Quy định về thương mại nhà nước trong nhập khẩu sản phẩm thuốc lá
“Chào luật sư, tôi là Anh Hùng, chủ một cửa hàng tiện lợi ở Quận 1, TP.HCM. Tôi đang tìm hiểu về quy định nhập khẩu thuốc lá chính ngạch để có thể kinh doanh thêm mặt hàng này. Tôi nghe nói có cơ chế 'thương mại nhà nước' trong nhập khẩu thuốc lá và không rõ liệu cửa hàng của tôi có thể tham gia trực tiếp hay cần phải qua một đơn vị được chỉ định. Tôi muốn biết liệu Nghị định 08/2018/NĐ-CP có liên quan đến việc này không và tôi cần tìm hiểu ở đâu để rõ hơn về cơ chế này?”
Trả lời
Anh Hùng thân mến, về thắc mắc của anh liên quan đến cơ chế "Thương mại nhà nước trong nhập khẩu sản phẩm thuốc lá" và sự liên quan của Nghị định số 08/2018/NĐ-CP, chúng tôi xin tư vấn như sau:
Khái niệm "Thương mại nhà nước trong nhập khẩu sản phẩm thuốc lá"
"Thương mại nhà nước trong nhập khẩu sản phẩm thuốc lá" được hiểu là cơ chế nhập khẩu trên cơ sở Nhà nước chỉ định doanh nghiệp đầu mối nhập khẩu sản phẩm thuốc lá. Đây là một hình thức quản lý đặc biệt đối với mặt hàng thuốc lá, nhằm kiểm soát chặt chẽ hoạt động nhập khẩu, đảm bảo mục tiêu quản lý nhà nước về kinh doanh thuốc lá và phòng, chống tác hại của thuốc lá.
Phạm vi điều chỉnh chung của Nghị định 08/2018/NĐ-CP
Nghị định số 08/2018/NĐ-CP sửa đổi Nghị định số 67/2013/NĐ-CP (VBHN) là văn bản pháp luật quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá về kinh doanh thuốc lá. Theo Điều 1 của Nghị định này, phạm vi điều chỉnh bao gồm nhiều hoạt động liên quan đến kinh doanh thuốc lá, trong đó có cả việc "xuất khẩu, nhập khẩu máy móc, thiết bị, nguyên phụ liệu thuốc lá và sản phẩm thuốc lá"
[1]. Điều này cho thấy Nghị định này bao quát chung các vấn đề liên quan đến hoạt động kinh doanh thuốc lá.Quy định đặc biệt về nhập khẩu sản phẩm thuốc lá
Tuy nhiên, điều quan trọng mà anh Hùng cần lưu ý là về đối tượng áp dụng của Nghị định này. Cụ thể, Khoản 3 Điều 2 của Nghị định số 08/2018/NĐ-CP quy định rõ rằng: "Nghị định này không áp dụng đối với việc nhập khẩu sản phẩm thuốc lá, kinh doanh sản phẩm thuốc lá tại cửa hàng miễn thuế (Duty Free Shop)"
[2].Điều này có nghĩa là, mặc dù Nghị định 08/2018/NĐ-CP điều chỉnh chung về kinh doanh thuốc lá, nhưng các quy định cụ thể về cơ chế nhập khẩu sản phẩm thuốc lá (bao gồm cả cơ chế "thương mại nhà nước" mà anh đề cập) lại không thuộc phạm vi áp dụng trực tiếp của Nghị định này. Do đó, để tìm hiểu về cơ chế "Nhà nước chỉ định doanh nghiệp đầu mối nhập khẩu sản phẩm thuốc lá", anh Hùng cần tham khảo các văn bản pháp luật chuyên ngành khác quy định riêng về hoạt động nhập khẩu thuốc lá, có thể là các quyết định của Thủ tướng Chính phủ hoặc các Thông tư hướng dẫn của Bộ Công Thương hoặc Bộ Tài chính liên quan đến hoạt động xuất nhập khẩu hàng hóa có điều kiện đặc biệt như thuốc lá.