Quyền nhận cổ tức và các quy định liên quan
“Tôi là anh Hùng, chủ một công ty nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Công ty tôi hoạt động khá tốt năm vừa rồi, có lợi nhuận nhưng tôi không rõ làm sao để chia cổ tức cho các cổ đông, bao gồm cả tôi. Tôi nghe nói có luật gì đó quy định về việc này nhưng không biết bắt đầu từ đâu. Liệu công ty tôi có phải tuân thủ các quy định phức tạp không?”
Trả lời
Cổ tức là gì và tầm quan trọng của nó
Chào anh Hùng, về thắc mắc của anh liên quan đến việc chia cổ tức cho các cổ đông, đây là một vấn đề quan trọng trong quản trị doanh nghiệp. Theo định nghĩa, cổ tức là khoản lợi nhuận ròng được trả cho mỗi cổ phần bằng tiền mặt hoặc bằng tài sản khác từ nguồn lợi nhuận còn lại của công ty sau khi đã thực hiện nghĩa vụ về tài chính. Việc chia cổ tức thể hiện hiệu quả hoạt động kinh doanh của công ty và là quyền lợi cơ bản của các cổ đông.
Phạm vi điều chỉnh của pháp luật liên quan đến cổ tức
Anh có đề cập đến việc "có luật gì đó quy định về việc này". Tuy nhiên, cần lưu ý rằng cổ tức không thuộc phạm vi điều chỉnh của các văn bản pháp luật chuyên ngành như Luật Lâm nghiệp sửa đổi 2023. Ví dụ, Luật Lâm nghiệp sửa đổi 2023 tập trung quy định về quản lý, bảo vệ, phát triển, sử dụng rừng; chế biến và thương mại lâm sản
[1]. Tương tự, các quy định về quản lý nhà nước đối với tài sản công [2] hay quy hoạch và đầu tư phát triển điện lực [3] cũng không điều chỉnh trực tiếp vấn đề cổ tức của doanh nghiệp.Các quy định pháp luật điều chỉnh việc chia cổ tức
Việc chia cổ tức của các công ty cổ phần, bao gồm cả công ty của anh, chủ yếu được điều chỉnh bởi Luật Doanh nghiệp và Điều lệ công ty. Luật Doanh nghiệp quy định rõ các điều kiện, trình tự, thủ tục để công ty có thể chi trả cổ tức, chẳng hạn như công ty phải hoàn thành nghĩa vụ thuế và các nghĩa vụ tài chính khác, phải trích lập các quỹ theo quy định và Điều lệ công ty, và phải đảm bảo khả năng thanh toán đủ các khoản nợ đến hạn sau khi chia cổ tức.
Điều lệ công ty của anh sẽ quy định cụ thể hơn về tỷ lệ cổ tức, thời điểm chi trả, hình thức chi trả (tiền mặt, cổ phiếu, tài sản khác), và thẩm quyền quyết định việc chia cổ tức (thường là Đại hội đồng cổ đông). Để đảm bảo việc chia cổ tức hợp pháp và minh bạch, anh cần rà soát lại Điều lệ công ty của mình và tuân thủ các quy định của Luật Doanh nghiệp hiện hành.
Các bước cơ bản để chia cổ tức
Để chia cổ tức, công ty anh thường sẽ thực hiện các bước sau: