Thị phần kết hợp trong tập trung kinh tế
“Chào chuyên gia, công ty tôi đang là nhà sản xuất đồ gia dụng lớn ở TP. Hồ Chí Minh. Sắp tới, chúng tôi có kế hoạch mua lại một công ty nhỏ hơn trong cùng lĩnh vực. Tôi nghe nói có quy định về 'thị phần kết hợp' khi sáp nhập doanh nghiệp. Chuyên gia cho tôi hỏi, 'thị phần kết hợp' là gì và công ty tôi cần lưu ý gì để không vi phạm Luật Cạnh tranh?”
Trả lời
Chào Anh N.V.K, vấn đề về thị phần kết hợp khi thực hiện tập trung kinh tế (như mua lại, sáp nhập doanh nghiệp) là một trong những điểm quan trọng mà doanh nghiệp cần đặc biệt lưu ý theo quy định của pháp luật cạnh tranh.
"Thị phần kết hợp" là gì và ý nghĩa pháp lý?
Thị phần kết hợp được hiểu là tổng thị phần trên thị trường liên quan của các doanh nghiệp tham gia vào thỏa thuận hạn chế cạnh tranh hoặc tập trung kinh tế. Trong trường hợp của anh, đó sẽ là tổng thị phần của công ty anh và công ty mà anh dự định mua lại trên thị trường đồ gia dụng liên quan. Khái niệm này đóng vai trò then chốt trong việc xác định liệu một giao dịch tập trung kinh tế có cần phải được thông báo cho cơ quan quản lý cạnh tranh hay không, nhằm đảm bảo môi trường cạnh tranh lành mạnh và tránh các hành vi độc quyền hoặc hạn chế cạnh tranh quá mức.
Khi nào cần thông báo tập trung kinh tế dựa trên thị phần kết hợp?
Theo quy định của pháp luật Việt Nam, cụ thể là Nghị định số 35/2020/NĐ-CP, các doanh nghiệp dự định tham gia tập trung kinh tế phải thông báo cho Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia trước khi thực hiện nếu thuộc một trong các trường hợp được quy định. Một trong những trường hợp đó là khi thị phần kết hợp của các doanh nghiệp dự định tham gia tập trung kinh tế đạt từ 20% trở lên trên thị trường liên quan trong năm tài chính liền kề trước năm dự kiến thực hiện tập trung kinh tế
[3].Điều này có nghĩa là, nếu sau khi mua lại, tổng thị phần của công ty anh và công ty được mua lại trên thị trường đồ gia dụng tại Việt Nam (hoặc thị trường liên quan được xác định) đạt hoặc vượt quá 20%, công ty anh sẽ có nghĩa vụ phải thông báo cho Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia trước khi hoàn tất giao dịch. Việc không thông báo hoặc thông báo chậm trễ có thể dẫn đến các chế tài pháp lý theo Luật Cạnh tranh
[1].Phạm vi và đối tượng áp dụng của Luật Cạnh tranh
Luật Cạnh tranh quy định về các hành vi hạn chế cạnh tranh, hành vi cạnh tranh không lành mạnh, cùng với trình tự, thủ tục giải quyết các vụ việc cạnh tranh và biện pháp xử lý vi phạm
[1]. Luật này áp dụng cho các tổ chức, cá nhân kinh doanh (gọi chung là doanh nghiệp), bao gồm cả doanh nghiệp nước ngoài hoạt động tại Việt Nam [2]. Do đó, giao dịch mua lại công ty của anh chắc chắn sẽ thuộc phạm vi điều chỉnh của Luật Cạnh tranh và các văn bản hướng dẫn thi hành.Để đảm bảo tuân thủ pháp luật, anh N.V.K nên tiến hành đánh giá kỹ lưỡng thị phần hiện tại của cả hai công ty trên thị trường liên quan và ước tính thị phần kết hợp sau giao dịch. Nếu thị phần kết hợp dự kiến đạt ngưỡng 20% trở lên, việc tham vấn ý kiến chuyên gia pháp lý về cạnh tranh để thực hiện đúng quy trình thông báo là rất cần thiết.