Quy định pháp luật về Đổi mới sáng tạo
“Chị M. ở Quận 1, TP.HCM, là chủ một xưởng may nhỏ. Chị đang muốn đầu tư vào việc thiết kế những mẫu quần áo sử dụng vật liệu tái chế và áp dụng công nghệ cắt may mới để giảm thiểu rác thải. Chị nghe nói có chính sách hỗ trợ cho 'đổi mới sáng tạo' nhưng không rõ hoạt động của mình có được coi là đổi mới sáng tạo theo luật không và liệu có thể tiếp cận các ưu đãi nào không.”
Trả lời
Hoạt động của chị có phải là Đổi mới sáng tạo không?
Theo định nghĩa pháp luật, đổi mới sáng tạo là hoạt động tạo ra sản phẩm mới, dịch vụ mới, quy trình mới, mô hình kinh doanh mới hoặc cải tiến đáng kể so với sản phẩm, dịch vụ, quy trình, mô hình kinh doanh đã có. Dựa trên mô tả của chị, việc thiết kế mẫu quần áo sử dụng vật liệu tái chế và áp dụng công nghệ cắt may mới để giảm thiểu rác thải hoàn toàn phù hợp với định nghĩa này. Cụ thể, đây là việc tạo ra sản phẩm mới (quần áo từ vật liệu tái chế) và quy trình mới (công nghệ cắt may giảm rác thải) hoặc ít nhất là những cải tiến đáng kể trong ngành may mặc. Do đó, hoạt động của xưởng may nhà chị được xem là hoạt động đổi mới sáng tạo.
Phạm vi và đối tượng áp dụng của pháp luật về Đổi mới sáng tạo
Hoạt động đổi mới sáng tạo của chị được điều chỉnh bởi Luật Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo (05VBHN-VPQH). Luật này quy định về các hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo của cơ quan, tổ chức, cá nhân
[1]. Đối tượng áp dụng của Luật là các cơ quan, tổ chức, cá nhân trực tiếp tham gia hoặc có liên quan đến hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo tại Việt Nam [2]. Điều này có nghĩa là xưởng may của chị, với tư cách là một tổ chức/cá nhân tham gia vào hoạt động đổi mới sáng tạo, sẽ thuộc phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng của Luật này.Cơ hội tiếp cận các chính sách ưu đãi
Chính phủ luôn khuyến khích và có nhiều chính sách để thúc đẩy hoạt động đổi mới sáng tạo. Các hoạt động như của chị M. có thể được xem xét để hưởng các chính sách ưu đãi, hỗ trợ từ nhà nước. Mặc dù Nghị định số 97/2025/NĐ-CP chủ yếu quy định về cơ chế, chính sách ưu đãi đối với Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia và các tổ chức, cá nhân hoạt động tại đó
[3], nhưng sự tồn tại của Nghị định này cho thấy định hướng chung của Nhà nước về việc tạo điều kiện thuận lợi cho các hoạt động đổi mới sáng tạo. Các nguyên tắc trong hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo cũng nhấn mạnh việc phục vụ phát triển kinh tế - xã hội và phát triển bền vững [4], điều này hoàn toàn phù hợp với mục tiêu của chị. Chị có thể tìm hiểu thêm về các chương trình hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, các quỹ phát triển khoa học công nghệ địa phương hoặc quốc gia có liên quan đến đổi mới sáng tạo để xem xét khả năng tiếp cận các nguồn lực này.