Thuế chống trợ cấp và bảo vệ ngành sản xuất trong nước
“Chào luật sư, tôi là Anh T.V.H, chủ một xưởng sản xuất gạch men ở Bình Dương. Gần đây, tôi nghe nói có nhiều loại gạch men nhập khẩu từ nước ngoài vào Việt Nam với giá rất rẻ, cạnh tranh không lành mạnh, làm xưởng tôi gặp khó khăn. Tôi nghi ngờ là do họ được chính phủ nước họ trợ cấp. Có phải nhà nước mình có cái 'thuế chống trợ cấp' gì đó để bảo vệ sản xuất trong nước không? Nếu có thì làm sao để biết và có thể kiến nghị áp dụng không?”
Trả lời
Anh T.V.H thân mến, tình hình cạnh tranh không lành mạnh do hàng hóa nhập khẩu được trợ cấp là một vấn đề mà nhiều doanh nghiệp trong nước đang phải đối mặt. Việt Nam có cơ chế pháp lý để áp dụng thuế chống trợ cấp nhằm bảo vệ ngành sản xuất trong nước trước những hành vi này.
Thuế chống trợ cấp là gì và mục đích
Thuế chống trợ cấp là một loại thuế nhập khẩu bổ sung được áp dụng đối với hàng hóa nhập khẩu vào Việt Nam mà được xác định là đã nhận được trợ cấp từ chính phủ nước xuất khẩu, và việc nhập khẩu hàng hóa này gây ra hoặc đe dọa gây ra thiệt hại đáng kể cho ngành sản xuất trong nước, hoặc ngăn cản sự hình thành của một ngành sản xuất trong nước. Mục đích chính của loại thuế này là nhằm tạo ra một môi trường cạnh tranh công bằng, bảo vệ các doanh nghiệp sản xuất trong nước khỏi những tác động tiêu cực của hàng hóa được trợ cấp.
Việc áp dụng các biện pháp bảo hộ thương mại như thuế chống trợ cấp nằm trong khuôn khổ pháp luật quốc tế và Việt Nam, thể hiện quyền chủ quyền của quốc gia trong việc quản lý hoạt động kinh tế và thương mại, được quy định bởi các văn bản pháp luật của Quốc hội và Chính phủ
[1]. Các hoạt động liên quan đến hàng hóa nhập khẩu, bao gồm cả việc áp dụng thuế, thường được quản lý chặt chẽ bởi các cơ quan hải quan [2].Quy trình xác định và áp dụng thuế chống trợ cấp
Để áp dụng thuế chống trợ cấp, cần có một quy trình điều tra và xem xét cụ thể. Cơ quan có thẩm quyền sẽ điều tra để xác định liệu có tồn tại trợ cấp đối với hàng hóa nhập khẩu hay không, mức độ trợ cấp là bao nhiêu, và liệu trợ cấp đó có gây ra thiệt hại đáng kể cho ngành sản xuất trong nước hay không. Hội đồng xử lý vụ việc chống bán phá giá, chống trợ cấp và tự vệ có nhiệm vụ nghiên cứu, xem xét hồ sơ, các kết luận của Cục Quản lý cạnh tranh về các vụ việc chống trợ cấp. Hội đồng này có quyền thảo luận và quyết định theo đa số về việc có hay không có trợ cấp hàng hóa nhập khẩu gây ra hoặc đe dọa gây ra thiệt hại đáng kể cho ngành sản xuất trong nước
[3].Sau khi có kết luận điều tra, Hội đồng sẽ kiến nghị Bộ trưởng Bộ Thương mại (nay là Bộ Công Thương) ra quyết định áp dụng thuế chống trợ cấp
[3]. Mức thuế và thời gian áp dụng sẽ được quy định cụ thể trong quyết định này.Cách thức kiến nghị và quyền lợi của doanh nghiệp
Anh T.V.H và các doanh nghiệp trong ngành gạch men hoàn toàn có thể kiến nghị cơ quan nhà nước có thẩm quyền để xem xét áp dụng thuế chống trợ cấp nếu có đủ bằng chứng về việc hàng hóa nhập khẩu được trợ cấp và gây thiệt hại cho ngành. Để làm được điều này, các doanh nghiệp cần thu thập các thông tin và bằng chứng cụ thể về:
Anh T.V.H có thể liên hệ với Cục Phòng vệ thương mại (Bộ Công Thương) để được hướng dẫn chi tiết về thủ tục nộp hồ sơ yêu cầu điều tra áp dụng biện pháp chống trợ cấp. Việc chủ động thu thập thông tin và phối hợp với các doanh nghiệp khác trong ngành sẽ tăng cường sức mạnh cho kiến nghị của anh.