng tôi trong việc tuân thủ các quy định này như thế nào để tránh bị phạt nữa?”
Thích ứng với già hóa dân số theo quy định pháp luật
“Tôi là chủ một xưởng sản xuất nhỏ ở huyện Củ Chi, TP.HCM. Gần đây tôi thấy công nhân của mình ngày càng lớn tuổi, tuyển lao động trẻ thì khó. Tôi nghe nói Việt Nam đang đối mặt với 'già hóa dân số' nhưng không rõ điều này ảnh hưởng thế nào đến doanh nghiệp và liệu Nhà nước có chính sách hỗ trợ gì để doanh nghiệp như chúng tôi thích ứng không?”
Trách nhiệm khi phương tiện bị người vi phạm sử dụng trái phép
“Tôi là Anh Hùng, chủ một cửa hàng vật liệu xây dựng ở Quận 7, TP.HCM. Vừa rồi, tôi có cho người quen mượn chiếc xe tải nhỏ của mình để chở hàng giúp. Sau đó, tôi nhận được thông báo xe của tôi bị phạt vì chở hàng quá tải, nhưng người mượn xe lại nói họ chỉ chở đồ cá nhân. Tôi rất lo lắng không biết mình có phải chịu trách nhiệm gì không khi xe bị người khác sử dụng để vi phạm như vậy.”
Định nghĩa và vai trò của Hợp tác xã
“Chào luật sư, tôi là chị Lan ở Huyện Củ Chi, TP.HCM. Tôi đang làm nông nghiệp trồng rau sạch và muốn tập hợp mấy hộ dân xung quanh lại để cùng sản xuất, tiêu thụ cho hiệu quả hơn. Mấy cô chú hàng xóm gợi ý thành lập hợp tác xã nhưng tôi không rõ hợp tác xã là gì, có khác gì tổ hợp tác không và có lợi ích gì cho chúng tôi không?”
Quy định pháp luật liên quan đến đê bao và bảo vệ môi trường
“Gia đình tôi sống ở vùng ven biển huyện Cần Giờ, TP.HCM, có mảnh vườn trồng cây ăn trái được bảo vệ bởi một con đê bao nhỏ. Gần đây, có thông tin dự án xây dựng khu du lịch sinh thái gần đó có thể ảnh hưởng đến con đê này, hoặc có thể cần mở rộng đê để chống sạt lở. Tôi không rõ liệu việc xây dựng, duy tu đê bao có được quy định trong luật nào không, và quyền lợi của người dân như chúng tôi được bảo vệ ra sao khi có các dự án liên quan đến đê bao.”
Quản lý và xử lý Tin giả trên Internet
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là một người bán hàng online ở quận 1, TP.HCM. Gần đây, tôi thấy có nhiều đối thủ cạnh tranh tung tin đồn thất thiệt, nói xấu sản phẩm của tôi trên các hội nhóm Facebook, thậm chí còn bịa đặt về nguồn gốc hàng hóa. Tôi rất lo lắng vì việc này ảnh hưởng nghiêm trọng đến uy tín và doanh thu của tôi. Tôi muốn biết liệu những hành vi này có phải là tin giả không và pháp luật có quy định gì để bảo vệ tôi không?”
Quy định về máy trò chơi điện tử có thưởng
“Chào luật sư, tôi là chủ một tiệm game ở Quận 1, TP.HCM. Dạo này thấy báo đài nói nhiều về máy trò chơi điện tử có thưởng, tôi hơi lo không biết mấy cái máy bắn cá, đua xe trong tiệm tôi có bị xếp vào loại này không. Nếu có thì thủ tục kinh doanh có phức tạp lắm không ạ? Xin luật sư tư vấn giúp.”
Người đại diện theo ủy quyền của thành viên/cổ đông
“Chào luật sư, công ty em là công ty TNHH, đang là cổ đông của một công ty cổ phần khác ở Quận 1, TP.HCM. Sắp tới có cuộc họp đại hội đồng cổ đông mà em lại bận công tác nước ngoài. Em có thể ủy quyền cho thư ký công ty em đi họp và biểu quyết thay em được không? Nếu được thì cần những giấy tờ gì ạ?”
Quy định về linh kiện ô tô nhập khẩu chưa qua sử dụng
“Chào chuyên gia, tôi là anh Hùng, chủ một công ty nhập khẩu phụ tùng ô tô ở Quận 1, TP.HCM. Công ty tôi chuyên nhập các loại phụ tùng từ Đức và Anh về để bán cho các gara sửa chữa. Gần đây, tôi nghe nói có nghị định mới về 'linh kiện chưa qua sử dụng' và tôi không rõ định nghĩa này có ảnh hưởng gì đến việc nhập khẩu các loại phụ tùng của tôi không, đặc biệt là về thủ tục kiểm tra chất lượng. Liệu các loại phụ tùng tôi nhập có phải tuân thủ quy định này không?”
Lưu vực sông liên tỉnh
“Tôi là ông Ba, một nông dân ở Đồng Tháp, có mấy hecta đất trồng lúa ven sông Tiền. Gần đây, tôi nghe nói có dự án xây đập thủy điện ở thượng nguồn bên Campuchia và một số tỉnh khác đang bàn về việc quản lý chung. Tôi không rõ 'lưu vực sông liên tỉnh' là gì và liệu việc này có ảnh hưởng đến nguồn nước tưới tiêu của gia đình tôi không?”
Khái niệm Khoa học
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là giám đốc một startup công nghệ nông nghiệp ở TP. Hồ Chí Minh. Hiện tại, chúng tôi đang phát triển một hệ thống canh tác thông minh mới. Tôi muốn biết liệu hoạt động nghiên cứu và phát triển của công ty tôi có được coi là 'khoa học' theo quy định pháp luật Việt Nam không, để chúng tôi có thể xin các ưu đãi về thuế hoặc các chương trình hỗ trợ của nhà nước. Cụ thể, 'khoa học' được định nghĩa như thế nào ạ?”
Phân tích nguy cơ dịch hại trong kiểm dịch thực vật
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp nhập khẩu trái cây từ nước ngoài về Việt Nam. Gần đây, lô hàng xoài của tôi bị giữ lại ở cảng vì cơ quan kiểm dịch yêu cầu phải 'phân tích nguy cơ dịch hại'. Tôi không hiểu rõ quy trình này là gì và nó ảnh hưởng thế nào đến việc kinh doanh của tôi. Liệu có cách nào để tôi nắm rõ hơn các quy định này không?”
Chống khóa công nghệ trong dự án đô thị thông minh
“Chào chuyên gia, tôi là giám đốc công nghệ của một công ty phần mềm ở TP.HCM. Công ty tôi đang tham gia một dự án xây dựng hệ thống quản lý giao thông thông minh cho Quận 1. Nhà thầu chính đang đề xuất một giải pháp độc quyền từ một hãng nước ngoài, mà theo tôi, sẽ khiến thành phố phụ thuộc hoàn toàn vào họ trong tương lai, rất khó thay đổi nếu có vấn đề. Liệu có quy định nào để **chống khóa công nghệ** trong các dự án đô thị thông minh như thế này không?”